నరసింహుడు ప్రత్యక్షమవడం: సంధ్యాకాలంలో హిరణ్యకశిపు వధ

Narasimha Appears: Slaying Hiranyakashipu at Dusk

bhagavatam Kandadai Ramanujacharya

సంధ్యా సమయంలో (పగలు కాదు రాత్రి కాదు) నరసింహుడు స్తంభం నుండి ప్రత్యక్షమై హిరణ్యకశిపుని వధించాడు - వరం యొక్క ప్రతి షరతు నెరవేర్చాడు. దేవతలు భయంతో దగ్గరకు రాలేదు - కేవలం ప్రహ్లాదుడే ముందుకు అడుగు వేయగలిగాడు. 'నాయం కోప కాలః' - ఇది కోప సమయం కాదు అని నరసింహుడు బోధించాడు. భయంకర రూపం వెనుక ఉన్న ప్రేమ వెల్లడించబడింది.

Narasimha appears from the pillar at dusk (twilight - neither day nor night) and slays Hiranyakashipu - satisfying every condition of his boon (not by day, not by night, not by a man, not by an animal, not inside, not outside, not on the ground). The gods, awestruck, cannot approach the ferocious Lord; only Prahlada can step forward. Narasimha teaches: "nayam kopa-kalah" - this is not the time of anger - revealing the Love behind the fearsome form.

← Prev Next →
Narasimha Appears: Slaying Hiranyakashipu at Dusk Kandadai Ramanujacharya bhagavatam

గుజై రుక్మ రామో పత పరితరాని సునాయమేనే అస్మ గురో భగవతోక్షిణీ సింధో రామో అజురు శరణం శరణం ప్రవిత్యే మాతా శివాని గురి దయ తనయాభిభూతి సర్వం యదేవ నియమే మదన్వయానాం ఆద్యత్యనత్ కులపతేవ కులభివామం శ్రీమత్ పదంగీర ప్రణమా విమోచనః భూసంతరస్య మహాదాత్వయ భక్తనాథ శ్రీ వస్తిసార కులశేఖర యోగివాహాన్ భక్తాన్ దిరేరు పరకాలై ఇంద్రమిత్రాన్ శ్రీమత్పరాం కుజమునిం పరతోస్మి నిత్యం వసుదేవ సుతం దేవం కంస చానూర మద్ధనం ఏవసి పరమానందం కృష్ణం వృందే జగత్గురుం అతసి పుట్పసంకాశం హార నూపుర శోహితం రత్న కక్కణ కేయూరం కృష్ణం వందే జగత్గురుం ఉత్పుల్ల రుద్రాక్షం నీల జీమూత సన్నిభం యాదవానాం శిరోరత్నం కృష్ణం వందే జగత్గురుం కుటిలారగ సైయుక్తం పూర్ణ చంద్ర నిపాననం శరసత్ కుందర సరం దేవం కృష్ణం వందే జగత్ గురుం శ్రీ వత్సాంగం మహోరస్యం మన మాలా విరాజితం శరసత్ కుందర సరం దేవం కృష్ణం వందే జగత్ గురుం మందార హృదయం యుక్తం చార్వానం శోభితం వైహి వించామ చూడాంగం కృష్ణం వందే జగత్గురుం రుక్మిణీకేశ యుక్తం పీతాంబర శోభితం అవాస్త తులసీ గంధం కృష్ణం వందే జగత్గురుం గోపికానాం కృతద్వంద్వ కుంకుమాం చిత వక్షకం శ్రీనికేతం మహేశ్వాతం కృష్ణం వందే జగత్గురుం కృష్ణాత్ర కపిలం పుణ్యం ప్రాతరుత్సాహ పఠే కోటి జన్మ కృతం పాపం మదనేన వినష్యతి శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమః వ్యాసం వచిత్త నస్తానం సిద్ధే పౌత్స మదన్ వృధం రాజరాత్మజం వందే సుఖతాసం తపోనిధిం వ్యాసాయ విష్ణురూపాయ వ్యాసరూపాయ విష్ణువే నమో వై బ్రహ్మనిదయే వాసిస్తాయ నమో నమః యం ప్రభు రచంత మనుపేతమపేత కృత్యం త్వైపాయనో విరహ కాతర హాజుహావా పుత్రేతి తన్వయతయా సర్వోభినేతుహో తం సర్వభూత హృదయం మునిమానసోస్మి శ్రీ సుఖ బ్రహ్మణే నమః

కన్యాభరణి సంజాతం వాసూల కుల భూషణం శ్రీరంగాదియ గురు పుత్రం శహగోపమహం భజే అస్మద్ గురుభ్యో నమః భగవత్ బంధువులారా హిరణ్య కశ్యప సంహారం జరిగింది. హిరణ్య కశ్యపుని సంహరించి స్వామి మళ్ళీ తన ఆధిపత్యాన్ని సార్వభౌమత్వాన్ని పాటటానికి సభా సింహాసనం మీద ఆశీనుడై ఉన్నాడు. అలాంటి స్వామిని అతని ఉగ్ర రూపాన్ని క్రోధాన్ని చూచి దేవతలందరూ దగ్గరికి వెళ్ళటానికి ఎవరికీ ధైర్యం సరిపోలేదు. అలాగని వెళ్లకుండా ఉండలేరు. అందుకే నాతి దూరే అంటాడు. మరీ దూరము కాదు. మరీ దగ్గర కాదు అలా కాకుండా కొద్ది దూరంలో ఉండి స్వామిని స్తోత్రం చేయటం మొదలు పెట్టారు, అంటే స్తోత్రం తోటి ప్రసన్నుడై కోపాన్ని ఉదయమింప చేసుకుంటే దగ్గరికి వెళ్లి వచ్చు ఇది సంకల్పం, ఆ రీతిలో మొదలు మొట్టమొదటి వాడు బ్రహ్మ. ఆయన చెప్తున్నాడు నతోస్మి అనంతాయ దురంత శక్తయే స్వామికి నమస్కారము అని ఎలాంటి స్వామికి దాని పేరు అనంతుడు నాస్తి అంతః యత్య గుణములకు నామములకు స్వరూపమునకు స్థితికి దీనికి కూడా అంతము లేని మహానుభావుడు, దానికి తోడు దురంత శక్తయే అతని శక్తి కూడా ఇంత అని వివరించలేనంత నెరవర్చిన్నమైన అపరిచ్ఛిన్నమైనటువంటి శక్తి గలవాడు. దురంత అనంత తేడా ఉంది కొంచెం. అంటే ఏంటంటే అదేమో అంతము లేనిదని దీనికేమో అంతము అందనిది అని. తాను విపల దలుచుకుంటే నా శక్తి ఇంత అని స్వామి చెప్పగలడేమో అని స్వరూపాన్ని చెప్పలేము. దురంత శక్తయే విచిత్ర వీర్యాయ అతని పరాక్రమం. అంటే సకల లోక శాసకత్వం అందరినీ తన వశంలో వీర్యం అంటే స్వవశే స్థాపనం అన్నమాట. సకల జగత్తును తన వశంలో ఉంచుకోగలుగుట దాన్ని వీర్యము అంటారు. అది కూడా విచిత్రం. విచిత్రం ఎందుకు అంటే. లోకంలో మనం వచనంలో ఉంచుకోవాలి అంటే బలాన్ని ఉపయోగిస్తాం, దండమును ఉపయోగిస్తాం, ఏదో బెదిరించి అదిరించి అంటారు కానీ అనంత అతని యొక్క మోహకత్వాన్ని మోహనత్వానికి గురై అని చెప్పినట్టే వింటారు.

కరో కొందరు తప్ప అనంతమైనటువంటి కళ్యాణ గుణములకు అలాగే ద్వి మాంగళ విగ్రహ సౌందర్యమునకు వాత్సల్య ఉదార్య గాంభీర్య ఇలాంటి ఉత్తమమైనటువంటి స్వరూపానికి చాలామంది ఉత్సవమైపోతారు. బలము, శక్తి ఉపయోగించకుండానే సగల లోకమును తనవశంలో ఉంచుకునేవాడు. విచిత్రం అంటే అది అర్థం. లోకంలో మనం వశంలో ఉంచుకోవాలంటే శాసకత్వం దండిస్తాం. దండించకుండానే సంతోషింపచేస్తూ ఆనందం కలిగిస్తూ హితమును ప్రియమును కలిగిస్తూ సకల లోకమును తన వశంలో ఉంచుకునేటువంటి మహానుభావుడు. పవిత్ర కర్మణి. అసలు ఈ ఏ పని అయినా కానీ సకల లోకములను పావనం చేస్తుంది. ఆ మహానుభావుడు వామనుడిగా వచ్చాడు. త్రివిక్రముడై పాదాన్ని తోటి మొత్తం లోకాలను కోలించాడు. లోకాలన్నీ పావనం అయిపోయింది. వరాహ స్వామి వచ్చాడు. సముద్రంలో మునిగి ఒకసారి పైకి లేచి ఆ కేశము రోమములను అలా దులిపాడు. ఆ జలంతో మొత్తం లోకాలు ఋషులందరూ పావనమయ్యారు. మత్స్యావతారం ఉంది పుష్యాన్ని ఒక్కసారి అదిరిస్తే. సముద్ర జనము ఏడేడు పద్నాలుగు లోకాల్లో పుక్షింపపడి అవన్నీ పావనమయ్యాయి. ఇలా పరమాత్మ ఈ రామావతారం మొత్తం తన పాదంతో తిరిగి పావనం చేశాడు. కృష్ణావతారం తన వేణుగానం తోటి లోకాన్ని పునీతం చేశాడు. ఇలా ఈ అవతారం పరశురాముడు ఉన్నాడు. అన్ని అవతారాల్లో అతను చేసినటువంటి కర్మలతోటి సకల లోకముల సకల లోకుల అంటే జనులు అన్నమాట. వారి పాపములన్నీ తొలగి పవిత్రులైనారు. ఇలా అందరినీ పవిత్రం చేసేటువంటి పని చేసే మహానుభావా విశ్యత్య స్వర్గస్థితి సంయమాను గుణైహి స్వర్గీదయా సందధతే ప్రపంచం యొక్క సృష్టి స్థితి సంహారములను తన లీలతో ఆచరించేటువంటి వాడు అవ్యయాయ తరుగు లేని వాడు అయినటువంటి స్వామికి నమస్కారము అని బ్రహ్మ స్తోత్రం చేశాడు, తర్వాతి వాడు రుద్ర. తను కోపకాలః యుగాంతస్తే హతోయమసురః అల్పకః తత్సుతం పాహి ఉపశ్రుతం భక్తంతే భక్తవత్సల

ప్రళయకాలం కాదు కదయ్యా ఇది, అంత కోపం ఎందుకు అంటున్నావ్? కోపం ఎప్పుడు రావాలి? ప్రళయకాలం రావాలి. నాయం కోపకాలః. కోపం ఇది ప్రళయకాలం కాదు. వీడా తినడానికి కూడా అల్పక వాడు ఎంత అండి నీ ముందర వాడు తప్పడానికి ఇంత కోపం కావు అన్నాడు అంటే సంహారం అనేది చేసేటప్పుడు నా పేరు పెట్టుకుంటాను. నా రూపంతో వస్తాను. నా డ్యూటీ కదా? నా డ్యూటీ అంటే నా ముఖంగా నీవు చేస్తావు. చేసేది నువ్వే, పేరు నాకు. అప్పుడు కోపం ఉండాలి. రుద్రత్వం అనేది ఎవరికీ నాకు ఉండాలి కదా. నేను రుద్రుడిని. రుద్రుడు అంటే భయంకరుడు. అది నీకెదుకయ్యా? అది ఇప్పుడు కాదు ఒకరే కాలంలో. కళేకారం కాదు, కోపంతో పని లేదు. వాడిని చంపడానికి ఇంత అల్పగా వాడేస్తాడు నీ ముందర. అందులో ఇప్పుడు వాడి పిల్లవాడు నీ దగ్గరికి వచ్చాడు. తత్సుతం. నీ భక్తుడు వాడు. అలా దగ్గరికి వచ్చిన వాడిని దడి చేస్తావయ్యా కాపాడు. భక్తంటే భక్త వత్సల అలాంటి వాడిని కాపాడవయ్యా. అంటే రక్షించడానికి శాంతం కావాలి కానీ కోపం కాదు కదా. వాడిని శిక్షించడానికి ఇంత కోపంతో పనిలేదు కదా. శాంతించు స్వామి అని రుద్రుడు కాస్త గంభీరంగా పదైతే చెప్పారన్నమాట. ఇప్పుడు ఇంద్రుడు అంటున్నాడు ప్రత్యానేతా పరమ భవత త్రాయతా నస్వభాగాః దైత్యాక్రాంతం హృదయ కమలం త్వద్గృహం ప్రత్యబోధి. ఇంద్రుడు హిరణ్యకశ్యపుడు ఏం చేశాడో చెప్తున్నాడు ఇంతకాలం ఏంటది ప్రత్యానీత పరమ భవత త్రాయతా నస్వభాగ మమ్ములను కాపాడి నీవు మళ్ళీ మా మా భాగాలు మాకు ఇప్పించావు అంటున్నాడు అంటే యజ్ఞయాగాదుల్లో పురుషులు చాలామంది యజ్ఞం చేసి ఇంద్రాయ స్వాహా అంటే వాడికి పోవాలి కదా వీడే మధ్యాహ్నం నేనే ఇంద్ర వండితే అని గుంజుకుంటున్నారు. అగ్నయే స్వాహా నేనే అర్మించే దేవతలకి ఇచ్చేటువంటి హవిస్సులన్నీ తానే స్వీకరించాడు. అలాంటిది నీవు మమ్ములను కాపాడదలిచి అతన్ని సంహరించి మా భాగాలు మళ్ళీ మాకు ఇచ్చావు ప్రత్యానిహితా పరమభవత.

రాయతాన స్వభాగః దైత్యాక్రాంతం హృదయగహలం కమలం త్వద్గృహం ప్రత్యబోధి మేము నిన్ను తలచుకుందామంటే మాకు ఛాన్సే లేదు. ఎందుకు లేదు? న్యాయంగా మా హృదయంలో ఎవరు ఉండాలి? నువ్వు ఉండాలి. ఉండనిస్తేనే ఎప్పుడు వస్తాడో, ఏ మూల్య నుంచి వస్తాడో, ఏ వారి విరంతరం వాడినే తలుచుకుంటూ, వాడి విపద్రవాన్ని తలుచుకుంటూ మా హృదయం మా సాధన లేదు. న్యాయంగా నీ ఇల్లే ఇది స్వద్గృహం. సరే స్వామి ఉండాలి స్వామి ఉండాలి ఉదయంలో. మా హృదయం నీ ఇల్లే కానీ వాడు ఆక్రమించాడు. అది కూడా తొలగించి మళ్ళీ మా హృదయంలో నీ స్వరూపాన్ని ప్రతిష్టింప చేశావు. కాలగ్రస్తం కేజిద మహోనాథ సుశ్రుహతాంతే ముక్తిస్తేశాం నహి బహుమతా నారసింహ అపరైకిం ఇదంతా కాలగ్రస్తం అంటే కొంత సమయంలో సంతోషము, కొంత సమయంలో విచారము. కొంత కాలం వాడు రాదు, కొంత కాలం మనం రాదు అనుకుంటాం కదా. వాస్తవం ఇదంతా కాలగ్రస్తం క్రియదిదం. ఆయా సమయ అనుగుణంగా అవి ఇవి జరుగుతున్నాయి. మెబులేట్ చేసి పంపించేయ్. మళ్ళీ సాయంత్రం అక్కడికి వచ్చి చూసుకోండి. ఇదంతా ఆయా కాలానుగుణంగా జరిగేటువంటి ప్రక్రియ తేసు శృఢతాం ముక్తిహి తేసాం నహి బహుమతా నారసింహ పడేరు అంటే మళ్ళీ మీ లోకం మీకు వచ్చిందని ఆనందమా? మీ ఆధిపత్యం మీకు వచ్చిందని ఆనందమా? బాయ్ బాయ్ స్వామి అలా అనుకోకండి. నిన్ను సేవించే వారికి మోక్షం కూడా పెద్దగా కావలసింది కాదు. ఇక స్వర్గాలు కోరుతారా? వాడు అనకుంటే మళ్ళీ నీ నీ స్థానం వచ్చింది కాబట్టి మురుస్తున్నావురా అంటాడు నేను పోనీ బాధ అయ్యేది కదా స్వామి అదేం లేదండి మాకు మీ సేవ ప్రధానం స్వర్గాదుడు ప్రధానం కాదు. నిన్ను సేవించే వారికి ముక్తే ప్రధానం కాదన్నప్పుడు వితరములను కోరుకుంటారా? అపరైహి కిం ఋషులు అంటున్నారు త్వం నస్తపః పరమమార్థ యదాత్మదేయః ఏనేదమాది పురుషాత్మగతం ససర్జ ఋషులు

అంటే ఎవరు? నిరంతరం తపస్సు చేసేవారు. పరమాత్మ నువ్వు తపస్సు చేసేవారు. మాకు తపము తోటి ఇంతటి తేజస్సును ప్రసాదించినది నీవు. ఆ తపము తోటే బ్రహ్మ సకరజ రాజ జగత్తును సృష్టించాడు ఏనేదం ఆది పురుషాత్మగతం సతర్యా. ఆది పురుషుడు ఆది పురుష ఆత్మగతం తనలో నీలో ఉన్నటువంటి జగత్తును బ్రహ్మ తపస్సు తోటి సృష్టించాడు తత్ విప్రలుప్తం అమునాద్య శరణ్యపాల అలా మేము ఆచరించేటువంటి తపస్సు మా చేత ఆచరించకుండా ఈ గురువు మా గుడి చేశాడు. లోపింపజేశాడు. ఇంతకాలం మేము చేస్తున్న తపస్సును లోపింపజేశాడు. శరణ్యపాద రక్షా గృహీతవో పుషా పునః అన్వమోష్టా ఇప్పుడు నీవు ఈ అవతారాన్ని తీసుకొని మళ్ళీ ఆ తపస్సును మాకు ప్రసాదించావు, తిరిగి ఇచ్చావు. మేము నీ గురించి తపస్సు చేతామంటే ఈ దుర్మార్గుడు చేయనీయకుండా ఆపాడు. నీవు అతన్ని వధించి మమ్ములను కాపాడి మా తపస్సు మళ్ళీ మాకు ప్రసాదించావు. దుర్దేవా గారు అంటారు శ్రాద్ధానినః అది భుజే ప్రతభం తనూజేహి దత్తాణి తీర్థ సమయేపి అపిబత్స్ తిలాంబు. పితృ దేవత. మా మా పుత్రులు మాకు ఇచ్చేటువంటి అర్పించేటువంటి శ్రాద్ధ భోజనాలను వాడే తినేశాడు. ఆయా పుణ్య తీర్థాల్లో వాళ్ళు ఇచ్చేటువంటి తిలాంబు. నువ్వుల నీళ్ళు అంటే కర్పణ జలం. ఆ ఆ శక్తిని కూడా అతనే స్వీకరించాడు. తస్యోదరాత్ నకవిధీర్ణవపాత్య ఆర్చ తస్మై నమః నృహరయే. తస్యోదరాత్ ఇటు ఇటు రండి. అట్లా. తస్యోదరాత్ నఖ విధీర్ణ వపాత్యార్చత్ అలా అతను తీసుకున్న అతను భుజించిన

శ్రాంత భోజనము, తర్పణ జలము ఈ రెండింటినీ అతని ఉదరాన్ని చీల్చి మళ్ళీ మాలి మాకిచ్చావు ఓ నమః. అది అయింది కదా. మరి తిన్నాడంటే కరుణం ఉంటుంది కదా. ఆ కడుపును చీడిస్తే కానీ మరి అవన్నీ బయట పోవు. అలా అతను పుజించినటువంటి ఆ జలాన్ని అన్నం మళ్ళీ మాకు ప్రసాదించావు తస్మైన మహాదృహరయే అఖిల ధర్మ గోప్తే. సకల ధర్మాన్ని కాపాడేటువంటి నరసింహ స్వామికి నమః నమస్కారము అంటున్నారు. యోనో గటిం యోగ సిద్ధాం అసాధురః శీతు యోగ తపో బలేన యోగులు అంటున్నారు. మా మా గటి మా సిద్ధి. అంటే యోగం వల్ల మేము సంపాదించినటువంటి మా సిద్ధిని తన యోగంతో కిరణ్యకశ్యపుడు అపహరించాడు. నానాదప్ప తం నకైగి నిర్దదార నానా దర్పం తం నకైగి నిర్దదార. వాడికి నేనే ప్రభువును, నేనే బలవంతుడిని, నేనే శక్తివంతుడిని, నేనే సమర్ధుడిని. ఇలా రకరకముల గర్పము గల రాక్షసుడిని నీ గోళ్ళతో చీల్చి సంవరించావు, మళ్ళీ మా సిద్ధిని మాకు ప్రసాదించావు, తస్మై తుభ్యం ప్రణతాస్మః, అలాంటి మీకు నమస్కారము. విద్యాధరులు అంటున్నారు విద్యాం కృతక్ ధారణయ అనురవిళ్ళు విద్యాధరులు అంటే అంతర్ధానం అణిమా మహిమ గరిమ లహిమ ఉన్నాయా ఇవన్నీ విద్యలు. ఇలాంటి దివ్యమైనటువంటి విద్య ధరించే వారిని ఏమంటారు? విద్యాధరులు అంటారు. ఆ యక్షులు వేరు, గంధర్వులు వేరు, విద్యాధరులు వేరు. సిద్దులు వేరు మళ్ళీ సాధ్యులు వేరు. ఒక్కొక్కటి వేరు. ఇలా మేము మా బుద్ధిని నీ యందు సరిపట్టేసి మనస్సులో నిండుకొని మా మనస్సును నీ యందు ధారణ చేసి నీ అనుగ్రహంతో పొందినటువంటి అఖిల విద్యను ఈ దుర్మార్గుడు హరించాడు, అపహరించాడు. యతేద అజ్ఞః బరవీర్య దుక్తః నిషేధించాడు అవన్నీ మీరు అలాంటివన్నీ చేయొద్దు అని. సయేన సంకే పశువతు హతః.

అలాంటి వాడు యుద్ధంలో పశువత్. పశువత్ అంటే ఏమిటి? ప్రతిక్రియా శూన్యః అని అర్థం. కదా పశువు అంటే మనం పశువును కొడుతుంటే అది ఎదురు తిరగదు. తనను తాను రక్షించుకుంటుంది. కట్టేసి మరి కొడతాం ఉత్తగా కూడా. విడిచిపెట్టిన కావాలంటే పారిపోతుందేమో తప్ప మన పని ఏదో ఆపరేదు. ప్రతిక్రియ ఉండదు పశువుని ఏం చేసినా కానీ. నువ్వు కూడా ఏమై తినించాడు ఒక్కసారి మీదకు వచ్చాడు అంతే. అలా పట్టుకొని తీసుకుపోతే వానితో చేతిలో చిక్కుకున్నాడు పడుతో పెట్టి తీరి చేసి అయిపోయింది. అది ఒక చూపు చూస్తే, ఒక అడుగు వేస్తే, ఒక ఆయుధం తీస్తే 3 లోకాలు వణికాయి. అలాంటి వాడు ఏం చేశాడు స్వామి వస్తే? ఒక్కసారి కట్టి తీసుకొని మీదకి వచ్చాడు అంతే, అలా పట్టుకొని లేకపోతే అలాగే ఉన్నాడు. గోడేం చేయలేకపోయాడు అందుకే పశువులాగా ప్రతిక్రియా శూన్యముగా నీ చేత వాడు సంహరించబడ్డాడు. పశువదత్తం మాయా నృసింహం ప్రణతాస్మ నిత్యం అలాంటి మీకు నిత్యము నమస్కారము. నాగులు అంటున్నారు యేన పాపేన రత్నాని స్త్రీ రత్నాని కృతానినః నాగుల మస్తకంలో ఏముంటాయి? రత్నాలు ఉంటాయి. వీడు మా శిరస్సులోని మస్తకాలను మతకాలలోని మడలను హరించాడు. అలాగే మా స్త్రీ రత్నాలను కూడా హరించాడు. తద్వర్ష పాటనే నాసాం దత్తానంద అలాంటి వాని వక్షస్థలాన్ని చీల్చునవలన మాకు ఆనందం కలిగించావు స్వామి నీకు నమస్కారము. మనవః వయం తవ నిదేశ కాలినా ఇప్పుడు మనువులు అంటున్నారు మేమంతా 14 మంది మనువులు కదా మరి మేము నీ ఆజ్ఞను పాలించేవాళ్ళము దితిజేన దేవ పరిభూత సేతవః వారు దితిజుడు. నితి కుమారుడు అలాంటి వారమ్మ మర్యాదలన్నిటిని అడ్డగించాడు, అవమానించాడు. అలాంటి భవతా కరః స ఉపసంహృతః, అలాంటి కరుడు మీ చేత ఉపసంహరించబడ్డాడు. కరవామతేకి మనుషాది కింకరా. ఏం చేయాలో మేము నీకు ఇంకర్లము ఆజ్ఞాపించవయ్యా. ప్రజాపతులంట ప్రదేశా వయం తే పరేశాపి సృష్టా మేము ప్రజాపతులం. నీవు పరేషుడవు. పరమాత్మ. నీవు మనలను సృష్టించావు. పరేషాభి సృష్టా నా యేనః ప్రజావే సృజామో నిషిద్ధ. నీ యాజ్ఞ ప్రకారం మేము ప్రజలను సృష్టిస్తున్నాం. కానీ వీడు వచ్చి నిషేధించాడు.

ఆపేశాడు. మేము మా సృష్టి కార్యక్రమాన్ని చేయలేకపోతున్నాం. సయేషత్వయా తిన్న వక్షానుశేతే అలాంటి వాడు మీ చేత వక్షస్థలం చీల్చబడి పడుకొని ఉన్నాడు. గగనమంగళం సత్వమూర్తే అవతారః. మీ అవతారము సత్వమూర్తి జగన్మంగళం. సకల విశ్వమునకు కళ్యాణకరము. గంధరులు అంటారు స్వయం విభూతి రతనాట్య గాయకాహ మేము నటులము. నాట్యం చేసేవారము, గానం చేసేవారము, ఏ నాత్మసాత్ వీర్యబదౌచ సాకృతా నీ దగ్గర చేస్తాం. మేమందరం వీళ్ళంతా పరమాత్మకు గాయకులు. పరమాత్మకు నర్తకుడు. స్వామి ముందర నాట్యం చేయాలి. స్వామి గుణాలను గానం చేయాలి. స్వామికి సేవ చేయాలి. అలాంటిది వీడు తన బలంతో తనకు చేయించుకున్నాడు. హయేచ నీతః భవతా దశ్యామి మామ అలాంటి వాని నీవు సంహరించావు. కిముత్పదస్తః కుశలాయ కలపటి. ఇది కొన్నాళ్ళు సాగించుకుంటారేమో కానీ చెడు దారిలో పోయేవాడు క్షేమాన్ని పొందుతాడా? కిం ఉత్పదస్తః కుశల కొటేషన్ అన్నమాట. కుశరాయ కల్పతి చెడ్డ దారిలో ఉండేవాడు క్షేమాన్ని పొందగలడా? కొంతకాలం సాధించుకుంటాడు తర్వాత అడిగిపోతాడు. చాలు అంటున్నారు హరే తవాంగి పంచజం భవాపవర్గమాశ్రితః స్వామి మేము భవాపవర్గం సంసారాన్ని పోగొట్టేటువంటి పాదపద్మాన్ని ఆశ్రయించిన వాళ్ళము యదేక సాధు కృత్యయః త్వయాసుర సమాపితః సాధు కృత్యా వీడు సజ్జనులకు హృదయంలో శల్యంగా ఉండేటువంటి వీడిని మీరు ఈనాడు సంహరించారు. యక్షులు అంటున్నారు వయం అనుచర ముఖ్యాః కర్మభిస్తే మనోజ్ఞేహి స్వామి. చక్కని సేవలు చేస్తూ మీకు మేము అనుచరులుగా ఉన్నాము. తైహ దితిసుతేన ప్రాపిత వాహకత్వం. నీకు సేవ చేయవలసిన మమ్ములను ఈ రాక్షసుడు తమకు సేవకులుగా తీసుకొని తమకు వాహకులుగా చేసుకున్నాడు అంటే వారి వాహనాలను మోయించారు వినితోటి.

పలకిలో మేనాలు ఇవి ఉంటాయి కదా ఇలా వాహకత్వం సతు జడ పరితాపం తత్కృతం జానతా అతను ఒక్క మాకే కాదు సకల లోకములకు పరితాపాన్ని కలిగించడు. అలాంటి విషయం తెలిసిన నీవు నరహర ఉపనీతః పంచతాం పంచవింశ పరమాత్మ ఎన్నో తత్వం 25వ తత్వం కదా మనం జీవాత్మ 24 పరమాత్మ 25 అందుకే పంచవింశ 25వ తత్వం మహానుభావ పంచతాం నీతః కాలాన్ని కలిపితే అయితుంది. కాలం ముట్టుకోకుండా చెప్తారు. పరమార్థ తత్వాన్ని కాలం రెండు భాగాలు చెప్తాం ఉభయాన్వయం. ఇలా పంచవింశా యువతత్వం మహానుభావా నీవు పంచపాముపనీతః నువ్వు ఐదు అయిపోయాడట. నీవేం ఇరవై ఐదు నువ్వు నీవేం ఐదు అట అంటే పంచప్రాణాలు పోయాయి అని అర్థం. అలాంటి వాడిని సమర్పించావు అని సమర్పించారు అందుకే కింపురుషా అంటున్నారు వయం కింపురుషా మేము చాలా చిన్నవాడా త్వం మహాపురుషా నీవు మహాపురుషులవు అయం కుపురుషా హిరణ్యకశిపుడు కుపురుషః దుష్ట పురుషుడు నష్టః ధిక్కృతః సాధువి యదా నశించాడు. సజ్జనులతో ధిక్కరించబడి వీడు నశించాడు. వైతాలికులు అంటున్నారు సభాసు సత్రేదు తవామలంబిసహా ద్విత్వాసపర్యా మహతీం లపామే మహానుభావా ఆయా దేవసభలలో నీ దివ్య గుణనామాలను కీర్తించి మేము గొప్ప గౌరవాన్ని పొందాం అందరితోటి. వీళ్ళు ఎవరయ్యా వైతాళికులు. అంటే ఎవరు? పరమాత్మ కళ్యాణ గానం చేసేవాళ్ళు. అని మాకు విశేషమైన గౌరవం లభించింది. కానీ యస్తాం వ్యనైసీతు భుజమేచ దుర్జనః ఈ దుర్మార్గుడు యహ తాం వ్యనైసీత్ అలాంటి మర్యాదను. బాబు దేవసభలో మేము పొందేటువంటి మర్యాదను వీడు తొలగించాడు. దిశ్యా హతస్తే భగవన్ యధాత్

యథా ఆమయః అలాంటివాడు మీ దయతోటి సంహరించబడ్డాడు. ఎలా యథా ఆమయః ఎలా రోగం తొలగించబడుతుందో వ్యాధి తొలగించబడినట్టుగా ఈ దుర్మార్గుని మీరు తొలగించారు. నీ దివ్య గుణగానముతో మేము పొందేటువంటి మర్యాదను వీడు హరించాడు, మీరు వాడినే హరించారు. కిన్నర్లు అంటున్నారు వయమీచ కిన్నర గణాః తవానుగాః మేమందరం నీ అనుచరులం కిన్నరులము దితిజేన విష్ణిం అమునా అనుకరిత అలాంటి మేము ఈ రాక్షసునితో వాడి సేవను చేయవలసి వచ్చింది. భవతాహరే సౌర్జినః అవసాధితః మహానుభావా మీరు ఆ దుఃఖాన్ని పరగించారు నరసింహ నాథ గుహవాయనోభవా ఇప్పటినుంచి నీవు మాకు వైభవాన్ని కలిగించు అంటే మా సంపదను మాకు ప్రసాదించు. విష్ణు పాఠ్యాలు అంటున్నారు అధ్యయతతో హరినారదం అద్భుతంతే దుష్టన్న చరణదా సర్వలోక శర్మ వాళ్ళు పరమాత్మ యొక్క ద్వారపాలకులు. అంటున్నారు స్వామి అత్యద్భుతమైన ఈ నరసింహ రూపాన్ని ఈనాడు మేము చూడగలిగాము. ఈ రూపము సర్వలోక చర్మ. అన్ని లోకములకు సుఖమును శుభమును మంగళమును కలిగించే రూపము ఇది. సోయంతే వితికర ఈశ విప్ర చప్తః తస్యేదం నిధనం అనుగ్రహాయ విద్వః వేరే వాళ్ళందరూ ఆహా స్వామి ఆ దుర్మార్గుడిని సంహరించాడు వాళ్ళని శిక్షించాడు అంటున్నారు. వాళ్ళకేం తెలుసు వాడు నీ సేవకుడేని. గురు నీ కేవకుడేనయ్యా తే విధికరః నీ ఆజ్ఞను పరిపాలించేవాడే ఇలా ఎందుకయ్యా అంటావా విప్రశప్తః సనకాదుల చేత శపించబడి ఈ రూపానికి వచ్చాడు. అంటే ఏమిటి? సనకాదుల వలన సనకాదుల శాపం వలన కలిగిన దుఃఖాన్ని పోగొట్టావు నువ్వు వాళ్ళకు. శిక్షంచడం కాదు రక్షించావు. వారికి ఉన్న బాధను తొలగించావు. సోయంతే విధికరా ఈజ విప్రచక్తః.

బ్రాహ్మణైహి శప్తః అలాంటి నీవు తశ్చేదం నిధనం అనుగ్రహాయ విద్మః అలాంటి వాని సంహారము నిగ్రహం అది నీ అనుగ్రహం కదా వాడి దుఃఖం పోగొట్టావు. నీ సేవగలను నువ్వు ఎప్పుడు నిగ్రహిస్తావా? కృప చూస్తావు మహానుస్వామి అని అనుగ్రహాయ విత్మః. ఇలా అందరూ స్వామిని. స్తోత్రం చేశారు. ఎందుకు? మహా ఉగ్రంగా ఉన్నారు స్వామి. కొంచెం ప్రశాంతంగా ఉంటే చదిగిపోవచ్చు. అలా ఉంటే ఒక రోజు ఉండుపోతారా? ఏవం సురాదయ సర్వే బ్రహ్మ రుద్ర పురస్సరాః బ్రహ్మ రుద్రేంద్రాదులందరూ స్తోత్రం చేసి నోపేదు మత్స్య కషకన్ మన్యు సౌరంభం సుదురాసనం స్తోత్రం చేస్తే ఏమైనా తగ్గుతాడేమో అంటే అట్లనే ఉన్నారు కోపం తగ్గించలేదు. మరి గోపం లేదు దగ్గర దగ్గర దగ్గరకి పోతే ఏమో అది గోపం గోల్ ఇట్ల అంటే అందరం పోతాం ఎవడు దిక్కు ఎందుకు వచ్చిన బాధ అని ఎవడు దగ్గరికి పోవడం ధైర్యం చేయక సాక్షాత్తు స్త్రీహి ప్రేక్షితా దేవై అమ్మ మీ వారే కదా మీ మధ్య మొమ్మల్ని అంటే కోప్పడతారు కానీ భార్యాభర్తలు కోపం ఉన్నా తాపం ఉన్నా తప్పదు కదా. అమ్మ మీ వారే లేకపోతే మీరే వెళ్లి స్వామి అందరూ భక్తులంతా వచ్చారు కోపం తగ్గించుకోవడం మీరే నచ్చు చెప్పండి. అంతింప చేయండి అని అమ్మవారిని పంపారు. ఆమె తత్ మహాదద్భుతం దృష్ట్వా చూస్తే ఓ ఇది మా వారంటే నమ్మకమేం లేదు ఏంది. ఇది ఎక్కడ రూపం అండి ఇది అద్భుతం అంట. అద్భుతం కాదు మహా అద్భుతం. వినలే లేడు. అందుకే అదృష్ట అశ్రుత పూర్వత్వాత్ పరమాత్మ ఇలా ఉంటాడని ఎప్పుడు వినలేదు. ఇప్పుడు ఆమె చూడలేదు. తన స్వామి బొదం చెప్తాడు, ప్రళయార్క బింబంబు పగితినున్నది కానీ నెమ్మోము పూర్ణేందు నిభము కాదు. మా వారి మొఖం ఎలా ఉంటుంది? పున్నమ నాడు చంద్రమామ లాగా ఉండాలి, ఈ మొఖం ఎక్కడ ఉంది? ప్రళయకార సూర్యుడి లాగా ఉన్నాడు, ఈయన మా వారు ఏంటి అని. చూడలేదు. పోనీ స్వామి ఎప్పుడు దగ్గరే ఉంటుంది కదా. నా కోపం వస్తే ఇలా ఉండు ఎప్పుడైనా చెప్పాడా? చెప్పలేదు. ఎప్పుడూ చెప్పలే. లేదు ఎప్పుడు నువ్వు ఉంటే ఉంటావు కానీ నేను మంచిగా ఉంటే చాలా మంచోడినే నా కోపం వచ్చిందనుకో ఇలా ఉంటాను ఒక మాట చెప్పుకుంటే సరే మా వాళ్ళ కదా అని పోయేవాడిని నేను పోయేదాన్ని.

నేను వినలేదు, ఆయన చెప్పలేదు, ఎవరూ వర్ణించలేదు, నేను చూడలేదు. అబ్బో ఎందుకు వచ్చిన బాధ అని ఆమె కూడా నోపేయాయా దగ్గరికి వెళ్ళలేదు. అదృష్టాసుద పూర్వ ద్వాదు సానోపే అంటే శంకిత కొంచెం అనుమానం ఏమో స్వామి కోపం ఉంటే ఏం చేస్తాం? ప్రేమగా ఉంటే దగ్గరికి పోతారు కానీ కోపంగా ఉంటే భార్య అయినా దగ్గరికి వెళ్ళదు. శంకరతో ఆమె కూడా దూరంగానే ఉంది. ప్రహ్లాదం ప్రేషయామాసా మరి ఇక దిక్కేమిటి ఇప్పుడు? ఆమె ఎవరూ పోలేరు. పప్పుదామంటే అమ్మ కూడా పోలేదు. మరి ఎవరూ లేకుంటే ఏం చేయాలి బ్రహ్మ ఆలోచించాడు సరే అసలు జీరో ఉన్నాడు కదా. ఎవరండీ ఇంత కథ వీరు అంటే మరి ప్రహ్లాదుడే కదా. నాయనా, ఇదంతా నీ మూలంగానే నీ కోసమే వచ్చాడు, నిన్ను రక్షించడానికే వచ్చాడు. అది కూడా మీ నాన్నను చంపడానికి కోపం కదా. అది నీవు వెళ్లి శాంతింప తీయవయ్యా అని ప్రహ్లాదం ప్రేహయ మాత బ్రహ్మ అవస్థితం అంటికే పక్కనే ఉన్నాడట. ఎత్తుకోలేదు. వీళ్ళందరూ స్వాతృతం చేస్తుంటే పోయి ఆ బ్రహ్మ పక్కన నిలబడ్డాడు. సరే దగ్గరే ఉన్నాడు కదా నాయనా. నువ్వైనా వెళ్ళవయ్యా. తాత ప్రథమయా అపీహి దగ్గరికి వెళ్ళు. శాంతిపతి నేనెందుకు అంటావా స్వపిత్రే కుపితం. మీ నాన్న కోసమే ఏదో కోపించింది ఏదో ఒక లాజిక్ ఉండాలి కదా కారణం ఉండదు రీజన్ చాలే. వీళ్ళందరికీ ఆ కాదు ఆయన వచ్చింది మా కోసం నీ కోసం వచ్చాడు. మీ నాన్న పాడు పడడానికి కోపం వస్తుంది ఆయనకు. కొడుకు కాబట్టి నీ బాధ్యత దాన్ని తగ్గించడం. అని స్వపిత్రే కుపితం ప్రభుం అంటే తథైతి అయ్యా అలాగేనండి. మీరు ఆజ్ఞాపించితే కాదంటామా అని శనకైహి రాజన్ మహాభాగవతః అల్భతః కానీ ఇంతైతే అర్భగా పిల్లవాడు. కానీ పిల్లవాడు అనుకోకండి మహాభాగవత. ఎందుకంటే గురువుగారిని కూడా సెకండ్ ర్యాంక్ కు మార్చేసినోడు తక్కువోడు కాదు కదా. అవునండి ఎవరు గురువుగారు నారదుడు కదా మరి శ్లోకంలో ఫస్ట్ ర్యాంక్ ఎవరిది ప్రహ్లాద తర్వాత నారదుడు గురువుగారిని నెట్టేసి వెనక్కు అంత గొప్పవాడు అందువల్ల మహాభాగవతుడు ఆయన అర్భకుడు ఉపేత్య దగ్గరికి వెళ్లి భువి కాయేనన నామ

నిధృతాంజలి చేతులు జోడించి భూమ్మీద సాష్టాంగ పడి నమస్కరించాడు. స్వపాద మూలే పతితం తమర్భకం విలోక్య దేవః వాడు దాకా గర్జిస్తూనే ఉన్నాడు స్వామి. ఎవడో వచ్చిపోడాడు కాలం మీద. ఎవడో రాదు చూస్తే విడిపోడాడు. తన పాలుపడేటువంటి ఆ పిల్లవాడిని విలోక్య చూచి దేవః కృపయా పరికృత ఒక్కసారి దయ మొత్తం కమ్మేసింది శరీరాన్ని. దయ ముంచెత్తగా ఉత్తాప్య అతన్ని లేపాడు. తచ్చిత్ని అధధాత్ కరాంబుజం అతని శిరస్సులో తన దివ్యమైనటువంటి హస్తమును ఉంచాడు. ఎలాంటిది ఆ హస్తం? కాలాహి విత్రస్తధియాం. కృతాభయం. కాలమనే మహా తత్పానికి భయపడిన బుద్ధి గల వారికి అభయాన్ని ప్రసాదించే హస్తం. అంటే పరమాత్మ అభయాన్ని పొందితే కాలం ఏం చేస్తుంది? కాబట్టి కాలగ్రస్తులకు అభయాన్ని ఇచ్చేటువంటి హస్తాన్ని అతని శిరస్సున ఉంచాడు మహానుభావుడు. స తత్ కరస్పర్శ ధూతాకిలాశుభః. ఎప్పుడైతే శిరస్ మీద పరమాత్మ యొక్క హస్తం పడిందో భగవంతుని హస్త స్పర్శతో అన్ని పాపాలు పోయాయి. ఇంకా ఆయన పాపాలు ఏంటండీ భక్తుడే కదా అంటే తాను పుణ్యాత్ముడే. ఇంతకాలం ఉంది ఎవరి దగ్గర? కదా అంటావా అది. కింద వెళ్ళు చూడండి ఉన్నాడు కదా. కాబట్టి వాణి సంసర్గంతో అంటినవన్నీ తొలగించుకోవాలి. అది చెప్తారు మహానుభావులు. పద్మపురాణంలో చాలా చమత్కారంగా వారు చెప్తారు విషయానికి యాసు భగవానులు. వాళ్ళు ఎప్పుడూ మహానుభావులే. భగవంతుని భక్తులే. నిరంతరం పరమాత్మ నామాన్ని స్మరించేవారే నిత్య పవిత్రులు. కదా అలాంటి వారికి పాపాలు ఏముంటాయి? అయినప్పుడు వారు మళ్ళీ ఈ తీర్థ పర్యటన, యాత్ర పర్యటన, నామ సంకీర్తనము ఇవన్నీ పెద్దల సేవన ఇదంతా ఎందుకు? అంటే వారికి వారు పవిత్రు అని కాదు వేరే దుర్జన సంసర్గం వలన అంటిన పాపాలను తన చుట్టూ ఉన్న దుర్మార్గుల పాపాలను కూడా పోగొట్టడానికి.

తీర్థీ కురువంతి తీర్థాని స్వాంతస్తేన గదాభృతా మనం చెప్పుకున్నాం. విదురుడు వచ్చినప్పుడు ఏం చెప్పాడు మనం తీర్థీ కురువంతి తీర్థాని మహానుభావులు. రాము తీర్థయాత్రలకు ఎందుకు పెడతారంటే వాటి పాపాలను పోగొట్టడానికి మన పాపం కాదు. ఎంతో మంది పాపులు స్నానం చేయటం వలన వాటికి అంటిన పాపాన్ని పోగొట్టడానికి తిరుగుతారు. అలాంటి దుర్జన సంసర్గం వలన తమకంటుకున్న దోషాన్ని తొలగించుకోవడానికి వాళ్ళు తిరుగుతారని చెప్పినట్టుగా పరమాత్మ యొక్క హస్తస్పర్శతో అంతవరకు అంటి ఉన్న అన్ని పాపములు తొలగి తపది అభివ్యక్త పరాత్మ దర్శనః ఇప్పుడు దాకా బుద్ధ చెప్తున్నాడు అందరికీ తత్వాన్ని చెప్తున్నాడు తప్పేం కాదు. అలా కూడా తత్వజ్ఞానం లేదని కాదు కానీ తత్వజ్ఞానం తత్వ సాక్షాత్కారాన్ని కలిగించలేదు కదా. పరమాత్మ స్వరూపం తెలుసుకున్నాడు. తెలుసుకున్న స్వరూపము ఇప్పుడు సాక్షాత్కరించబడింది. పరమాత్మ స్పర్శ జ్యోతి సపది అభివ్యక్త పరాత్మ దర్శనః పరమాత్మ తత్వము సాక్షాత్కరించబడింది. తత్పాదపద్మం కృతి నిరూవృతః దతౌ హృష్యత్తనుహు క్లిన్నహుద సులోచన పరమాత్మ యొక్క పాదపద్మములను తన హృదయంలో పెట్టుకొని హృష్యత్తనుహు శరీరమంతా పులకించిపోతుంది. క్లిన్ అహృత్ అశ్రులోచనః. ఆనంద భష్మములు హృదయమును తడిపేస్తున్నాయి. అంతటి ఆనందంతో అస్తౌషీత్ హరిం ఏకాగ్ర మనస ఇదే తేడా. ప్రహ్లాదునికి ధ్రువుడికి తేడా ఏమిటి? ధ్రువుడు స్తోత్రం చేయాలి అని అనుకున్న తరువాత శంఖంతో స్తోషించాడు. దహ్లాదుడికి ఏమి అనుకోకుండానే హస్తాన్ని స్పృశింప చేశాడు. అది ర్యాంక్ అన్నమాట. సహజంగా ఇక్కడ కోరితే అక్కడ ఇద్దరిలో తేడా ఎందుకంటే వాడేమో ఉన్నత స్థానాన్ని కోరినవాడు. వీడు పరమాత్మనే కోరినవాడు. పరమాత్మ కంటే భిన్నమైన కోరిక ఉన్నవారికి పరమాత్మ వెంటనే అనుగ్రహించడు. ఇక అడిగింది సరిపోదుకు అంటాడు అంతే.

కాబట్టి ఈ ఇతన్ని ఇలా చేసినందువల్ల ఆ మహానుభావుడిని ఏకాగ్ర మనస్సుతో సావధానంతో ప్రేమ గద్గదయావాచ ప్రేమ చేత బొంగురు పోయినటువంటి గొంతు తన్యస్త హృదయే అది ఎదురుంగా ఉన్నాడు స్వామి. మనం మామూలుగా ఋషులు చెప్పినటువంటి గ్రంథాలను ముద్దర పెట్టుకొని కళ్ళు మూసుకొని ధ్యానం చేయడానికి తొదరగా చేయడం కాదు ఎదురుగా ఉన్నాడు స్వామి. నారసింహుడిని ఎదురుగా చూస్తూ అతని ఎండే చూపు. అతని యందే హృదయాన్ని ఉంచుకొని స్తోత్రం చేస్తున్నాడు బ్రహ్మాదయః శురగణాః మునయోధ సిద్ధాః సత్వైకతానమతయః వచతాం ప్రవాహైహి నారాధితుం పురుగునైహి అధునాపి పిప్రుహు మన సాంప్రదాయం ఏమిటి? నైత్య అనుసంధానం. వైభవ ఏమిటి? నేనా? నీతో నేను ఏమిటి నేను? నా అధికారము ఎంత? నేను వాస్తవంగా ఎంతటి వాడిని? అని చెప్పుకోవాలి కదా. తాను ఎంత తక్కువ వాడో చెప్పుకోవడానికి గొప్పవారందరూ మీ ముందర చేతులు ముడుచుకొని కూర్చున్నారయ్యా. ఎవరు బ్రహ్మాదయః సురజనః మునివరాః అందులో ఏదో తుస్త కబుర్లు కావు ఎదురుగా ఉన్నారు అంతా క్యూలో ఉన్నారు ఇప్పుడు అబద్ధం కాదు కదా బ్రహ్మ రుద్రుడు ఇంద్రుడు దేవ వాసదిక్పాలకులు వసువులు సిద్దులు అంతా క్యూ కట్టారు వాళ్ళ వాళ్ళ ర్యాంకుల ప్రకారం వాళ్ళ వాళ్ళకే రిజర్వేషన్ ఉంటుంది కదా అలా వాళ్ళ వాళ్ళ ఫీచర్ లో ఉన్నారన్నమాట, ఇలా అలాంటి వాళ్ళందరూ మునయః సిద్ధః సత్వైక తానమతయః కేవలము సత్వగుణం మాత్రమే నింపుకున్నటువంటి మనస్సు గలవారు వచసాం ప్రవాహైహి పురుగుణైహి తమ అత్యధికమైన ఉత్తమ గుణములతోటి వచసాంప్రవాహై వాక్ ప్రవాహములతోటి నిన్ను ఆరాధించ జాలక జాలలేరు. ఇది బాబుని ఆరాధించలేకపోయారు. బ్రహ్మాది దేవతలే సత్వగుణ మూర్తులే తమ వాక్ప్రవాహంతో ఉత్తమ గుణాలతో నిన్ను ఆరాధించలేకపోయారు. కింతోష్టుమర్హటి సమే హరిహి ఉగ్రజాతేహే. అలాంటి నిన్ను నేను ఎవరు? రాక్షస జాతి ఏదో ఉన్నది. తమోగుణ ప్రధానం. వాళ్ళంతా సాశ్వతి అండి.

తత్వగుణం నింపుకున్న దేవతలే స్తోత్రం చేయలేకపోతుంటే నేను తమోగుణపు ఇష్టుడిని. తాట జాతిలో పుట్టిన వాడిని నేను స్తోత్రం చేయగలనా? నా కా యోగ్యత న్యాయంగా ఉందా? మన్యే ధనాభ్యజన రూప తపస్రోచ తేజ ప్రభావ బల పౌరిష బుజ్జ యోగాః నారాసనాయహి భవంతి పరస్య పుంసః మరి అయితే ఎందుకు వచ్చావురా అంటే నేను రావడానికి వాళ్లే పంపారు. నేను నమస్కారం చేస్తే నీవు అభయ హస్తాన్ని నా శిరస్సున ఉంచి నాకు ఒక ఉపదేశం చేశావు. ఏమిటది? నిన్ను ఆరాధించడానికి అవి ఇవి అవసరం లేదు నీకు. ఏమేమిటి? ధన, అభిజన, రూప, తప, శృత, ఓజ, తేజ, ప్రభావ, బల, పౌరుష, బుద్ధి యోగ. అనంత వాడే కదా. చూడండి. ధనము, ఉత్తమ ఓజము, సౌందర్యము, తపస్సు, శాస్త్రము, తేజస్సు, ఓజస్సు, ప్రభావము, బలము, పౌరుషము, బుద్ధి ఇవన్నీ కూడా పరమాత్మను ఆరాధించడానికి పనికిరావు, సరిపోవు. మరేం కావాలి? భక్త్యాతుతోష భగవాన్. పరమాత్మకు ఆనందం కరిగించేది ఎంత సంపద? ఎన్ని ఇళ్ళు ఉన్నాయి, ఎన్ని మేడలు ఉన్నాయి, ఎంత సంపద ఉంది? తపస్సు అంతా చేశాడు ఏం కావాలా? మరి ఏం కావాలి భక్తి. నీకేం తెలుసు అంటే గజయూధ పాయ. ఏనుగు సరస్సులో కూర్చొని పరమాత్మ అని ఒక్కసారి చేకేస్తే ఉరుకొచ్చాడు. దానికి ఏమైనా ఉన్నాయా అండి? పైన చెప్పిన వాటిలో ఏమైనా ఎలిజిబిలిటీ ఉందా? ఏ ఏమి లేదు. అయినా ఊరికొచ్చాడు. ఏం చూసి? భక్తి. అందుకే భక్తియా సుతోష భగవాన్ గజయూధపాయ. గజేంద్రునికి భక్తితో సంతోషించాడు. జ్ఞానము, వయస్సు, ధనము, వంశము, స్తుతము, శాస్త్రము, జ్ఞానము ఏమీ కావు. విప్రాత్ ద్విషడ్ గుణయుతాత్ అరవిందనాభ పాదారవింద విముఖాత్ స్వపత్యం వరిష్టమ్

మనకు విప్రా బ్రాహ్మణుడు ఎవరు బ్రాహ్మణుడు ద్విషట్ గుణయుతాత్ 12 గుణాలు ఉండాలి బ్రాహ్మణుడికి. అని చెప్తాం. తపః, తితిక్ష, తేజః, క్షమ, దమః, నియమః, ఓజః, శృతం, దానం, అభిజనః, స్వాధ్యాయః. ఈ మొత్తం 12. ఇలాంటి ఈ 12 గుణాలు ఉన్నటువంటి బ్రాహ్మణుడు విషడ్గుణయుతాత్ అరవిందనాభ పాదారవింద విముఖాత్. బ్రాహ్మణుడికి ఏ ఏ గుణాలు ఉండాలో ఆ 12 అయితే ఉంచుకున్నాడు. బుద్ధిమంతుడే అంతవరకు. కానీ పరమాత్మ అంటే భక్తి లేదు. ఏం చేద్దాం? ఒప్పుకున్నామా? 12 గుణములు ఉన్నా పరమాత్మ యందో ముఖ్యం ఉన్నటువంటి బ్రాహ్మణుని కంటే స్వపచం వరిష్టం. పరమాత్మ భక్తి ఉన్నటువంటి చందాలుడే ఉత్తముడు. స్వపజం వరిష్టం మన్యే తదర్పిత మనో వచనేహి కార్ధ ప్రాణం పునాతి సకులం నతు పూరిమానః. ఎలాంటి వాడు చండాలుడు అని చెప్తున్నాడు తదర్పిత మనోవచనీహితార్ధ ప్రాణం. పరమాత్మ యండే మనస్సు, వాక్కు, శరీరం అభిలాషం. ఈ నాలుగు పరమాత్మ యందు అర్పించిన వాడే తన కులమును పవిత్రం చేస్తాడు. అంతే తప్ప నతు భూరిమానః అహంకారం అభిమానం పవిత్రం చేయవు. తాను తరించడం కాదు, తన కులం మొత్తాన్ని తరింపచేస్తాడు. అంటే ఎవరి మనస్సు, ఎవరి శరీరము, ఎవరి వాక్కు, ఎవరి కర్మలు పరిపూర్ణంగా పరమాత్మ యందు అర్పించబడతాయో. అలాంటి వాడు వాడి కులాన్ని పావనం చేస్తాడు. కానీ నేను ఇంత గొప్పవాడిని అనుకునే అభిమానం ఉండే అది పవిత్రం చేయదు.

నతు పూరిమానః నైవాత్మన ప్రభురయం నిజలాభపూర్ణః మానం జనాత్ అవిదుసః కరుణో వృణీతే యత్ యజ్ఞనో భగవతే యతీత మానం తచ్చాత్మనే ప్రతి ముఖస్య యథ ముఖస్త్రీ ఇది. పరమాత్మ భక్తులను ఎందుకు దయ చూస్తాడు? తనను బాగా స్తోత్రం చేస్తున్నాడనే, తనను బాగా గానం చేస్తున్నాడనే, తన పేరు అంతటా వ్యాపింప చేస్తున్నాడనే, తనను పొగడుతాడు కాబట్టి ఇది కాపాడుతాడా? పరమాత్మ కాపాడేది తన కోసమా మన కోసమా ఏం చెప్తాం మనకేమనిపిస్తుంది అంత ఘనం స్తోత్రం చేస్తుంటే అన్నిసార్లు గుడి పొద్దున్న నుంచి శాంతి దేవాల గుడిలోనే ఉంటాడండి ఈ వాడిని కాపాడకుంటే ఏం చేస్తాడు అంటే వీడు నా గుణిలో ఉన్నాడు కాబట్టి కాపాడుతాడా? వీడు నన్ను స్తోత్రం చేసేడు కాబట్టి కాపాడుతాడా? అది లోకంలో ఎవరు చుట్టుకుంటే వాళ్ళని కాపాడుతాడు. లోకంలో ప్రభువులకు అది సంజయం. కానీ పరమాత్మకు? ఎంతసేపు గుళ్ళో ఉన్నాడు, ఎంత స్తోత్రం చేశాడు, ఎంత ఎంత కానుకలు ఎక్కువ ఇచ్చాడు, ఎన్ని సహస్రనామాలు చేయాలి వినడం చూస్తారా స్వామి ఎందుకంటే. మానవు చేసే పని వలన స్వామికి ఏమైనా నిండుతుందా? అతను ఎలాంటివాడు? నిజలాభ పూర్ణః అతను ఆత్మారాముడు. తాను సర్వదా పరిపూర్ణుడు. కొరత ఉన్నవాడికి పక్కవాడియ్యాలండి. కదా? అతనికి ఏమైనా కొరత ఉందా? మనం ఇచ్చిన కావాలనా? అతను నిజలాభపూర్ణ. తనను తాను సర్వదా తనలో తాను పరిపూర్ణుడు. అలాంటి స్వామి మానం జనాత్ అవిదుషః కరుణో వృణీతే అవిదుషః జనాత్ అజ్ఞాని జనముండి అంటే భాగవత్ తో నివారంత జ్ఞానులేనా? ఒప్పుకున్నామా? భగవంతుడిని బాగా స్తోత్రం చేస్తాం. అబ్బా వీడు ఎంత జ్ఞాని అండి అంటామా? విదుషా అజ్ఞానుడే. కదా? అయ్యా నాకు ఇల్లు కావాలి, నాకు మంచి భార్య కావాలి, నాకు మంచి ఇల్లు కావాలి, నాకు మంచి సంపద కావాలి, నాకు బాగా బలం కావాలి, మనం అందరూ గౌరవించాలి అని స్తోత్రం చేసేవాడు జ్ఞాన అజ్ఞాను.

కదా అవిదుషః జనః అజ్ఞాని అయినటువంటి జనులతో మనం తన పూజను జనాపపూర్ణః తాను సర్వదా పరిపూర్ణుడైనవాడు ఎందుకు స్వీకరిస్తున్నాడు కరుణాః వృణీతే దయతో సరే స్తోత్రం చేయరా అంటున్నాడు. సహాయం ఎందుకు నిన్ను స్తోత్రం చేస్తే వారు బాగుపడతారు. అదా అద్దం ముందర పెట్టుకొని మనం ఏం చేస్తాం మొఖానికి పోడరు సునో మేకప్ చేసుకుంటాం కదా. మన ముఖానికి వెప చేసుకుంటుంటే ఎదురుగా అద్దంలో ముఖం బాగా కనపడుతుంది. అవునా కాదా? నువ్వు అద్దము చేసుకునేది మా ముఖాన్ని. అది ఏం లేదు అద్దెగా పెట్టి దాన్ని దురుగా పెట్టుకొని మనం ఎంత మేకప్ చేస్తే అది ప్రిఫరెన్స్ ఎక్కడ అయ్యో అద్దం మనం అద్దానికి అలంకారం చేస్తున్నాం అనుకున్నామా ఇది మనకే మన ముఖానికి వేసుకుంటున్నాం, చూసుకునేది అద్దంలో. అద్దం చూసుకుంటున్నాం కాబట్టి మేము అద్దానికి పౌడర్ వేస్తున్నాం, అద్దానికి నోపు వేస్తున్నాం, అద్దాన్ని వేరుద్దిద్దాం అనుకున్నామా? మన ముఖానికి దిగిపోతాం. అలాగే పరమాత్మ అనేవాడు మనకు అర్థం అంటే మన ప్రతిబింబాన్ని తాములో చూసుకోవాలి కదా మనం ఆయనలో చూసుకుంటాం కదా ఆయన బింబం మన ప్రతిబింబం ఆయనలో చూసుకుంటాం. కదా, మరి మన ముఖానికి ఆర్డర్ వేసుకోవడం మన కోసమా ఆయన కోసమా? అలాగే పరమాత్మను స్తోత్రం చేయటం ఎవరి కోసం. సలాభం కోసం, మన మేలు కోసం ఆయనను స్తోత్రం చేస్తున్నామంటే అద్దంలో కనబడే ముఖానికి పూడ లేపుతున్నట్టు. దొరికేసుకుంటున్నా పోవడం మన మఖాన్ని నీవు దయతో కాపాడుతున్నావు సామాన్యంగా అర్థం కాదు చాలా డీప్ గా పెడితే అర్థం అవుతుంది అన్నమాట నీవు దయతో కాపాడుతున్నావు తెలియని వాళ్ళు ఏమనుకుంటారు

బాగా స్తోత్రం చేస్తుంటే స్వామి కాపాడుతున్నాడు. అంటే పరమాత్మకు మన స్తోత్రం కావాలా? ఒప్పుకున్నామా? అంటే ఆయన స్తోత్రం లేకుంటే ఇక ఆయనను ఆయనకు అంటే లోపమే కొడతేనా? ఆయన పరిపూర్ణుడు అండి. కదా? సకల గుణపూర్ణుడు, సర్వదా పరిపూర్ణుడు. ఇలా పరిపూర్ణుడైనటువంటి పరమాత్మను స్తోత్రం చేయడం మనకోసమా? తనకోసమా? అనా యోగాన్ని, మన క్షేమాన్ని, మన అలంకారాన్ని, మన పూర్ణత్వాన్ని మనం ఆపాదించుకోవటానికి, సంపాదించుకోవటానికి. కానీ మన కోసమే తప్ప స్వామి కోసం కాదు. ఎలాగయ్యా అంటే ఆత్మనే ప్రతిముఖస్య యథా ముఖశ్రీహి. ముఖము యొక్క కాంతి ప్రతి ముఖస్య యథా ముఖశ్రీ మన ముఖ శోభ ఎలా ప్రతిబింబంలో కనపడుతుందో అద్దంలో చూసుకుంటూ మన ముఖానికి పౌడర్ వేసుకుంటాం, అద్దంలో చూసుకుందాం కాబట్టి ఈ పౌడరు అద్దంలో ఉన్న ముఖానికి అందామా? అందరూ ఒకమంది మన ముఖం కాబట్టి పరమాత్మ స్తోత్రం అంతా నీకు నీవు చేసుకునే మేకప్పే తప్ప ఆయనకేం కాదయ్యా అనే విషయాన్ని. స్వామి నిన్ను స్తోత్రం చేస్తున్నది నా కోసమే కానీ నీ కోసం కాదయ్యా అంటున్నారు ప్రహ్లాదులు. డైరెక్ట్ గా చెప్తున్నారు అన్నమాట. ప్రతిముఖస్య యథా ముఖస్త్రీహి తస్మాదహం విగత విక్లవ ఈశ్వరస్య సర్వాత్మనామహి గుణామి యథా మనీషం కాబట్టి. నిన్ను స్తోత్రం చేస్తే నాకే మేలు జరుగుతుంది కాబట్టి నిన్ను స్తోత్రం చేసిన వారికే శుభం కలుగుతుంది కాబట్టి ఏ అనుమానం లేకుండా నేను నిన్ను బాగా స్తోత్రం చేస్తాను. ఆ చెప్పమ్మా. లాభం ఎవరికి? ఉమ్ ఉమ్ ఓకే. సర్వాత్మనామహి గృణామి యథా మనీషము నా బుద్ధికి తోచినంతగా నిన్ను అన్ని రకములుగా స్తోత్రం చేస్తాను. నీచః అజయ గుణవిసద్గమనుప్రవిష్తః పూయేతయేనహి పుమాన్ అనువర్ణితేనా నిన్ను స్తోత్రం చేస్తే కానీ మా మీద ఉన్న నీ మాయ పోదు. కదా? మీరంతా నీచులమే. అల్పులం. నీ మాయతోటి సృష్టించిన త్రిగుణాత్మకమైన ప్రకృతిలో బంధించబడిన మేము.

పవిత్రం కావాలంటే పుమాన్ అనువర్ణితేనా నిన్ను స్తోత్రం చేస్తేనే నీ నామాన్ని కీర్తిస్తేనే మేము పావనమైతాం. నీకేదో గొప్ప కాదు. నువ్వు అలాగే ఉంటావు. స్తోత్రం చేసినా అలాగే ఉంటావు, చేయకుండా అలాగే ఉంటావు. నిన్ను స్తోత్రం చేస్తే మేము పవిత్రులము అవుతాం. నీచః అజయ గుణవిసర్గ్యమనుప్రవిష్తః అంటే ప్రకృతి వివరించినటువంటి పుమాను మానవుడు. ఏన పూయేత అనువర్ణితేన ఏ స్తోత్రంతో పవిత్రుడవుతాడో అలాంటి స్తోత్రం చేస్తున్నాను. సర్వేత్యమి విధికరాహ తవ సత్వధామ్నః బ్రహ్మాదయః వయమివేచ నచ ఉద్విజంతః నీవు చెప్పినటువంటి నీ శాసనాన్ని అలాగే పాలించేటువంటి ఈ బ్రహ్మాదులంతా నిన్ను చూచి భయపడి తమ కర్తవ్యాన్ని మర్చిపోయారు ఏం చేయాలి ఉద్విజంత. క్షేమాయ భూతయ భూత ఆత్మ సుఖాయ క్యాచ్య వికృతిరితం భగవతః రుచిరావతారైహి స్వామి మీ అందమైన అవతారాలు జగత్తుకు ఏం చేయాలి క్షేమాన్ని కలిగించాలి. శుభాన్ని కలిగించాలి, ఆనందాన్ని కలిగించాలి, దుఃఖాన్ని తొలగించాలి. మిమ్మల్ని చూస్తే అంతా భయపడుతున్నారు. భయ పెట్టడం నీ అవతారం కాదు కదా అంటే శాంతించవయ్యా. క్షేమాయ భూతయే ఉత ఆత్మ సుఖాయ. ఐశ్వర్యానికి, క్షేమానికి, ఆత్మానందానికి అస్యవిత్రిరితం భగవతః రుచిరావతారైహి. తమ యొక్క అందమైన అవతారాలతో లీల ఇది ఒక ఆట. ఆటలో ఆనందం ఉండాలి కానీ భయం ఉండొచ్చా? అందుకే రుచిరావతారై తత్ యచ్ఛ మన్యు అసురస్య హతత్వయాద్య ఇంకా కోపం ఎందుకయ్యా యచ్ఛ నిగ్రహించుకో కోపాన్ని అణుచుకో ఎందుకు అంటావా? కోపం ఎందుకు వచ్చినో వాడు చచ్చాడు కదా. అసురః హతః రాక్షసుడు చనిపోయాడు. తద్యక్ష్య మన్యుం అసురస్య హతస్త్వయాద్య అంటే నీకు కూడా సంతోషమేనా మీ నాన్నగారు కదరా. నాన్నని చంపితే మా నాన్నని చంపామని అలా ఇగురుతున్నా సంతోషిస్తున్నావా అంటే మోదేత సాధురపి వృశ్చిక సర్ప హత్య.

సజ్జనుడైన పామును తేనును చంపితే సంతోషిస్తాడు. కదా? శుద్ధమో పక్కువమో అకెందుకో వాడు ఎలాంటి వాడు? ఓ పాము లాంటి వారో తేలు అంటే అహింసాపరాయణుడు కూడా పరహింసాపరాయణులను వహిస్తే సంతోషిస్తాడు. మోజేత సాధురపి వృశ్చిత సర్ప హత్య. సజ్జనుడు కూడా తేరునో పామునో చంపితే సంతోషిస్తాడు సహజమే. లోకపీడ పరాయణుడిని వహించుట లోకం మొత్తానికి ఆనందమే. అందుకోసం. సర్ప హత్య లోకాస్త నిర్వృత్తిమితాః ప్రతీయాంతి సర్వే అన్ని లోకములు ఆనందాన్ని పొందాయి. వచ్చిన వారందరూ మళ్ళీ తిరిగి వెళుతున్నారు. రూపం నృసింహ గురువాయ జనా స్మరంతి. నీ ఈ స్వరూపాన్ని తమ భయం తొలగటానికి స్మరించాలి కానీ భయం కలగటానికే. నారసింహ రూపాన్ని స్మరిస్తే తమకున్న భయాలన్నీ పోవాలి. కొత్త భయం కలుగుతుందా? వద్దు స్వామి, శాంతించండి. ఇలా నాహం విభేమి అజిదతే అతి భయానకస్య అందరూ భయపడుతున్నారు అంటున్నారు నీకు భయపడలేదా మరి నీకు భయం లేదా అబ్బే నాహం విభేమి నాకేం భయం లేదు. చెప్తున్నాడు. అతి భయానకాశ్చ జిహువాశ్చ నేత్ర భృకుటీదః సోగ్ర దంష్ట్రాత్. ఎలా ఉన్నావు నీవు? మహా భయంకరమైనటువంటి వక్రము. జిహువా అలాగే సూర్యుని లాంటి కళ్ళు, కనుబొమ్మలు, ఉగ్రదంశ్రలు, అంతరస్రజః పేగులను మెడలో మాలగా వేసుకున్నారు. క్షతజ కేసర శంకుకర్ణ నెత్తురంటినటువంటి జటలు కలవాడు. శంఖముల వంటి కరణములు అయినటువంటి కరణాత్ నిరహ్రాద భీతి దిగిభాత్ గర్జనతో దిగ్గజాలను భయపెట్టినటువంటి అరిభిన్న అఖాద్రాత్ శత్రువును తీసిన గోళ్ళు కల నీ భయంకర రూపాన్ని చూచి నేను భయపడటం లేదు. ఎందుకంటావా? ఇంతకంటే మహా భయంకరం నేనే ఉన్నాను. ఈయన పెద్ద భయంలో ఉన్నాడు ఈ భయం నాకేమిటి అంటున్నాడు. ఏమిటయ్యా అంటే చెప్తున్నాడు త్రస్తోస్మహం కృపణ వత్సలా దీనుల యందు వాత్సల్యం గణ మహానుభావ దుస్సహోగ్ర సంసార చక్ర గదనాత్.

గ్రహత తాంత సంసారం అనేటువంటి మహా భయంకరం. దాన్ని చూస్తే భయపడుతున్నాను. నిజమైనది కదా. నువ్వు సంసారాన్ని పోగొట్టేవాడవు. అది నిండా ముంచేది. నిండా ముంచే సంసారాన్ని చూస్తే భయపడుతున్నాను కానీ నిన్ను చూసి కాదు. చెప్తున్నాడు సంసార చక్ర కథనాత్ గ్రసతాం ప్రణీతః బద్ధః స్వకర్మతిహి. మమ్ములు ఎవరో కట్టేయలేదు మేమే కట్టేసుకున్నాం చాలా గొప్పోళ్ళం మేము. లోకంలో అందరినీ ఒకరిని ఇంకోళ్ళని కట్టేస్తాడు. మనం ఎంత గొప్పోళ్ళం మనం రావంటే మనం మనమే కట్టేసుకుంటాం. బద్ధః స్వకర్మభిహి. మనము చేసిన కర్మలతో మనమే కట్టుబడతాము. ఉచత్తమ తేంగ్రిమూలం ప్రీతః అపవర్గ శరణం భయతే కధాను. ఈ బంధములు తిరిగి మోర్థములు సాధించేటువంటి రక్షకమైన నీ పాదపద్మములను ఎప్పుడు చేరుతానో కదా అని సంసారాన్ని చూచి భయపడుతున్నాను కానీ నీ భయంకర నరసింహ రువం చూచి భయపడటం నీ నరసింహాకృతి చూచి నీ వెరవ. భీకర సంసార దలాధిని నిద్రతు నీ పాదాశ్రయం చేయవే అంటాడు పోతన. అదే భావాన్ని అనువాదం చేశారు. ఇలా యస్మాత్ ప్రియా ప్రియ వియోగ సయోగ జన్మ సోక అగ్నినా సకల యోషు దశ్యమానః మనకు ప్రియ అప్రియ వియోగ సయోగ సంసారం అంటే ఏమిటంటే ప్రియ వియోగము అప్రియ సయోగం మనకు ఏది కావాలో అది దూరంగా పోతుంది. ఏది వద్దు అది దగ్గరికి వస్తుంది. కదా? కోరింది వచ్చిన దూరం అండి, వద్దన్న దర్శనం. ఖచ్చితంగా కోరిని దూరంగా పోతుంది. ఏదేదో అది ముందు వచ్చేస్తుంది. అందుకే ప్రియా ప్రియ వియోగ సయోగ జన్మ సంసారానికి పేరు కావలసిన దాన్ని దూరం చేసి. అవసరం లేని దాన్ని దగ్గరికి చేర్చేటువంటిది సంసారము. సయోగ జన్మ శోక విరువలి మనకేమవుతుంది? దుఃఖమే. కోరిందేమో దూరంగా పోయింది, కోరిందేమో దగ్గరికి వచ్చింది, రెండు ఏడుపులే. ఒక ఏడుపు అనుకున్నది రాకపోయాను అని ఇంకో ఏడుపు వద్దన్నది వచ్చింది అని.

ఇలా ఇలా అని చెప్పి ఒక అగ్రితో సకల యోనిషు దహ్యమానాః నానా జాతులలో పుట్టి కాల్చబడుతున్నామయ్యా దుఃఖ దుఃఖ ఔషధం తలపి దుఃఖం అతద్ధియాహం భ్రూమన్ భ్రమామివద మే తవ దాస్య యోగం దుఃఖం అతద్ధ్య ఎంత గొప్ప వాళ్ళం అంటే మేము అనుభవిస్తున్నాం దేన్ని దుఃఖాన్ని ఏమనుకొని సుఖం అనుకొని అతత్తియా దుఃఖం ఆ బుద్ధితో కాదట అంటే దుఃఖాన్ని దుఃఖముని అనుభవించడలే సుఖం అనుకుంటున్నాం మనం చెప్పాం కదా దుఃఖేచ సుఖమానినః అదిరే అన్నాడు భాగవతంలో. మామూలు గొప్పతనం ఏంటి అంటే పశువుల దుఃఖానికి దుఃఖం సుఖానికి సుఖం. మనకు దుఃఖానికి సుఖం అనుకుంటాం. సుఖానికి దుఃఖం అనుకుంటాం. అబ్బా గుడికి పోవాలనా పెద్ద బాధ. ఇంట్లో పడుకు ఉండి చదవకపోతే అబ్బా ఎంత ఆనందం. ఏం గేది ఏడుపు నిద్రపోవడం ఏడుపు ఆ గుడికి పోవడం ఏడుపు ఆ కాబట్టి దుఃఖాన్ని సుఖం అనుకొని అనుభవిస్తున్న మాకు. దుఃఖ ఉరదం తదపి దుఃఖానికి మందుగా తవ దాస్య యోగం వద నీ దాస్య యోగాన్ని ప్రసాదించు. మేము దుఃఖాన్ని సుఖమనుకొని భ్రమామి సంసారంలో సంచరిస్తున్నాను. మాకు అలాంటి దుఃఖాన్ని తొలగించేటువంటి నీ దాస్యాన్ని ప్రసాదించవయ్యా. సోహం ప్రియత్య సుహృతః పరదేవతాయాః లీలాచదా తవల్ సింహ. విరించి గీతాః అంజస్తి తర్మీ అనుగ్రుణన్ గుణవిప్రముక్తః దుర్గాని త్రిపద యుగాలయ హంస సంగః నేను సోహం ప్రియస్య సుహృతః పరదేవతాయాః లీలా కదా ఎవరు నీవు మాకు సుహృత్తువు. అందరికీ పరదేవతవు. దానితో పాటు ప్రియుడివి. ఇలాంటి మీ యొక్క లీలా కథలను గానం చేస్తాను. అంతే ఇది మాకెక్కడ విరించి గీత.

ప్రధాన అంతా పాడారు కదా? బ్రహ్మ ఎన్నో సార్లు బ్రహ్మ గానము చేసిన నీ దివ్య లీలా గాథలను నేను కూడా గానం చేస్తాను. విరించి గీతా చేసి అంజః తితర్మి అనుగుణాన్ గుణవిప్రముక్తః ప్రకృతి ప్రయోగించిన సత్వ రజ తమో గుణముల నుండి అంజః తితర్మి సులభంగా దాచుతాను. దుర్గా అని ఇవే దుర్గాలు. ఎలాగు తే పదయుగాలయ హంస సంగః. నా గొప్ప కాదు. నీ పాదముల దంటను నివాసముగా చేసుకున్న పరమ భక్తుల సహవాసము కలవాడనై. సరత్ సరత్ సత్య అని మాట్లాడాలి పద యుగాలయ హంస సంఘః వ్యాసుడు తోస్తే అలా వచ్చిందంటే రాసేస్తారు భావం మనసులో తాండవం చేస్తే పదాలు పడతాయి పద యుగమే ఆలయం నివాసం అలాంటి వాళ్ళు హంసులు అంటే పరమ భావత ఉత్తం వారి యొక్క సంఘ పద యుగాలయ హంస సంఘ పరమ భాగవత దాస్యముతో సంగతితో ఈ దుఃఖాన్ని సులభంగా తరిస్తాను. నీ దయ గానం చేస్తాను. ఇలా బాలస్యనేహ శరణం పితరో అదేమిటిరా పిచ్చివాళ్ళ. నన్ను పట్టుకుంటానంటా ఏంటి తల్లిదండ్రులు పిల్లలు పిల్లలు ఎవడు కావాలి? నువ్వు ఐదేళ్ల వాడవు. నువ్వు ఎవరు చూడాలి? తల్లి తండ్రి చూడాలి. సరే తండ్రి పోయాడా? తల్లి ఉంటుంది. కదా మరి నా వెంట పడతావేమిటి స్వామి నీ దయ లేదనుకో నీ చూపు పడకుంటే నీ చూపు పడని పిల్లవాడికి తల్లిదండ్రులు రక్షకులు కాదు. రోగానికి మందు రక్షకం కాదు. చెప్తున్నాడు బాలస్యనేహ శరణం పితరౌ. నృసింహ నాస్తస్య చ అగదం రోగికి మందు రక్షకం కాదు ఉదన్వతి మజ్యతే నౌహు.

సముద్రంలో మునిగే వానికి నావ కూడా రక్షకం కాదు. తప్తస్య తత్ప్రతివిధిహి కాలిన వారికి చల్లటి నీరు ప్రతిక్రియ రక్షకం కాదు. యైహ యస ఇష్టః తావుద్విభో తనుహృతాం. త్వదుపేక్షితానా ఇది మెయిన్. నీ చేత ఉపేక్షించబడిన వారికి రక్షకములు ఏవి రక్షకములు కావు. చెప్పుకోలేదా మనకు ఏంటిది పరమాత్మ. కాపాడదలుచుకోకుంటే ఇంట్లో ఉన్న శిక్షించబడతాడు అరణ్యంలో ఉన్న రక్షించబడతాడు. పరమాత్మ దృష్టి కావాలి కానీ మన రక్షణ ఏం పని చేస్తుందండి? అందుకే మహానుభావా నీవు ఉపేక్షిస్తే పిల్లవా గజరక్షకులు గారు. రోగానికి మందు రక్షకం కాదు, సముద్రంలో మునిగే వానికి పడవ రక్షకం కాదు. సప్త దశతి విధిహి యైహాన్య శేష్టా తావత్ శివో తను వృతాం తదు తీక్షితానాం. యస్మిన్ యతః యైహి యేన చ యత్య యస్మాత్ యస్మై యథ యతుత యస్త్వపరః పరోవా కారకములు అంటే కారకములు కొంచెం వ్యాకరణ శాస్త్రం రావాలి వస్తే కారకములు అంటారు అంటే ఏమిటి మనం ఏదైనా ఒక పని చేయాలంటే ఒక ఆరు ఉండాలి ఏమిటి? ఒకటి కర్త చేసేవాడు. రెండోది కర్మ పని. మూడవది సాధనం. కదా ఇప్పుడు సంపాడి అంటే కత్తి కావాలి. ఎక్కారి అంటే మెట్లు కావాలి ఏదో సాధనం కావాలి కదా. కాబట్టి ఈ సాధన మూడోది. నాలుగోది సంప్రదానం అంటారు అంటే ఉద్దీత్యం దేని కొరకు. ఇంకొకటి అపాదానం దేని వలన మరొకటి దేనికి అధీనమై

అంటే శేషం సంబంధం అని. ఒకటి కరణము, ఒకటి సంప్రదానము, ఇంకొకటి అపాదానము మరి ఒకటి సంబంధము కర్త కర్మ. మొత్తం ఆరు ఉంటాయి. అంటే రాముడు బాణముతో రావణాసురుని లంకలో లోక రక్షకులకు దీనుల బాధను తొలగించుటకు. సీత ఆర్తి వలన సంహరించాడు. అది వాక్యం. అర్థం కాయానా? రాముడు చంపాడు ఎవరిని రావణాసురుని ఇది ఈజీ. రాముడు రావణాసురుని చంపెను. రాముడు కర్త రావణాసురుడు ధర్మ చంపుట క్రియం. ఎందుకు చంపెను అంటే సీతను రక్షించుట కొరకు దేనితో చంపెను బాణముతో చంపెను దేని వలన చంపెను హనుమంతుడిపై చిరుదారం చేయుట వలన చంపెను ఏ సంబంధంతో ఆత్మ జన రక్షకుడు కాబట్టి కదా ఇలా ప్రతి పనిలోనూ ఈ ఆరు ఉంటాయి వాటి పేరే కారకములు అంటే కారయతి ఒక పని చేయాలంటే ఈ ఆరు ఉండాలి దీని యందు, దీని తోటి, దీని వలన, దీని కొరకు, ఏ సంబంధంతో, ఎక్కడ, ఎవరు, ఎప్పుడు. కదా అదే అంటున్నాడు యస్మిన్ యతః యరిహి ఏ. యెన యత్య యస్మాత్ యస్మై తర్వాత యధ యల అది విధానం అలాగే ఎదురుతా యస్వపర పరో ఎవరు చేశారు అపరః పరో ఈ రకంగా పరోవ భావ కరోతి వికరోతి. ఇదంతా ఎవడో చేస్తున్నాడు, ఎవడో చేయిస్తున్నాడు, దేనికోసమో చేస్తున్నారు, దేని వలనో చేస్తున్నారు, దాని వల్ల ఏదో ఒక ఫలాన్ని పొందుతున్నారు. ఇవన్నీ ఉత్తమ మాటలు భావః కరోతి వికరోతి మన సంస్కారమే పని చేస్తుంది పనిలో మార్పు చేస్తుంది ఆపుతుంది తానే, చేస్తుంది తానే. ప్రధానం ఏది? సంస్కారం. పూర్వజన్మ సంస్కారమే మనతోటి పని చేయిస్తుంది. అది లేదు, అదే పని చేస్తుంది.

అంటే ఒక పని చేయడానికి కారణం సంస్కారమే, ఒక పని మానడానికి కారణం సంస్కారమే. అంటే ఏమర్థం? ఎవరి సంస్కారం? స్వామి పరమంత్రి అతనే జీవిస్తున్నాడు. అతనే మానిపిస్తున్నాడు నేను చేస్తున్నాను ఇవన్నీ ఉత్తమాలు అందుకే అంటున్నాడు భావస్కరోతి వికరోతి పృథత్ స్వభావః సంచోదితః అలాంటి స్వభావాన్ని ఎవరు ప్రేరేపిస్తారు వదఖిలం భవతస్వరూపం అదంతా నీదే. అంతా నీవే కర్త, కర్మ, క్రియ, సంప్రదానం, అపాదానం, అధికరణం సంబంధం చెప్పుకున్నావా ఇవన్నీ ఎవరు అన్నీ నువ్వే. లోకంలో అయితే చేసేవాడు ఒకరు చేయించేవాడు ఒకరు. కర్మ వేరు, కర్త వేరు, క్రియ వేరు, కరణం వేరు, సంప్రదానం వేరు, అపాదానం వేరు, సంబంధం వేరు, అధికరణం వేరు. ఇవన్నీ నీ రూపాలే. కాదా? ప్రపంచం ఆయనే కదండీ, విశ్వం విష్ణుహు. మనం ప్రపంచం కంటే బయట ఉండి పని చేయలేం కదా? ఎక్కడ చేస్తాం పని? ఇక్కడే ఉండి. ఇదంతా ఎవరిది? ఇవన్నీ నీవే. తదకినం భవతస్వరూపం. ఇదంతా నీ స్వరూపమే. తెలియక నేను చేస్తున్నాను, నేను బలవంతుడిని, నేను గుణవంతుడిని, నేను సాధిస్తున్నాను, సో నాకు వీళ్ళు సహాయం చేశారు. ఆయన చేశారు వాళ్ళే అపకాయ చేశారు వాళ్ళే. వీళ్ళతో చేయిస్తారు వాళ్ళతో మానిపిస్తారు. చేయవయ్యారు కోట్లా చేస్తారు పక్కనుంచి అడుగులో పెడతారు. రెండు వాడే అంటే ఏమిటి కొన్ని ఎలా ఉంటాయి ఏ కారణము ఉండదు. అక్కడ ఏమీ లేదు, మనస్సు పెద్ద ఆందోళన అంటానా? టెన్షన్ అంటాం కదా, పెద్ద ఆందోళన చికావు చికావు గంటో రెండు గంటలో మెత్తకుండా ఉంటది, అక్కడ ఏమీ ఉండదు. ఎందుకు ఇది అంటే నీ మానసిక క్షోభ నీవు ఆచరించిన పాపంలోని కొంత భాగాన్ని ప్రక్షాళన చేస్తుంది. ఆ భాగం పోతే మనం మంచి పని చేయవచ్చు. కాబట్టి ఇదంతా తదఖిలం భవతస్వరూపం ఇదంతా నీ స్వరూపమే స్వామి మాయా మనస్సృజతి. కర్మమయం బలీయా ఈ మనస్సు మాయ ఉండే ఈ మాయనే కర్మమయమైనటువంటి మనస్సును సృష్టి చేస్తుంది.

చెప్తున్నాడు స్వామి. మాయా మనః అభ్యతి కర్మణయం. మాయ అంటే ప్రకృతి కర్మరూపమైనటువంటి మనస్సును సృష్టి చేస్తుంది. కాలేనచ ఉదిస గుణానుమతేన పుంసః. సృష్టించాలంటే ఏం కావాలి? కాలం కావాలి. ఎలాంటి కాలము? ఉదిత గుణ అనుమతేన కాలేన. సత్వ రజస్తము గుణముల యొక్క సృష్టి జరిగినటువంటి ఆ గుణములతో ప్రోత్సహించబడిన కాలము. గమనించాలి. కొంచెం జాగ్రత్తగా ఆలోచించాలి అన్నమాట. కాలము చేయిస్తుంది అంటున్నాడు. మరి కాలం ఎప్పుడు ఉంటుంది కదా? ఎప్పుడు ఎందుకు చేయం మరి? కాలం లేని ఎప్పుడండి? రాత్రి 11 దాటి తేనే నిద్ర వస్తుంది. కదా? మరి జలా నారు కాగానే మేలుకో వస్తుంది. అది ఎందుకు అది కాలం ఇది కాలం రాత్రి మేలుకోని పొద్దున్న పడుకో. ఏం చేద్దాం అంటే ఆ కాలానికి గుణ సహకారం ఉంటుంది. తమోగుణం కలిస్తే నిద్ర, సత్వగుణం కలిస్తే మెరుగు. గుణానుమతేన కాలేన చాలా అద్భుతమైన రహస్యం అది. కాలం ఎప్పుడో ఉంటుంది మరి. ఎప్పుడూ అనుభవం చేస్తామా? చేయలేమే. ఆ గుణముల యొక్క ప్రభావంతో కాలం మనతో పని చేయిస్తుంది. పని చేయించేది కాలమే. కానీ కేవలం కాలం కాదు, ప్రకృతి సహాకృత కాలం. ప్రకృతి అంటే గుణత్రయమయం. ఒకేలా గుణాలు మూడు రావు కదా. సత్వం ఒకప్పుడు, రజస్సు ఒకప్పుడు, తమస్సు ఒకప్పుడు. ఏ గుణముతో సహకరించిన కాలం ఆ పని చేయిస్తుంది. తమో గుణం ఉంది నిద్ర, సత్వ గుణం ఉంది మేలుక, రయో గుణం ఉంది కర్మ. కాబట్టి సృష్టి అంటాం దాన్నే కర్మ అంటాం. అందువల్ల త్రిగుణముల చేత. సహకారము పొందిన కారముతో మనం పని చేస్తాం. మాయ అంటే ప్రకృతి, ప్రకృతి అంటే గుణత్రయాత్మక. గుణత్రయాత్మకమైన ప్రకృతి కర్మమయమైనటువంటి మనస్సును సృష్టిస్తుంది. మాయా మన సృజతి కర్మమయం బలీయః కాలేనిచ ఉదిత గుణానుమతేన ఉదయించబడిన గుణముల యొక్క అనుమతితో సహకారముతో మనసు కాలేనిచ

పడిన గుణముల యొక్క సహకారముతో కారము మనస్సుతో పని చేయిస్తుంది. అహంకారం వల్ల పుట్టింది మనస్సు కదా. సాత్విక అహంకారమే సాత్విక అహంకారం అంటే మహత్వత్వం నుంచి అహంకారం. మరి మహాతత్వం నుంచి అహంకారం అంటే అహంకారం మూడు రకాలు కదా తత్వం రజిస్తా వస్తుంది. గుణానుమతి అదే కారణం. ఇలా ఉదిత గుణానుమతేన పుంసః క్షందోమయం యత్ అజయార్పిత షోళచారం సంసార చక్రం అజ పోతి తరేతుత్వ ధన్యః నిన్ను కాక ఇంకొకరిని ఎవడాశ్రయ ఇంకొకడిని ఆశ్రయించిన వాడు ఎవడు ఈ సంసారాన్ని దాటుతాడు. ఆహా అది తరేత్ ఎవడు దారుతాడయ్యా ఎలాంటిది అది అదే ఆర్పిత సోడశారం మాయ చేత మనను 16 తుడిగుండాలలో పడేశాడు చక్రం ఓ చక్రంలో పడేసింది ఎవరు అజ అంటే ప్రకృతి ప్రకృతి మనను 16 అరలున్న చక్రంలో పడేసింది. అర్థమైందా? ఐదు పంచభూతములు, పంచజ్ఞానేంద్రియములు, పంచకర్మేంద్రియములు, మనస్సు. అనేటువంటి పదహారు ఆకులు అంటాం చక్రానికి చుట్టు ఉంటాయే ఆ వారి అరములు అంటారు అలాంటి దానిలో పడవేసినటువంటి సంసార చక్రం ఈ చక్రాన్ని అజ కోటితరేత్ నీ కంటే వేరే వాడు ఎవరు దాటుతారు అంటే నీవు మాత్రమే దాటిస్తావు నీ మీద మాయ పని చేయదు నీవు సృష్టించిన వాటిని త్రికరిస్తున్నారు. ఇది కదా. కాబట్టి నిన్ను ఆచరిస్తే వాడిని కూడా మాయ అందదు. హరే స్వధన్యః సత్వంభి నిత్య విజితాత్మ గుణః స్వధామ్న నీవు నిత్య విజిత ఆత్మ గుణః. నిరంతరం నీవు ఏ అన్ని గుణములను నీ వచనంలో చేసుకున్న మహానుభావుడవు. స్వధామ్నా కాళః వశీకృతః. నీ దివ్యమైన తేజస్సుతోటి, ప్రకాశంతోటి, శక్తితోటి కాలాన్ని నీ వశం చేసుకున్నావు. విసృజ్య విసర్గ శక్తిహి.

దేన్ని సృష్టించాలో సృష్టించే శక్తిని రక్షించే శక్తిని విసృజ్య విసర్గ శక్తి అంటే కర్మలు నీ వచనంలోనే ఉన్నాయి అలాగే ప్రకృతి నీ వచనంలోనే ఉంది. కాబట్టి సృష్టి యొక్క శక్తి సృష్టి కారమైనటువంటి కర్మలు వాటిని చేయించేటువంటి గుణమయమైన ప్రకృతి ఇవన్నీ నియజనంలో ఉన్నాయి. క్షత్రియే విసృష్టం అజయేశ్వర సోడచారే అలాంటి నీవు ఈ మొత్తం ప్రపంచాన్ని గానుగు చక్రం లోపల వేశావు. కాదు కండి ఏం పడేసావ్ అంటే మన గతి ఏంటంటే నలిగి పిప్పి కావడమే తప్ప బయటికి వచ్చే మార్గం లేదు అవునండి చూడండి చక్రియ విసృష్టం అజయ నువ్వు కాదు ప్రకృతి పడేసింది నీ ఆమోదంతో. ఈశ్వర షోడచారే 16 అలవునటువంటి గానుగ బండిలో. ఏం గానుగ నిష్పీడ్యమానముపకర్షే నిష్పీడ్యమానం బాగా పీడించేది ఏది గానుగే కదా గానుగలో ఆ ఉంటుంది అందులో నువ్వులో నువ్వు పడేసి తిప్పుతారు ఒకటి పైన ఒకటి కింద వీడి గతి ఏంటి? మధ్య దిక్కున వాళ్ళు వేస్తారా? అది కూడా ఎప్పుడు తిరుగుతూనే ఉంటుంది. నచ పదం చర ఇది ఒక్క అడుగు ముందుకే ఇది. కదా? ఆలోచించాలి. నిరంతరం అడుగు ఆగదు. అడుగు నేస్తూనే ఉంటుంది. పోనీ ఓ మైలు రెండు మైలు పోతుందా? 24 గంటలు తిరిగినా అక్కడి నుంచి కదలదు. మనం కూడా కొన్ని కోట్ల జన్మలు ఎత్తినా ఇందులో అంటిపోయే ఎవ్వరు తిరుగుతూనే ఉంటాం. ఎప్పుడు తిరుగుతూనే ఉంటాం ప్రపంచంలో. ఓ దేవత, రాక్షసుడు, మానవుడు, దేయం, భూతం, దిశాజం ఎన్ని జన్మలు, ఎన్ని ఆకారాలు, ఎన్ని సంపదలు, ఎన్ని భోగాలు, ఎన్ని ఐశ్వర్యాలు ఓ నా అంత వాడేడు తెగ మురుస్తుంటాం ఎక్కడున్నామంటే అక్కడే ఉన్నాం. ఉన్న చోటు నుంచి ఒక్క అడుగు కూడా ముందరికి వెళ్ళము. ఇది నిష్పీడ్యమానం. పిండి చేసేటువంటి తైల యంత్రం. ముందు ఆ మాట చెప్పాలి మళ్ళీ ముందు వస్తుంది. నిష్పీడ్యమానం.

ఉపకరత విభో ప్రపన్నం దృష్టామయాది విభో అఖిల దిజ్ఞపానాం ఆయువు శ్రియః విభవః ఇచ్ఛతి యాని జనోయం ప్రపంచంలో ఉండేటువంటి సకల జీవులు నిరంతరం తహతహతో కోరుకునే అన్ని రకముల సంపదలు బ్రహ్మ రుద్ర ఇంద్రాది దేవతల వైభవాలను కూడా నేను చూశానయ్యా. వారి ఆయుష్యం కూడా చూశాను. అంటే ఇంద్రుడు అబ్బా ఎంత గొప్పోడని కూడా చూస్తున్నాడు. వాడేం ఇంద్రుడు? ఇలా చూస్తున్నాడు ఆయుహు స్త్రీయః విభవః. ఆ ఆయుష్యం సంపద వైభవం ఇచ్ఛతి యాన్ జనోయం ఈ జనం వేచి వేచి కోడుతుందో వారిని మొత్తాన్ని నేను చూశాను. ఏ అస్మత్పితుహు కుపితహాస విజృంభితాభ్రవిస్ఫూర్జితేననుదితాః అంత గొప్పవాళ్ళు బ్రహ్మ అన్నారు, రుద్రుడు అన్నారు, ఇంద్రుడు అన్నారు, దేవతలు అన్నారు, ఓ భోగాలు అన్నారు. మా నాన్నగారు ఒక్కసారి గుడ్డు తిమ్మితే అన్నీ పోయాయి. అస్మద్భుతుహు కుపిత హాస విజృంభిత. ఒక చిన్న నవ్వు కోపంతో చూసి అలా చూస్తే వాళ్ళ ఐశ్వర్యం అన్నీ పోయాయి. అయితే వాడు చాలా గొప్పవాడు కదా అనుకుంటున్నావా? అలాంటి మా నాన్న మీరు కండెర చేసి పోయాడు. ఇంకేం కావాలి ఎంత గొప్ప అయ్యారో అర్థం కానో చూడండి ఏక్మత్పితుహు కుపితహాస విజృంభిత అబ్ర విస్ఫూర్తి తేజదులితాః సతు తే నిరత్వ. అలాంటి మా నాన్నగారు మీ చేత అలవోకగా తొలగించబడ్డారు. ఇప్పుడు ఏది నిజము? ఏది నిత్యము? స్వర్గమా బ్రహ్మలోకమా వాళ్ళ వైభవారా అవన్నీ మా అన్నగారు కుంకారం అంటే పోయాయి నువ్వు కాస్త ఆ అంటే యుడిపోయాయి ఎవరు ఉండేది నిన్ను గట్టిగా పట్టుకుంటే ఈ బాధ లేదు. నిన్ను వదిలి పెడితే అవి ఏవైనా జీరో ఇలా పోయేవే. తతుతే నిరస్తః తస్మాత్ అమూహు.

అనుహృతాం అహమాశిసః అజ్ఞః అజ్ఞః ఆయుహు శ్రీయం విభవం ఐంద్రియం ఆవిరించాతునేచ్ఛామి. ఇవన్నీ చూశాను. అది నేను వీళ్ళందరూ కోరే సంపదలు కోరను నాకు. తస్మాత్ అహం తనుభృతాం అము తనుభృతాం అహం తనుభృతాం అంటే జీవులు. ఈ జీవుల యొక్క కోరికలను నేను కోరను. ఏ జీవి ఆయుహు, శ్రీయం, విభవం, ఐంద్రియం. ఆయుష్యము, సంపద, వైభవము, ఇంద్రియ సుఖం. ఇది వద్దా అంటే ఆవిరించాడు బ్రహ్మ దాకా అష్టాంభ అంటాం కదా దిబ్బి బ్రహ్మ వారి అంతా అన్నాం కదా. విపీరిక నుండి బ్రహ్మ వరకు ఎన్నెన్ని ఐశ్వర్యాలు, సంపదలు, భోగాలు, ఆయుష్యం, విభవాలు ఉంటాయో అవేవి నాకు వద్దు. ఇప్పుడు చూశాను అవి ఎటువంటివో పోయాక చెప్పొచ్చు. కాబట్టి అవి నాకు వద్దు నేక్ష్యామి ఎందుకంటే తే విలులిత విలులితాన్. ఉరువిక్రమేణ అవన్నీ నీ కొద్దిగా కనుబొమ్మ ఎగరేచి ఆ అంటే వినులు అన్నీ పోతున్నాయి. అవి నాకెందుకు? నీ చిన్న పరాక్రమంతో నశించబడేటువంటి వాటిని నేను కోలను. అది ఎట్లా నేను అన్నిటికీ పోగొడుతున్నానా అంటే అబ్బే నువ్వు ఎందుకు పోగొడతావ్ కాలాత్మ. ఈ రేంజ్ ఏరే నాకేం అన్నావ్ మీ కాలం అయిపోయిందేమో పోతున్నారంటాడు ఆయన. హాయ్ కూర్చుంటాడు అబ్బే నాకేం తెలుసు మీ కాలం తీరిందేమో పోతున్నాడు. బాగా మంచి కాలం వస్తే బాగుపడతాది. వాళ్ళు ఇంత ముత్తుకుంటే ఆ దేవతాలం దగ్గర వచ్చి స్వామి వాడు చంపుతున్నాడు అని బాధ పెడుతున్నాడు అయ్యా కాపాడవయ్యా. సమయం రాలేదు కాలం వస్తే వాడే పోతాడు నేనెందుకు అన్నాను. ఏం చేసినావ్ మన సారుకు కారం ఎవరిది కారం నువ్వే నేను అనకుండా చాలు అన్నాను.

కాబట్టి కాలాత్మన కాలం అనేది నీ పరాక్రమమే. కాలరూపమైనటువంటి నీ పరాక్రమంతో తొలగించబడేటువంటి సంపదలను నాకు వద్దు. మరేం కావు ఉపనయమాం నిజ పుత్య పార్శ్వం. బ్రహ్మాదురు కొందే వైభవాలు నాకు దయ. నన్ను నీ భక్తుల దగ్గర చేర్చు చాలు. ఏం కావాలి? భక్తజన సంగతి కావాలి. బ్రహ్మలోకం, మహేంద్రలోకం వారి వైభవాలు, సంపదలు ఇవేవి మనకొద్దు. నాకేం కావాలి? మీ భక్తుల పక్కన నన్ను చేరొచ్చు. ఉపనయ నిజ భృత్య పార్శ్వం దీన్ని పెట్టుకొని కులశేఖరుడు త్వద్భృత్య భృత్య పరిచారక భృత్య భృత్య భృత్యస్య భృత్య ఇతిమాము స్మరాయ ఎక్కడివి? అది సొల్లా సొల్లా ప్రధాన వాక్యం అందుకే నిజ వృత్య పార్శ్వ పోయే నాథ బ్రహ్మాది లోకాలు వద్దు నాయనా నీ భక్తుల దగ్గర కూర్చోబెట్టు చాలు ఎందుకంటే అవన్నీ పోతాయి ఇవి పోదు. కదా బ్రహ్మాదులంతా పోతారు, వాళ్ళ లోకాలు పోతాయి. నిత్య సూర్యులు పోనీ ముక్తులు ఎక్కడికి పోదు. కాబట్టి అవన్నీ నాకు వద్దు నాయనా, ఇక్కడ చేర్చు. నిజ పృత్య పార్శ్వం కుత్రాచితః శృతి సుఖాః. మృగకృష్ణ రూపాః క్రేదన్ కలేవరం అటేక రుజాం విరోహః కోరికల ఎక్కడివి అవి కుత్రాతితః ఎలాంటివి కోరికలు శృతి సుఖాహ సక్కని మాట వినటానికి ఇంపుగా ఉంటాయి. అందమైన భార్య, అందమైన ఇల్లు, కోట్ల కొద్ది డబ్బు డబ్బా అని వినటానికి మాత్రమే. ఇవాళ వస్తాయి లేదా ఏ సున్నా? అందుకే వాడికి ఏం పేరు? శృతి సుఖాః. చెవులకు ఆనందం కలిగించే కోరికలు ఎక్కడ? అవి కూడా ఎలాంటివి? మృగ తృష్ణ రూపాః. ఎండమావుల వంటి కోరికలు ఎక్కడనయ్యా? క్వేదం కలేవరం. ఇక రెండవది శరీరం. కదు ఇది ఏమిటి? హతేహ రుజాం విరోహః అన్ని రోగాలకు పుట్టింది. కోరికలేమో చెవులకింపు కలిగించే ఎండమాములు శరీరమేమో రోగాలకు పుట్టింది. క్వేదం కలేవరం.

అతిహరు యాం విరోహః నిర్విజ్ఞతు జనః యదపీతి విద్వాన్ అయినా ఒక్కడికి విరక్తి కారణం ఏదండి యదపీతి విద్వాన్ జ్ఞాని అయినా అంటే నీ మాయ ఎంత గొప్పది? అందరికీ తెలుసు ఈ కోరికలన్నీ ఉండేవి కాదు. ఈ శరీరము రోగాల పుట్టిల్లు. అందరికీ తెలుసు విద్వానది. ఎవరెవరు సంసారంలో ఉన్నాడో, ఎవరెవరు కోరుతున్నాడో అది తెలియదా? తెలుసు అయినా నేనే నిర్విద్యుడే. అబ్బే అసలు విరక్తి రానే రాదు. ఎందుకంటే కామానరం మధులవైహి క్షమయన్ దురాపైహి ఏం చేస్తున్నారు? కామం అనేటువంటి కోరిక అనేటువంటి నిప్పును మధులవైహి తేనె చుక్కలతో చల్లారుతారు అనుకుంటున్నాను. చల్లారుతుందా అండి? అగ్నిలో తేనె పోస్తే ఏమైతుంది? మరి కాస్త మండుతుంది. ఓకే కామానలం మధులవైహి శమయన్ దురాపైహి అది కూడా దురాపైహ దొరికితే చల్లారుస్తాను అంటాడట తేనె దొరికితే నిప్పు చల్లారుస్తాను అంటాడు అబ్బా అంటే ఈ కరణం కోరుతుంటాడు, కోరిక వచ్చింది తీరిపోయింది. అమ్మ ఎందుకు చాల్లే అనుకుంటాడా? ఇంకా అది వస్తే బాగుండు, అది వస్తే ఈ బాధ పోగొట్టుకుంటాడు, ఇది వస్తే ఆ బాధ పోగొట్టుకుంటాడు. వాడికి రోగం వస్తుంది, అట్లా చెప్తాడు ఈ ఫలానా రోగం రా ఈయనకి మందు లేదు. ఇది తగ్గదు నిన్ను తీసుకొని పోతున్న దానికి చెప్పేస్తాడు. ఏమో దేవుని దయ దగ్గరకు పోతుందా మళ్ళీ మనిషి కాకపోతున్నాడా. అవును కదా అని అనుకుంటాడు. ఇప్పుడు ఇలాగ ఉంటాదంటే ఏమో ఎవరైనా దొరుకుతాడే మంచి మనిషి దొరుకుతుందేమో. దురాపైహి మధురవైహి తామహానలం. పొంద శక్తి ముట్టని తేనె వంటి తేనె చుక్కలతో కోరిక అనేటువంటి అగ్నిని క్షమయన్. సల్లారుస్తూ నిర్విద్యతే నతుజనః. ఈ మన మానవులు జీవులు విరక్తిని మాత్రం పొందరు. నిరంతరం కోరికెల ప్రవాహం వస్తూనే ఉంటుంది. అగ్ని మడుతూనే ఉంటుంది. నశించేవని తెలుసు మనకు. ఏమో అవగొడతానేమో.

దొరుకుతాయేమో ఆనందం వస్తుందేమో అని అగ్ని జ్వాలలను కోరికలను ఇటు అంటే తేనె చుక్కలతో చల్లారుస్తూ చల్లారదు ఆకలి అయినవాడు అబ్బా ఆకలి అయింది బాగా తినాలండి. తింటే ఆకలి పోతుంది పోయిందా? దప్పి అయింది పోసి నీళ్లు తాగాం దప్పి పోయిందా? అప్పటికి ఆగింది. అంటే మంటలో చుక్కలు వేశావు అంతే. దాహం అంటే ఏంటి? మంటే కదా. ఏమవుతున్నామండి దాహం అవుతున్నాం అంటే ఏంటి? మంటే. నీళ్లు పోశావు అంటే తేనె చుక్కలే. ఆ నీళ్లు ఉన్న మంట ఉంది, ఆ మంట నీళ్లు తాగే మంట అది. బయట మంటనేమో నీళ్లు తాగాల్సింది. కాదు, మన మంట నీళ్లనే తాగుతుంది. కదా అందువల్ల ఇది నిర్విద్యతే నహి. ప్రహ్లాదడు స్తోత్రం అండి. సంసారం యొక్క స్వరూపాన్ని ఉన్నదున్నట్టు మనం రాచాం గుర్తు ఉంది కదా. ప్రహ్లాద స్తుతి ఇచ్చాను చిన్న బుక్ ఇచ్చాను. అది హ్యాండ్ బుక్. అవును. సమయం దురాపై వాహం రజప్రభవ ఈత్య తమైతి కేత్మిన్ జాతః అసురేతర కులే క్వతవానుకంబాత్ స్వామి ఒక్కసారి ఆలోచిస్తే కొంచెం ఆశ్చర్యంగానే ఉంది. ఏమిటది క్వాహం రజప్రభవః. నేను ఎవరు? రాక్షసుడిని కదా. అంటే ఏ గుణం మాది? రజోగుణం. అలాంటి నేనెక్కడ అందులో తమోధికే. రజోగుణం పేరుకే అసలు ఎక్కువ ఉండింది మా దగ్గర ఏ గుణం తమోగుణమే. తమోగుణం ఎక్కువగా ఉన్నటువంటి రజోగంలో పుట్టిన నేను జాత సురేతర కులే. సురేతరు అంటే అసురులు, రాకసురులు. వాళ్ళ కులంలో పుట్టిన నేను ఎక్కడ? క్వ తవ అనుకంప. నీ దయ ఎక్కడయ్యా? నీలాంటి మహానుభావుని దయ నా మీదనా? అంటే నీ దయకు ఇవేవి పట్టింపు లేవన్నమాట. కొత్తవానుకంప న బ్రహ్మణః నతు భవస్య న వైరమాయాః

ఎన్నో పురాణాలు చదివాను. ఎన్నో విన్నాను. ఎక్కడ నీ ప్రశస్తమైన హస్తమును ఎప్పుడైనా బ్రహ్మ నెత్తిన పెట్టినావా? పోనీ శంకరుని నెత్తిన? పోనీ నీ ప్రియురాలు అమ్మవారి నెత్తినా? నా నెత్తినా ఏంటి? ఏది కారణం? నీ దయ. నా గుణాన్ని చూశావా, నా కులాన్ని చూశావా, నా స్వభావాన్ని చూశావా? అది కాదు బ్రహ్మన నతు భవస్య నవైరమాయ బ్రహ్మ కానీ శంకరుని కానీ లక్ష్మీదేవి కానీ యన్మే అర్పిత శిరసి పద్మకర ప్రసాద పద్మము లాంటి మీ హస్తము అనుగ్రహాన్ని నా శిరస్సున ఉంచావు. బ్రహ్మ రుద్రేంద్రాది శిరస్సులలో చివరికి లక్ష్మీదేవి శిరస్సులో కూడా ఎన్నడూ ఉంచని నీ దివ్యమైన హస్తమును నా శిరస్సున ఉంచావు అంటే అది నా యోగ్యత. నీ దయ. నా యోగ్యత అయితే అసలు అహస్కారమే లేదు. రజోగుణం, తమోగుణం, రాక్షసం. ఇది నా పుట్టి. నీ దయ ఇంతటి అద్భుతము. నైచ పరావరమతిహి భవతః ధనుశ్యాత్. వీడు ఎక్కువవాడు, వీడు తక్కువవాడు అనేటువంటి పక్షపాతము నీకెక్కడిది? నీకు లేదు జంతోహ యదా ఆత్మ సుహృదః జగతః తదాపి అక్కడ జగత్తు నీకు సుహృతే కదయ్యా జగత్తుకు నీవు సుహృతే. పరమాత్మ మనందరికీ ఎవరు? సఖ. అందరికీ మిత్రుడే అవి. తాటపు జగతుడు మిత్రుడు కదా దేవతాలకే మిత్రుడే. సఖల జగత్తుకు సుహృతువు నీవు. కాబట్టి వీడు రాచసుడా వీడు దేవత వీడు పూజ చేస్తున్నాడు ఆగు అవేవి నీకు లేవు. జగతః తధాపి సముసేవయా సురకరోరివచే ప్రసాదః సేవానురూపముదయః నపరావరత్వం అయితే మరి అందరికీ మోక్షం ఇయ్యాలి కదా. అంటే సంసేవయా సురతరోరిభ కల్పవృక్షం ఉంది. దాని పని ఏమిటి? కోరిన వారికి ఇస్తుంది.

వీడు శత్రువు వాడు దానికి ఎలా లేదు పోయి కూర్చొని అమ్మ నాకు ఫలానా కావాలని ఇచ్చేస్తుంది. సేవించిన వారి కగవృక్ష కగవృక్షానికి పఠవాదం ఉందా? దానికి ఏమైనా నీవాడు నావాడు ఏం లేదు. నువ్వు అందరికీ ఇస్తున్నాదా? అడిగితే ఇస్తుంది. అడిగిన వారందరికీ ఇస్తుంది. అలాగే నీవు కూడా నిన్ను చేరిన వారందరికీ ఇస్తావు. నిన్ను సేవించలేదు ఉపయోగిస్తావు. సంసేవయాసుర తరోరివచే ప్రసాదం. నీ అనుగ్రహము కపవృక్షమును సేవించడం లాంటిది. సేవానురూపముదయః నా పరావరత్వం. సేవానురూపం. సేవించిన దాన్ని బట్టే నీవు ఇస్తావు తప్ప నా పర అవరత్వం. వీడు ఎక్కువ వాడు, వీడు తక్కువ వాడని కాదు. నిన్ను సేవించిన వాడు ఎవడైనా వానికి ప్రసాదిస్తావు. సేవించని వాడు ఎవడనే వాడిని ఇస్తావు. అది నీ పక్షపాతం కాదు, నీ స్వభావం. పరావరత్వం ఏవం జనం నిపతితం ప్రభవాహి కూపే కామాభికామం అనుయ ప్రపతం ప్రసంగాతి కుర్టు ఆత్మసాత్. సురర్షిణ భగవన్ గృహీతః సోహం కథన్ విశ్రుయే తవ పృత్య సేవాం మహా భయంకరమైనటువంటి సంసారమనే మహా అగ్నిలో పడబోతున్న నన్ను పైకి లాగి నీ పరమ భక్తుడు నారదుడు. ఇంత మహోపకారం చేసి నీ అనంతమైన కళ్యాణ గుణములను బోధించి నన్ను సంసారాన్ని దాటింపజేశాడు. ఇంత మేలు చేసిన నీ భక్తులను నేను విడిచి పెడతానా? నన్ను సేవించక వాళ్ళని సేవిస్తున్నావ్ అంటావేమో నాయనా. మాడిమాడికి తమ వృత్య పార్శ్వం అంటావ్. నీ భక్తులని చేతి నీ భక్తులని చేతి భక్తులు ఎందుకు? నేనే ఉన్నాను కదా. నన్ను చూపింది వాళ్ళే నాయనా. దీన్ని అంటారు మనకు భాగవత పారమ్యం, నన్ను నీకెవరు ఇచ్చారు అంటే నన్ను నీకెవరు ఇచ్చారు జ్ఞాపకం ఉంది కదా? చరిత్ర మనం పెరుమాళ్ళ దగ్గరికి వెళ్ళాడు ఓ భక్తుడు, గురువు గారు వచ్చారు గుడికి, దండం ముందు ఎవరికి పెట్టాలి? గురువు గారు పెరుమాళ్ళకి పెట్టాలా. ఏమో గురువుగారి బిడ్డ అని గురువుగారు వెళ్ళిపోయారు. ఓ జూమా కూడా స్వామి ఉన్నారు కదా అక్కడ. సముందే పెట్టాలా వెనకే పెట్టు. పో చెప్పు దానం పెట్టా. స్వామి చూసి నీ గురువు ఉంటే నా దగ్గరికి వచ్చావేంరా అన్నాడు. అటు పోయాడు మళ్ళీ వచ్చావేంరా పిచ్చివాడా అందు నీకు ఎవరు ఇచ్చారు రా నేను గురువుని కావచ్చు. గురువు నీకు ఇచ్చిన ఎవరు అయ్యా స్వామి చెప్పు.

అయ్యో బాగుంది ఇప్పుడు పోయా. వచ్చావే కదా అయ్యా నన్ను నీకు ఎవరు ఇచ్చారు అని అడగమన్నారండి. సేమ్ క్వశ్చన్ నాది కూడా అడుగుపో అన్నారు. నన్ను నీకు ఎవరు ఇచ్చారు? భగవంతుని ఇచ్చిన వాడు ఎవడు? గురువుగారి వహదయ తెలుస్తుంది. కాబట్టి సంసారం అనే మహా అగ్నిహోత్రంలో పడి మసలుతున్న నన్ను బయటికి తీసి నీ స్వరూపాన్ని చెప్పారయ్యా నీ భక్తులు నారదులు. ఇంత ఉపకారం చేశారు. అలాంటి వానిని నేను ఎలా విడిచిపెట్టను వాడినే కాదు నీ భక్తులను ఎవరినీ విడిచిపెట్టరు. అందుకే ఏవం జనం నిపతితం ప్రధవాహి కూపే సంసారం అనేటువంటి పాముల భావిలో కామాభికామం అనుయ ప్రపతం ప్రసంగాతి. పేరు సంసార పేరు ఏమిటి? కామాభికామం. ఒక కోరిక తీరకముందే ఇంకో కోరిక. అది తీరకముందే రెడీగా ఉంటాయి క్యూ. ఇప్పుడు ఆ క్యూ అయిపోతుంది. అలా కోరిక వెంట కోరిక, కోరిక వెంట కోరిక, కోరిక వెంట కోరిక ఉండేటువంటి ఈ చీకటి భావిలో ప్రపతన్ పడిపోతూ ప్రసంగాత్ కృత్వా ఆత్మసాత్ యెతోటి తనతో పాటుగా చేర్చి సుదర్శిన భగవన్ గృహీతః దేవ ఋషి నారదునితో నేను గ్రహించబడ్డాను సోహం కథం చూసి అలాంటి నేను తవ వృత్య సేవాం మీ భక్తుల సేవను ఎలా విడిచి పెడతానయ్యా మత్ప్రాణ రక్షణం అనంత పితుర్వధస్య మన్యే స్వహృత్య ఋషి వాక్యం ఋతం విధాతుమ్ రాగునా మళ్ళీ ఒక్కసారి బాలా గుద్ది చెప్తున్నాడు. ఇప్పుడు నువ్వు ఏం చేశావు? అందరూ ఏం చెప్పుకుంటున్నారు? ప్రహ్లాద్ నుండి కాపాడాడు. శ్రీనేక చంపాడు. కదా నువ్వు అందుకే వచ్చినావటా? అసలు ఈ 2 ఎందుకు? నీవు రావటం వీడిపోవటం కాదు కదా, ఇవెందుకు మరి? అందుకే అంటున్నాడు మా ప్రాణ రక్షణం పితుర్వధస్య మన్యే స్వపృత్య ఋషి వాక్యం వృతం విధాతుం.

నీ సేవకుడి మాట నీ సేవకుడైన ఋషి అంటే నారదుడు అతని వాక్యం. పరమాత్మను సేవించిన వాడు చెడిపోడు. భగవంతుని భక్తుడికి ఎవడు ఆపదలను కలిగించజాలడు. తను సర్వ జీవులకు సుహృత్తు అని చెప్పాడు. ఇప్పుడు నువ్వు ఊరుకున్నావనుకో రాలేదనుకో అవన్నీ ఏమైతాయి? కాబట్టి నీ భక్తుని మాటను భక్తుడైన ఋషి మాటను నిజము చేయుటకే ఈ పని చేశావు ఖడ్గం ప్రగృశ్య యదవోచతు అసద్విధిత్సుహు త్వాం ఈశ్వరః మదపరః అవతు కంహర ఈ చేత మన అన్నగారు ఖడ్గం కత్తిని తీసుకొని యదవోచిత్ ఏం చెప్పాడు అసద్విధిత్సు అంటే చంపబోతు. వధించుట అని చెప్పకూడదు కదా అందుకే అసత్ విధిత్సుహు కీడు చేయగోరి నాకు నాకు హాని చేయగోరి ఖడ్గం తీసుకొని త్వామీశ్వరః మదపరః అవతు. ఒకవేళ నాకంటే వేరే భగవంతుడు ఉంటే నిన్ను కాపాడుగాక. కం హరామి. నీ శిరస్సును కంముకి కాక శిరస్సు. నీ శిరస్సును ఖండిస్తున్నాను. ఉంటే కాపాడమును. ఉంటే కాపాడమును కాదు కాపాడు గాక. వాడు అన్నది తిట్టా ఛాలెంజ్ ఆ టీవీ అన్నాడు. ఏమన్నాడండీ? నాకంటే వేరే ఈశ్వరుడు నిన్ను కాపాడుగాక. ఇప్పుడు ఎవరు భక్తుడు? ఎవరి మాట తెలియజేయాలి? వీడి మాట తెలియజేయాలి. నారదుని మాట అడగడానికి వాడే కాదు. హిరణ్యకశ్యపుని మారదజం చేయడానికి వచ్చావయ్యా. కాదా? భగవంతుడు నాకంటే వేరే భగవంతుడు నిన్ను కాపాడుగాక నిన్ను శిరస్సు తీస్తాను. అది అజర్వించాడు హిరణ్యకశ్యపుడు. ఇప్పుడు తాను కాపాడకుంటే వీని మాట తప్పు అవుతుంది వాళ్ళని దేవుడు ఎరుగుతాడు. కదా అంటే లోకంలోనే కథనేమో ఛాలెంజ్ అని ఛాలెంజ్ కాదు మరి ఏం కాదు వాడే అడిగాడు కాపాడాలని వాడు నీ భక్తుడే కదా ఎవరు వాడు నీ ద్వారా పాలుగుడేనాయా

అందుకే స్వపృత్య ఋషి వాక్యం. నీకేమిటి అర్థం అంటే స్వపృత్యుడు అంటే హిరణ్యకశ్యపుడు. ఋషి అంటే తన కాదు. వీడే ఋషుడు వాళ్ళు కావాలి కదా. విరోధంతో కాపాడాలని వాళ్ళు చెప్పారు. ఉంటే కాపాడాలని వీళ్ళు చెప్పారు. ఇంకే స్వభృత్య ఋషి వాక్యం నీ భక్తుడైన నీ సేవకుడైన హిరణకశిపుని వాక్యము అతన్ని ఇక్కడికి పంపిన సనకాది ఋషి వాక్యమును నిజం చేయటానికి వచ్చావయ్యా. ఈ రెండు మాటలు ఉత్తుత మాటలే. నన్ను కాపాడాలి వాడిని అంటే ఈహడు స్వామి దేవరహస్యం చెప్పాడు. అసలు నాటకం ఇదయ్యా ఇది అకిని అని ఉత్తుత అని అందుకే. పదపరోవతుకం హరామి ఏకస్వమేవ జగత్ అవుదామా రే బైభృతి ఇది ప్రభాస్వత్వం ప్రధానం కాదు అసలు రెండోది కూడా కాకూడదు కానీ ఇదివరకు బాగా విని ఉన్నాం కాబట్టి సారం చెబితే అర్థం చేసుకునే స్థాయికి వచ్చేసారు అన్నమాట. స్వస్తి ప్రజాభ్య పరిపాలయంతాం న్యాయేన మార్గేన మహీం మహీశాః గోబ్రాహ్మణేభ్య సుభమస్తు నిత్యం స్లోకాత్ సమస్తాః సుఖినో భవంతు అస్మద్ గురుభ్యో నమః నువ్వు వచ్చింది వాడిని చంపడానికి కాదు వాడిని ఏం చేయడానికి వచ్చావు.

Opening invocation: salutations to the acharya lineage and the Lord. The mangala-shlokas praise the Lord who is the refuge of all.

Salutation to Sri Shuka Brahman. Salutations to our gurus. O devotees - Hiranyakashipu has been slain. After destroying Hiranyakashipu, the Lord again resumed His sovereign seat in the assembly hall, manifesting His lordship over all.

Except for a few, most people are overwhelmed by the infinite auspicious qualities of the Lord, by His transcendent form of beauty, by His love (vatsalya), generosity, and dignity. One who can keep all the worlds under His sway without using even strength or power - that is the wonder.

This is not the time for anger. When should anger come? At the time of cosmic dissolution. "Nayam kopa-kalah" - this is not the moment of destruction. How small is this being before you? Such minor transgression does not warrant such anger, said Brahma - meaning: the act of destruction is complete, now be at peace.

The gods prayed: O Lord, the lotus of our hearts - which should rightfully be your home - has been forcibly occupied by the demon. We could not think of you, we could not remember you, because the enemy had seized the very seat of our consciousness. Now you have reclaimed your throne.

Who are these? Those who do tapas continuously. O Lord, by tapas you have bestowed such radiance upon us. With that tapas Brahma created the universe. This power was always within you as the Adi Purusha, the primordial being.

He consumed our sacred food, our oblation water - the two offerings to the stomach. He ripped open that stomach and returned them to us as your prasad. That is: you tore open his belly and restored to us what he had stolen - the sacred food and water, now sanctified as your prasad.

Such a one, in battle, is like a sacrificial animal (pashuvat) - meaning "pratikryashunyas" - incapable of retaliation. Just as a tied animal is beaten and cannot fight back, it can only try to protect itself. Similarly, one who has no retaliation capacity faces the Lord.

We have been unable to continue our work of creation. "Sayeshtvaya tinna vaksha anushete" - that one who rested after having his chest ripped by you - now lies slain. O Sattva-murti, your avatar is auspicious to all the worlds. Gandharvas declare: you yourself are the embodiment of divine truth.

Like a load-bearer carrying the weight - "sat tu jada-paritapam tat-kritam janatah" - knowing that he was not just causing suffering to us but to all the worlds. O Narahari, knowing this, you have now removed him - "upanitas panchtatam" - you have brought him to the twenty-fifth principle. The twenty-fifth tattva is the individual soul - Parameshvara is the twenty-fifth.

Thus he has been slain by your grace just as a disease is cured. The dignity of the Lord's glory that we were able to sing - he had taken that from us. You removed the one who had removed it. The Kinnaras say: we too are freed.

He was cursed by the Brahmanas. His death is your grace. You have ended his suffering. When will you look upon your servants with grace, O great Lord? The gods, all praised and worshipped the Lord. Then Brahma disappeared.

I have never seen, never heard, never described - no one has - such a form. Even from a distance she could not approach. "Adrustasuda purva" - never before seen. She was hesitant - perhaps the Lord is still angry? When He is loving one may approach, but when fearsome, how?

He bowed down prostrate with joined hands. The Lord saw this child who had fallen at His lotus feet. Though still roaring, seeing that small devotee who had come and prostrated, the Lord looked upon him with compassion.

As we discussed before: "Tirthikurvanti tirthani svantastena gadabhrita" - great souls make even the tirtha-kshetras truly sacred. Vidura said: people go on pilgrimage to wash away their sins. But the sins of all those accumulated - what washes those away? Only the presence of a mahanuabhava.

Therefore, having caused this child to be treated this way, the Lord in concentrated, devoted attention - with his voice choked with love (prema-gadgadaya vacha), with his heart placed there - though the Lord was right before him, we usually meditate on the Lord from scriptures with eyes closed. But here the Lord was directly present.

If even devas with sattva-guna cannot offer proper praise, I who was born in a demoniac lineage and filled with tamas - how can I praise Him? Am I qualified? The verse wonders: can those born in tamas dare to praise? But then Prahlada reflects - perhaps that is exactly why I must speak, to show the Lord's limitless grace.

What are the twelve qualities of a Brahmana? Tapas, titiksha, tejas, kshama, dama, niyama, ojas, shruta, dana, abhijana, svadhyaya - these twelve. A Brahmana endowed with these twelve qualities - this is the high standard the scriptures describe.

The Lord does not accept praise because He needs flattery or because it brings something to Him. "Na tu puriman" - He is not incomplete who needs to be filled by praise. "Nijalaabha-poornas" - He is already complete in Himself. He accepts the devotee's worship out of karuna (compassion) - so that the devotee may benefit.

Praise is for the devotee's sake, not for the Lord. The ajnani who praises - the Lord accepts with compassion, saying: go ahead, praise me. Someone who sets up a mirror looks at it - it reflects back. Similarly, praising the Lord transforms the praiser.

By praising the Lord well, the Lord protects. Does this mean the Lord needs our praise? No - He is complete. The all-auspicious, always-complete Lord - why does He accept our praise? Out of karuna. So that by praising Him, we become purified. "Nichah aja" - even the low-born who praises the Lord becomes purified.

Even a good person rejoices when a scorpion or snake that was harming many is killed. "Mocheta sadhurapi vrischika sarpa hatyah" - even a good person is glad when a venomous creature harming innocents is destroyed. It is not adharma to remove what causes suffering.

I am afraid of this terrifying wheel of samsara. It drowns you completely. Seeing that drowning samsara I am afraid - not afraid of you. O Lord who destroys the wheel of samsara - I am frightened of samsara, not of you.

Thus suffering - being born in various yonis, being burned in various births - we are suffering misfortune thinking it is fortune, experiencing suffering thinking it is pleasure. O Lord, I do not consider this sorrow as real sorrow - grant me the service of your devotees. That is all I ask.

Brahma has sung your divine leela-kathas many times. I too will sing your praises. "Virinji-geetha chasi anjah titarmi" - easily I will cross over. "Anugunan gunavi-pra-muktah" - freed from the three gunas of prakriti - sattva, rajas, and tamas - I shall cross easily.

Not even a boat saves the drowning man in the ocean. Cold water does not heal the one who is burned inside. "Yairya ishat tavad vibho tanu-hritam" - for those whom you have neglected, O Lord - nothing that others offer can protect them.

There are six grammatical relations in Sanskrit: karta, karma, karana, sampradana, apadana, and sambandha. For example: Rama with an arrow slew Ravana in Lanka, for the protection of the worlds, out of anguish over Sita. All six case relations are present in one sentence.

The cause of any action is samskara alone. The cause for refraining from an action is also samskara. What samskara? The Lord's samskara - He is the Antaryami (inner controller) in every jiva. He makes things happen, He makes things cease. "I am doing this" - all these are His actions ultimately.

The Lord says: maya (prakriti) creates the mind in the form of karma. And through time in which the gunas are operative, the creative process begins. For creation to happen, kala (time) is needed - time in which the gunas have been activated. That is how creation unfolds.

Under the influence of the fallen gunas, karma operates through the mind. The mind arose from ahankara (ego). The sattvic ahankara - from mahat-tattva came ahankara, and from that ahankara - which is of three kinds according to the three gunas - the process of creation unfolds.

The power to create what needs to be created, the power to sustain - "visrija" (the power of release) means karma. These karmas are in your word alone. Similarly, prakriti is in your word alone. Therefore the power of creation, the karma that causes creation, the guna-filled prakriti that makes karma happen - all these are under your command.

O Lord, I have seen all kinds of prosperity - the lifespans and opulences of Brahma, Rudra, Indra and all the devas, all that beings in the cosmos long for. I have seen all of it. I do not desire any of those things that ordinary beings and even these great devas desire.

I do not desire the things that all beings long for: longevity, beauty, opulence, or sensory enjoyment - not even up to Brahma. "Tasmat aham tanubhritam" - therefore I do not covet what any jiva covets. Not another being's lifespan, wealth, or power.

Therefore, O Time-incarnate Lord - the opulences that are destroyed by the force of time (your own power) - I do not want those. "Upa-nayamam nija-bhritya-parshvam" - O Lord, just place me among your bhaktas. I want only the association of devotees. That is all.

Even a jnani has this pull - "Yad apiti vidvan" - even the wise person gets caught. Such is your maya. Everyone knows these desires are worthless, this body is a nest of diseases. Everyone knows. But even the learned person who knows all this gets entangled in samsara - such is the power of your maya.

Perhaps some joy will be found - and like trying to extinguish a fire with drops of honey, this insatiable hunger grows more. Even after eating the appetite returns, even after drinking the thirst returns. The fire of desire cannot be quenched with small drops of enjoyment.

I have read many Puranas and heard many teachings. Yet when did you ever place your auspicious hand on Brahma's head? Or on Shankara's head? Or on my beloved Lakshmi's head? Or on my head? What is the reason? Only your grace. You did not look at my qualities, my lineage, my nature.

For him, the enemy's son - the enemy goes and sits down; there the enemy who would give him what he wants is like a kalpavriksha (wish-fulfilling tree). The kalpavriksha has no favorites - it gives to all who ask. Similarly, you give to all who approach you with true longing.

Oh how wonderful - you came at last! O Lord, I want to ask you one question. Who gave me to you? The same question I was told to ask. Who gave me to you, O Lord? It is the guru who gives us to the Lord. Therefore one who has fallen into the great fire of samsara - who can rescue him?

Your servant's word - the word of Narada, your devotee. One who serves the Lord cannot be ruined. No one can bring calamity to the Lord's devotee. The Lord is the suhrit (well-wisher) of all beings. If you remain indifferent - all these would be nothing. Therefore protect your devotee.

Therefore "sva-bhritya rishi-vakyam" - your devotee-sage's word must be fulfilled. Who is the rishi here? Narada is the sage who declared that the Lord's devotee is always protected. Those who are opposed also said if the Lord is present, He must protect. Both sides have confirmed this truth.

Prahlada then said his final words about what he desired - not the opulences of any world, but only the company of the Lord's devotees and the ability to continue serving the Lord without interruption.