చరణం చరణం పురపత్యే మాతా పితాయ కృపయ తనయా విభూతి సర్వ ముధ్యదేవ నియమేన మదన్వయానాం ఆద్యస్య నః కులపతేర్వ కులాభిరామం శ్రీమత్పదంగిరి యుగళం ప్రణమామి మూర్ధ్న భూతం సరస్య మహదాత్వయ భట్టనాథ శ్రీ భక్తి సార కులశేఖర యోగివాహాన్ భక్తాంగ్రిరేణు పరకాల యతీంద్ర మిశ్రాన్ శ్రీమత్పరాంకుశ మునిం ప్రణతోస్మి నిత్యం వసుదేవ సుతం దేవం కంస చాణూర మర్దనం దేవకీ పరమానందం కృష్ణం వందే జగద్గురుం అతసీ పుష్ప సంఖా సింహార నూపుర శోభితం రత్న గంగణ కేయూరం కృష్ణం వందే జగద్గురుం ఉత్పుల్ల పద్మ పత్రాక్షం నీల జీమూత సన్నిభం యాదవానాం శిరోరత్నం కృష్ణం వందే జగద్గురుం కుటిలాలక సంయుక్తం పూర్ణ చంద్ర నిభాననం విలసత్ కుండలధరం దేవం కృష్ణం వందే జగద్గురుం శ్రీవత్సాంకం మహోరస్కం వనమాలా విరాజితం శంఖ చక్రధరం దేవం కృష్ణం వందే జగద్గురుం మందార గంధ సంయుక్తం చారుహాసం సుశోభితం వరిహి పించ్యావ చూడాంగం కృష్ణం వందే జగద్గురుం రుక్మిణీ కేడి సంయుక్తం పీతాంబర సుశోభితం అవాప్త తులసీ గంధం కృష్ణం వందే జగద్గురుం గోపికానాం కుచద్వంద్వ కుంకుమాంకిత వక్షసం శ్రీనికేతం మహేష్వాసం కృష్ణం వందే జగద్గురుం కృష్ణాష్టకమిదం పుణ్యం ప్రాతరుత్తాయ యత్పటేత్ కోటి జన్మ కృతం పాపం స్మరణేన వినస్యతి శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమః వ్యాసం వశిష్టనత్తారం శక్షే పౌస్త్రమకల్మహం పరాజరాత్మయం వందే సుఖతాతం తపోనిధిం వ్యాసాయ విష్ణురూపాయ వ్యాసరూపాయ విష్ణవే నమో వై బ్రహ్మరిధయే వాశిష్టాయ నమో నమః యం ప్రౌరజంత మనువేతమపేత కృత్యం ద్వైపాయనో విరహ కాతర ఆజుహావ పుద్రేతి తన్మయతయా తరవోభినేదుహు సం సర్వభూత హృదయం మునిమానతోస్మి శ్రీ సుఖబ్రహ్మణే నమః కన్యాభరణి సంజాతం వాధూల కులభూషణం శ్రీ రంగార్య గురు పుత్రం శతగోపమహం భజే అస్మద్ గురుభ్యో నమః భగవత్ బంధువులారా ఏతత్ ఆధ్యాత్మ్యం పారోక్షేన ప్రదర్శితం ఏం చెప్పారు నాయనా ప్రాచీన పరిహి ఇది పురంజనోపాఖ్యానముగా

వెలువరించాం, చెబుతున్నాం. కానీ వాస్తవంగా ఇది ఒక రాజు కథ కాదు. మరి ఏమిటి అంటే ఇది ఆధ్యాత్మికమైనటువంటి ఉపాఖ్యానం. మొత్తము తత్వత్రయాన్ని బాగా వివరించినటువంటి కథ. మరి ఇలా ఎందుకు చెప్పారయ్యా అంటే పరోక్ష ప్రియావై దేవా. దేవతలు చాటించుకొని మరి పూజ చేస్తే అస్సలు మొహం తిప్పి చూడదట. పాడు మూసుకుంటారు. గుప్తదానం అంటామే రహస్యంగా స్తోత్రం చేస్తేనే దేవతలు సంతోషిస్తారు. అంటే నేను పూజ అందులో ఒకటే ఉద్దేశం ఒకటే కారణం. నేను పూజ చేస్తున్నాను, నేను చాలా భక్తుడిని, ఇవన్నీ నేను సంపాదించాను అని ప్రకటించుకుంటే భక్తి కంటే పూజ కంటే అహం ఎక్కువైంది. కదా మనకో శాస్త్రం చెప్తాడు భారతంలో విదుర నీతిలో విక్రియంతే న ఘంటాభిహి గావః క్షీర వివర్జితాః పాలియ్యని ఆవుల మెడలో ఎన్ని గంటలు కడితే మాత్రం ఎవరు కొంటారు అన్నాడు. గుణేషు క్రియతాం యత్నః కిమాతోపైహి భయంకరై. ఆడంబరాలు ఎందుకయ్యా? ఎవరైనా కాస్త మంచి గుణాలు సంపాదించుకునే ప్రయత్నం చేయండి. మీ ప్రయత్నం అంతా గుణాల కోసం చేయండి. ఆటోబాల కోసం కాదు. ఎందుకంటే విక్రియంతేన ఘంటాభి గావ క్షీర వివర్ధితః. పారియని ఆవుల మెడలో గంటలు కడితే కొంటారా? కాబట్టి దేవతలు పరోక్ష ప్రియులు. అంటే రహస్యంగా స్వామి స్తోత్రం చేస్తే సంతోషిస్తారు. కాబట్టి మేము మీకు మేము ఈ కథనే రహస్యమైనటువంటి ఆధ్యాత్మిక తత్వ ప్రతిపాదకముగా వివరించాము. యత్ పరోక్ష ప్రియో దేవః భగవాన్ విశ్వ భావనః చెప్పుకున్నాం కదా పరమాత్మ సకల జగత్తును సృష్టి చేసేవాడు రక్షించేవాడు సంహరించేవాడు ఇలాంటి పరమాత్మ పరోక్ష ప్రియ.

ప్రత్యక్షంగా కాదు హృదయంలో నిలుపుకొని స్వామిని హృదయాన్ని హృదయంతోటి పరమాత్మను ధ్యానించగలిగితే అలాంటి వాని విషయంలో పరమాత్మ సంతోషిస్తుంది. ఆడంబరాలు ఆటోపాలు ప్రకటనలు చాటింపులతోటి స్వామి ప్రసన్నుడు కాదు అని చెప్పాడు. ఇప్పుడు ప్రాచీన వరికి అంటున్నాడు. భగవంతే వచు అస్మాభిహి న సమ్యగవగమ్యతే అయ్యా వీడు చెప్తే చెప్పారు మేము విన్నాం కానీ మాకేం అర్థమవుతుంది. మీ మాటలోని అంతరార్థం రహస్యార్థం మాకేం తెలుస్తుంది? మీరంటే మహానుభావులండి చెప్పుకుంటూ తెలుసుకుంటారు మాకేం తెలుస్తుంది? మాకు తెలియాలంటే అన్నీ విడమరిచే చెప్పాలి వేరే మార్గం లేదు. భగవంతే వచః అస్మాభిహి న సమ్యగవగమ్యతే. చదవడానికి కాదు కొంచెం తెలిసింది కానీ సమ్యక్ బాగుగా తెలవదు చక్కగా నాకు తెలియలేదు పూర్తిగా అన్నమాట. మీరు ఏ ఉద్దేశ్యంతో చెప్పారో అది మొత్తం మాకు అర్థం కాలేదు. కవయః తద్విజానంతి నవయం కర్మ మోహిత అదే చెప్తున్నాడు. ఎవరు తెలుసుకుంటారు కవయః? జ్ఞానులు తెలుసుకుంటారండి నవయం. మేము తెలుసుకుంటామా? మీ లాంటి వాళ్ళమేమో కర్మ మోహితః. కర్మల యందు కర్మలతో మోహించబడ్డాం అంటే ఫలానా పని చేస్తే ఫలానా ఫలితం వస్తుంది. జ్యోతిష్టోమేన స్వర్గకామో యజేత విభూతికామః పశుమాలభేత ఇవి మాకు తెలుసు. కోరికలు కోరుతాం, వ్రతాలు చేస్తాం, వస్తే వస్తాయి రాకుంటే కాదు. చెప్పు కర్మలు ఫలములు తప్ప మాకు ఇంకో సంగతి తెలియదు. మాలాంటి మాకు ఇవన్నీ వ్రతం అవుతాయి. తెలుసుకునే వాళ్ళంత పెద్దలు వేరే ఉన్నారండి కవయః తద్విజానంతి. కవులు జ్ఞానులు అంటే. పరమాత్మ తత్వజ్ఞానం బాగా అవగతం చేసుకున్న వారికి మీ వచ్చే భాక్యాత్వం అవుతుంది. మాకు అర్థం కాదు స్వామి. అంటే పురుషం పురంజనం విద్యాత్. సరే నాయనా. నువ్వు స్పష్టంగా చెప్పాలా? అలాగే చెప్తున్నాను నేను. ఇప్పుడు పురంజనుడు, పురంజనుడు అంటే ఎవరయ్యా? అంటే పురుషం. జీవుడు. పురంజనుడిని ఏమంటారు? పురంజనుడు అంటే జీవుడు. ఎందుకంటే ఎత్తు వ్యనక్తి ఆత్మ నఃపురం. జీవుడే ఎందుకు కావాలి అంటే జీవుడే తనకు కావలసినటువంటి నివాసాన్ని అతను వెతుక్కుంటాడు.

అంటే శరీరాన్ని కదా? జీవుడు శరీరాన్ని ఎత్తుకుంటాడు కదా? పురంజనుడు నగడాన్ని ఎత్తుకున్నాడు. ఏం అర్థమైంది? నగడం అంటే శరీరము. పురంజనుడు అంటే పురుషుడు. వెనక్తి ఆత్మనఃపురం ఏకద్విజతుష్పాదం బహుపాదం అపాదకం ఎలా ఉంటుందయ్యా అంటే ఇది ఒక పాదము రెండు పాదాలు మూడు పాదాలు నాలుగు పాదాలు ఎన్నో పాదాలు అసల పాదాలు లేవు ఇవన్నీ పురాలే. కదా ఎలా ఉంటుంది ఇల్లు? ఇవి అర్థం కాలేదు ఇదేంటి పిల్లర్స్ అంటాం. కొందరు బాగా డబ్బు ఉన్నవాళ్ళు ఇంతే పిల్లర్స్ పెడతారు. ఓ 50 పిల్లర్స్ పెట్టి 10 అంతస్తులు కడతారు. చిన్నవాడు ఓ 10 ఐదు పెట్టి అంతే కడతాడు. ఓపిక లేనివాడు ఒకటే స్తంభం పెట్టి చిన్న ఒకటి వేసుకుంటాడు. వాడు గుడి చేసుకుంటాడు, సంఫాలే ఉండదు. ఓ గుడి చేయక వేలు మీద ఏదో ఉంటాయి కదా ఇవే. ఒక పాదం, రెండు పాదాలు, మూడు పాదాలు, నాలుగు పాదాలు, చాలా పాదాలు ఆ పాదాలు. ఇల్లుకు వర్తిస్తుంది, మనకు వర్తిస్తుంది కదా. ఇవన్నీ శరీరాలండి. కొన్ని కొన్ని జంతువులకు చాలా కాళ్ళు ఉంటాయి. కొన్నికి రెండు ఉంటాయి, కొన్నిటికి ఒకటే ఉంటుంది. కొన్నిటికి నాలుగు ఉన్నాయి, కొన్నిటికి మూడు ఉన్నాయి, కొన్నిటికి కాళ్ళే లేవు. పురగం పాములు ఉన్నాయి. పాళ్లే లేవు. మరి జెర్రికి వెయ్యి కాళ్ళు ఏమన్నావ్? మరి జెర్రి పాములు ఎన్నో కాడం? కాళ్ళు ఎక్కువ ఉన్నదే గొప్పది అంటే మరి జెర్రి గొప్పది కావాలి పాముకి అంటే. కాళ్ళు లేనిది పనికిరాదంటే మరి పాముకి కాళ్లే లేవు. కాబట్టి అవయవాల యొక్క ఉనికిని బట్టి, అవయవాల యొక్క లేమిని బట్టి గొప్పతనాన్ని నిర్ణయించవలసిన సమయం కాదు. చాలా ఉంది అది ఎప్పుడు తెలుస్తాయి. చాలా పద చాలా ఉంటాయి. ఈ రీతిలో ఒకటి, రెండు, మూడు, నాలుగు, ఐదు, పది చాలా అసలు ఆ పాదం. ఇవన్నీ శరీరాలే. అంటే జీవుడు తనకు కావలసిన శరీరాన్ని వెతుక్కుంటాడు. తనకు కావలసిన అంటే తాను ఆచరించిన కర్మకు కలిగే ఫలం అనుభవించడానికి ఏది యోగ్యమో దాన్ని వెతుక్కుంటాడు. వెతుక్కుడు అటువంటి పరమాత్మ అందులోకి పంపిస్తాడు. నిమిత్తం మనం చేసేది అక్కడ ఏం లేదు. ఇది నీ ఇల్లు పోయి ఉండు. ఇంట్లోకి వచ్చినాక నేను అంటావు.

దానంత వరకు నేనే ఎక్కడ చెప్పకపోతే చెప్పు ఎక్కడ పోమంటావ్ ఎక్కడ ఉండమంటావ్ అని అడుగుతుంటాం. పోయి ఇంట్లో ఉండగానే ఆ నాకు ఇల్లు వచ్చేసింది ఇది నా ఇల్లు నేను యజమానిని వాడిని మర్చిపోయాడు. మర్చిపోతేనే గట్టి పట్టింది. మళ్ళీ మర్చిపోతే ఇంత అసలు కాళ్ళు లేకుండా రెండు కాళ్ళతో వచ్చాము. ఇలా అరిచావా నీ కాళ్ళు లేకుండా చేస్తాను అంటాడు అంటే కట్ట అన్నమాట ఇంక్రిమెంట్ కట్ అంటాం కదా ఒక ఇంక్రిమెంట్ కట్ అంటే రెండు కాళ్ళు కట్టు. ఇంకోసారి రెండు చేతులు కట్టు. ఇంకోసారి చేతులు కాళ్ళు ఒకటి చేస్తాను అంటే నాలుగు కాళ్ళు అన్నమాట. ఆరు కాబట్టి ఈ పురం అంటే శరీరము. పురంజనుడు అంటే జీవుడు. వెనక్తి బహుపాదం అపాదకం. యా అవిజ్ఞాతాహృతః తస్య పురుషస్య సఖా ఈశ్వరః ఇంకేం చెప్పాడు పురంజనునికి ఒక మిత్రుడు ఉండేవాడు అతను అవిజ్ఞాత నామ అని జ్ఞాపకం ఉంది అనుకుంటాను పేరు తెలియని వాడు ఒకడు మిత్రుడు ఉన్నాడు అన్నాం ఎవరు పేరు తెలియని వాడు అంటే ఈశ్వరః పరమాత్మే జీవాత్మకు మిత్రుడు ద్వాసుపర్ణ సయుజ సఖాయౌ సమానం వృక్షం పర్యశ్వజాతి చెప్తుంది మనకు ప్రశ్న చెప్తుంది ఆ రీతిలో సఖ అంటే ఈశ్వరుడు. సఖా ఈశ్వరః యన్ అవిజ్ఞాయతే పుంభిహి నామభిరువ క్రియా గుణైహి అతను అవిజ్ఞాత ఎందుకన్నామయ్యా అంటే అతన్ని మనం పేర్లతో కానీ పనులతో కానీ గుణాలతో కానీ తెలుసుకోలేం కదా. అనంత నామ అండి ఏ పేరు అన్నాం? వాడు భర్జకుడు అడిగాడు, అయ్యా తల్లిదండ్రులు ఎవరు మీకు? ఏమోనండి నాకెవరు లేరో తెలీదు. ఎలా పుట్టావయ్యా అది కూడా లేదంటున్నారండి అన్నాడు. చమత్సాహంగా. ఎలా పుట్టానో ఎవరికీ తెలీదు అంటున్నారండి ఏం చేయమంటారు అన్నాడు. బావన బలి బావన సంబారం. అమ్మదాన్ని ఎవరు? ఏమో రండి తెలియదు లేనట్టు ఉన్నది. లేకుంటే ఎలా పుడతావయ్యా అదే అంటున్నారండి ఎలా పుట్టావు అన్నారు అంటున్నారు ఏం చేయమంటారు. ఎక్కడ ఉంటావయ్యా ఇల్లు లేదని అంటారంట. ఏమైతుంది అండి? నిన్ను ఏమని పిలుస్తారు? నాకు పేరు ఎందుకండీ? వాడు పిలిచిందే పేరు. ఏమైనా ఉంటే పేరు చెప్పుకోవాలి. అందరూ పిలుస్తారు, ప్రతివాడు పిలుస్తాడు, వాడికి వచ్చిన పేరు పిలుస్తారు, అవన్నీ నా పేర్లే. ఏమైంది? నిందనా స్తుతి ఆయన ఏమంటారు దాన్ని? దీన్ని వ్యాజ స్తుతి అంటారు. అదే రీతిలో మనము నామములతో కానీ, గుణములతో కానీ, క్రియ పనులతో కానీ, వ్యవహారంతో కానీ ఆ స్వభావా పరమాత్ముని యొక్క స్వభావాన్ని తెలుసుకోలేం. అందుకే ఆయన పేరు అవిజ్ఞాతః.

చెప్తున్నాడు ఎన్ అవిజ్ఞాయతే పుంబిహి నామభిరువా క్రియా గుణైహి యదా దివృక్షణ పురుషా కార్సినేన ప్రకృతేహి గుణాన్ నవద్వారం ద్విహస్తాంగిరి తత్రామనుతా సాధ్వితి అప్పుడు ఈ పురుషుడు తాను ఆచరించిన కర్మ ఫలాన్ని అనుభవించాలి అను జిగురుక్షను పురుషః ఏమిటి జిగురుక్షను ప్రకృతి యొక్క గుణములను అంటే ఏమిటి సత్వం రజః తమః ఈ మూడు గుణాలను తాను అనుభవింపగోలినప్పుడు నవద్వారం తొమ్మిది ద్వారం ఉన్నటువంటి ఈ నగరాన్ని అందులో ద్విహస్తాంగిరి. రెండు చేతులు, రెండు కాళ్ళు అంటే పిల్లల సన్నమ్మ. ఇలాంటి ఉన్నటువంటి ఒక నగరాన్ని బాగుంది అనుకున్నాడు. చాలా వెతికాడు. ఈ సగం కాళ్ళు, సగం చేతులు, కాళ్ళు లేవు, చేతులు లేవు కంటే ఏదో బాగుంది. రెండు కాళ్ళు ఉన్నాయి, రెండు చేతులు ఉన్నాయి. అన్ని రెండు రెండు ఉన్నాయి కదా, బుద్ధి మాత్రం ఒకటే ఉంటుంది. అవి రెండు ఉన్నాయి అనుకోండి అంతే సంగతులు కదా. ఇదేదో బాగుంది అని అంటే పురుషాకారాన్ని మెచ్చుకున్నాడు. జీవుడు ఈ మానవ ఆకారం ఉంది పురుషాకారం ఈ శరీరాన్ని నచ్చాడు. నచ్చి ఇందులో ఉండటానికి ప్రవేశించాడు అన్నమాట. తత్రా ఒక సాధ్వితి బుద్ధింతురం బ్రమదాం విద్యాత్ మరి అమ్మ ఎవరయ్యా పురంజని ఒక అమ్మాయి ఎందుకు ఆమె చేసుకున్నాడు అంటే ఆమె ఎవరో కాదు బుద్ధి. మనం చెప్పుకున్నాం కదా బుద్ధింతు ప్రమదాం విద్యాత్ స్త్రీ అంటే బుద్ధి విద్యాత్ మమాహమితి యస్కృతం. అర్థమైందా? స్త్రీ గొప్పతనం ఏంటి అంటే, బుద్ధి గొప్పతనం ఏంటి అంటే, పొడపాట పెళ్లి చేసుకోలేదు అనుకోండి, పెళ్లి చేసుకొని వాడికి నేను, నాది, నా ఇల్లు, నా వాకిలి, నా ఆస్తి అన్న చర్చ ఉండదు. ఎప్పుడు వస్తుంది నా ఇల్లు అనే సంగతి? పెళ్ళైన వెంటనే నా ఇల్లు, నా భార్య ఇది నేను. నేను నేను నాది అనే భావం వచ్చేది ఎప్పుడు స్త్రీ సంఘం వలనే వస్తుంది. అంటే బుద్ధి ఉంటే నేను నాది అంటాడు. ఆ బుద్ధిని స్వామికి ఇస్తే అంతా నీదే అంటాడు.

కదా అందుకే అహంకారం ఉకారాలు బుద్ధి వల్ల వస్తాయి. ఆ బుద్ధి వాయరంటే స్త్రీని బుద్ధి అన్నారు. మమావిధియత్కృతం అందులో యాం అధిష్టాయ దేహేస్మిన్ పుమానుభుంక్తే అక్షిభిహి గుణాన్. అర్థమైంది తత్వం మొత్తం. అంటే పురుషుడు, జీవుడు బుద్ధిని ఆశ్రయించే ఇంద్రియములతో ప్రకృతి గుణాలను అనుభవిస్తారు. అంటే కదా? సత్వం, ప్రజా, తమః ఈ గుణాలు అనుభవించాలి జీవుడు. ఎలా అనుభవిస్తాడు? వేడితో అనుభవిస్తాడు? ఇంద్రియములతో. ఏదున్నప్పుడు? బుద్ధి ఉన్నప్పుడు. అంటే ఇంద్రియములకు బుద్ధికి సంబంధం ఉంటేనే ప్రకృతి గుణాలను అనుభవించటం సంబంధం లేదు బుద్ధితో లింకు లేదు అనుకోండి పక్కన ఉన్నా తెలియదు రెండు దెబ్బలు వేసినా వాడికేం అర్థం కాదు. లింకు లేదు. అందువల్ల బుద్ధిని అనుసరించే ప్రకృతి గుణాలను ఇంద్రియముల ద్వారా వీడు అనుభవిస్తాడు. అచ్ఛభిహి గుణాన్. సఖాయ ఇంద్రియ గణాః జ్ఞానం కర్మచయత్కృతం చెప్పాము ఆ అమ్మాయి వెనక 11 మంది వచ్చారని చెప్పాము స్నేహితులు. కదా ఎవరు కాకుండా మంది అంటే ఇంద్రియ గణము. ఐదు కర్మేంద్రియములు, ఐదు జ్ఞానేంద్రియములు, ఒకటి మనస్సు. ఇలా సఖాయ ఇంద్రియ గణః జ్ఞానం కర్మచ యత్కృతం. కదా మనం చేసేటువంటి ఆ ఇంద్రియాలు రెండు రకాలు. కొన్ని జ్ఞానేంద్రియాలు, కొన్ని కర్మేంద్రియాలు. కర్మలు చేయాలన్నా ఇంద్రియాలే కావాలి, తెలియాలన్నా ఇంద్రియాలు కావాలి. రూపము, రసము, గంధము, స్పర్శ చెప్పుకుంటాం కదా, ఇవి తెలియాలంటే ఏం కావాలి? ఇంద్రియాలు ఉండాలి. ఇంద్రియముల ద్వారానే మన విషయం తెలుస్తుంది. తెలిసిన దాన్ని ఇంకో ఇంద్రియము తోటి చేస్తాం, పని చేస్తాం. ఆ వస్తువు బాగా నచ్చింది తీసుకోవాలి అంటే ఏం చేయాలి? అక్కడ ఉంది వస్తువు, ఇక్కడ మనకు నచ్చింది. అయ్యో అది బాగుందంటే ఎవరి దగ్గరికి వస్తుందా? కాదు కదా వెళ్ళాలి తీసుకోవాలి అంటే కాళ్ళు పని చేయాలి చేతులు పని చేయాలి. పోనీ రెండు లేవు పని ఒప్పిక లేదు అయినా కొద్దిగా ఇస్తావా నోరన్నా పని చేయాలి.

వాక్కు కావాలని ఏదో చేయాలి కదా. కాబట్టి వాక్కు, పాణి, పాద, పాయ, పాయు, ఉపస చెప్పుకున్నాం కదా. అందువల్ల ఇవి పని చేస్తాయి. పని చేసే ఇంద్రియాలు ఐదు, తెలిసే ఇంద్రియాలు ఐదు. ఇదే జ్ఞానం కర్మచ యత్కృతం. మనస్సు ఒకటి పదో కొండ. ఈ 11 మంది మిత్రులు ఆ మనసింద్రియం ఇంద్రియా చిత్రులు లేవు వాళ్ళు. ఇంకొంద ఇంకొంద మతాల్లో బుద్ధి కూడా జరిగేశారు. బుద్ధి ఇంద్రియం అని చెప్పారు కానీ మన సిద్ధాంతంగా కాదు అని ఖండించేశారు. యత్కృతం సఖ్యా పద్వృత్తయః ప్రాణాః పంచవృత్తిహి యచోరకః ఇక అలాగే మిత్రులతో పాటు దాసులతో పాటు ఎంబడి దాసీ గణం కూడా ఉన్నారు. 11 మంది చెప్పుకున్నాం కదా. 11 వాళ్ళు 22 వీళ్ళు అన్నాం డబల్ చెప్పాం. వీళ్ళు ఏమిటయ్యా అంటే ఇంద్రియం యొక్క వృత్తులు. కదా ఇందులో ఏముంటే ఏం లాభం? వృత్తి అంటే రెండు రకాలు ఉంటాయి. ప్రవృత్తి అని, నివృత్తి అని. పని అంటే చేయడమే కాదు, మానడం కూడా పనే. అవునండి. పని చేయడమే పని కాదు, చేయకుండా కూడా పనే. కన్నులు చూస్తున్నాయి, నేను చూడమంటే ఏం చేయాలి కళ్ళు మూసుకోవాలి పని కాదా అది? చెవులు మూసుకోవాలి, నోరు మూసుకోవాలి ఇవన్నీ పనే. పని కాంతే ఏముందండి? అందుకోసక ఇంద్రియము ద్విధా ప్రవర్తతే. రెండు రకాలుగా ఏమిటి? ప్రవృత్తి, నివృత్తి. చేయుట, మానుట. కాబట్టి 11 ఇంద్రియాలకు 22 మంది దాది గణం ఉంటారు. ఒక్కొక్కరికి ఇద్దరు. అదే అంటున్నాడు చూడండి. ఆ సఖ్యః తద్వృత్తయః ప్రాణా పంచవృత్తిహి యధోరగః పామ అని చెప్పాం కదా ఐతల పామ అన్నామే ఇది ఏంటంటే సాక్షాత్తు ప్రాణమే ముఖ్య ప్రాణమే. ఇది కూడా పంచవృత్తే కదా ప్రాణ, అపాన, ఉదాన, సమాన వ్యానములు. వీటికి తోడు ఇంకో ఐదు ఉంటాయి చెప్పుకున్నాం కదా నాగస్య, కూర్మః, కృకరః, దేవదత్తః, ధనంజయః ఇంకో ఐదు వాయువులు ఉన్నాయి అవి. మనకు కళ్ళు తెరవడానికి, నోరు తెరవడానికి, ముక్కు తెరవడానికి పనికొస్తాయి. వాగ్ద్వారే నాగాత్యాతః కూర్మ ఉన్మీలనే స్మృతః జకరాక్షట్టు తంగేయం దేవదత్తాద్విజరుంభణం చెప్తాడు అమరం చదవండి అర్థమవుతుంది. నోరు తెరవాలంటే నాగవాయువు ఉంటే నోరు తెరుస్తాం. వాగ్ద్వారే నాగ శ్యాతః కూర్మ ఉన్మీలనే కనులు తెరవాలంటే కూర్మ వాయువు కావాలి.

క్రకరాచ్య క్షుతన్యేయం తుమ్ము రావాలంటే క్రకరం కావాలి. ఆవరించాలంటే దేవదత్తం కావాలి. విజృంభనం రజహాతి మృతం వాపి సర్వవ్యాపి ధనంజయ. ధనంజయ వాయువు చనిపోయిన వాడిని కూడా విడిచిపెట్టదు. అంటే శరీరాన్ని కూడా పట్టుకొని ఉంటుంది అది. అందుకే చనిపోయిన తర్వాత ఇరవై దాన్ని కొంతసేపు ఉంచితే ఏమవుతుంది? వాపు వస్తుంది, ఉమ్మిపోతుంది. అంటే ఏమర్థం? వాయువు పనిచేస్తున్నదన్నమాట కదా మరి. ఈ రీతిలో ఈ పంచ ఐదు తలల పాము అంటే ఐదు ప్రాణములు. వృత్తయః పంచవృత్తిహి యథా ఉరగః యథా పంచవృత్తిహి అలాగే ఇది పంచవృత్తిహి యధోరగః. బృహద్బలం మనః విద్యాత్ ఉభయేంద్రియ నాయకం ఒకడు అన్నాడు. సేనాపతి అన్నాం పెద్ద ఎంబడు ఉన్నాడు బలవంతుడు అన్నాం. ఎవరయ్యా అంటే వీడు మనః విద్యా. దీన్ని మనస్సు అంటాం. ఎలాగంటే ఇది ఉభయేంద్రియ నాయకం. మనస్సు కర్మేంద్రియాలకు జ్ఞానేంద్రియ అది మనస్సే అది పోద్ది అది. మనస్సు లేకుంటే పని చేయలేము, చేసిన దాన్ని చూడలేము. ఒక విషయాన్ని తెలియాలన్నా మనస్సే కావాలి, తెలిసిన దాన్ని చేయాలన్నా మనస్సే కావాలి. మనస్సు కాబట్టి మనస్సు జ్ఞానేంద్రియములకు కర్మేంద్రియములకు అధిపతి రెండింటిని వ్యవహరింపచేసేది కాబట్టి అది బృహత్బలం. మనోబలం చాలా గొప్పది. కదా ఎంత గొప్పది మన బుద్ధిని కూడా మింగేస్తుంది. ఇది తప్పు, ఇలా చేయకూడదు, శాస్త్రం ఒప్పుకోదు, అలా నువ్వు చేయకూడదు అని బుద్ధి చెప్తుంటే, ఏ ఊరికే ఏం శాస్త్రం. తర్వాత చూస్తానండి, నరకం చదువుతున్నాండి. బుద్ధిని కూడా అడిచి పెట్టేసి మనస్సు ముందు అలికిపోతుంది. మరి మనం తప్పులు చేస్తూ ఎందుకు చేస్తున్నాం మరి? బుద్ధి లేక చేస్తున్నాం. బుద్ధి ఎక్కువే చేస్తున్నాం. బుద్ధి లేక కాదు. ఏమంటాం తెలుగులో ఏమంటాం? అత్తే ఇది అంటాం కదా అది అన్నాం. అవును అది అది అంటే బుద్ధిని దాచారు. ఈ మనస్సు దానికి అమ్మేసి ఆ అయితుంది ఆ చూస్తానులే. నిన్న నిన్న రాత్రి ఎంత ఎంత గర్వంగా ప్రకటిస్తున్నాడు సిగ్గుచేడు అన్నమాట టీవీలో.

అదేంటి ఏరుపు ఏడు ఆశ్రమంలో ఆడవాళ్ళకు సూదురులకు వేదం చెప్పుకున్నారట. ఆ అదొక ఛాందసవాదం అధిగటించింది కొత్త విప్లవం బయలుదేరింది. ఛాందసవాదులు ఛాందసవాదులట. ఆ ఇంకేంటి చెవుల్లో సీసాలు పోయాలని ప్రకటించారు. ఆ. ఖంద సవాదు శుద్రాలు ఏదైనా చదవకూడదన్నారు, తీరు చదవకూడదన్నారు. అవన్నీ అతిగమించి కొత్త విప్లవానికి వేపాడు వేశాశ్రమం ఆడవాళ్ళకు శుద్రులకు వేదం చెప్తున్నారు. గర్వం సిగ్గుపడాలి గర్వపడుకున్నాం. మరి అది ప్రచారం. ఇంత చదవాలి వేదం మరి అరుణ అప్పుడు అటు ఇటు చదవాలి. వేదాన్ని చదవాలి వేదం చెప్పిన దాన్ని చేయొద్దు. వేదం ప్రమాణంగా తీసుకోవాలి. ఎంత చదువుతారు? చదవటం వద్దు పాత వద్దు. పాతది కావాలి పాత నియమం వద్దు. అన్నం తినాలి. అన్నం తినాలి, నిలబడి తినాలి అట్లా. అన్నం వద్దు అన్నాడు, అన్నం తినటం వద్దు అన్నాడు, అన్నం తినాలి. కానీ కూర్చొని తినొద్దు. వేదం చాలవాలి, చదవకూడని వాళ్ళే చదవాలి. చదవకూడని ఎందుకు చెప్పారో వాళ్ళకి తెలవదు, వీడికి తెలవదు, ఇద్దరికి తెలవదు. మీరు కావాలని మీరు చెప్పింది వినండి. అది పాత వాళ్ళు చెప్పిన దాన్ని వినండి. పదవా అని చదివి అని మేము చదువుతాం. మేము వాళ్ళంత వాళ్ళం అయితాం. పెద్ద పుల్లి అయ్యా ఆయన అక్క కూడా బాధ పెట్టుకుంటే ఏమైతుంది సంగతి బాధ అని తెలుస్తుంది. అది మేము ఒకసారి చేశాం కాలేదు నా ప్రిన్సిపాల్ అప్పుడే వచ్చారు ఎందుకు చదవకూడదని మేము వేదం అయ్యో నాయనా చదవకండి దానికి ఏం బాధ అని ఆ అన్నారు. అంటే అయ్యో అయ్యో ఉపయాయం చేసుకో రండి అని చెప్పారు. ఒకసారి గురువు గారిని కూడా ఎవరికో అమరం అంటే వేదన నేర్పించమంటే వేరే మతస్తుడికి. అవును. ఆయన సరే నేను చెప్తాను కానీ అది కొంచెం బెజర్ అయింది తాతగారికి కూడా. ముందు నేను అమరభోజనం చెప్తాను, అమరం నేను చెప్పినవి చెప్పు, తర్వాత నీకు వేదన చెప్తాను అన్నారు. అమరం పలకమంటే అమరమే పలకలేదు సార్. అది వేరే సంగతి. ఉపయోగం చేసుకోరా. సంధ్యావందనం చేయాలి. తర్వాత నాలుగున్నరకు లేవాలి. కూర్చో ఆ పని చెయ్యి నివేదన చెప్తాను. చేతి వచ్చి అడుగు. ఎనిమిది ఏళ్ల వయసు ఉండాలి, చిక్క చేసుకోవాలి, గుండు చేసుకోవాలి, లోతి ఉత్త వేసుకో, ఉపనయనం చేసుకో, తల్లి స్నానం చేయాలి, నాలుగు గంటలకు లేవాలి, వచ్చి కూర్చో. ఎందుకండీ అన్నాడు. కంప్యూటర్ గజిలోకి ఎలా పోవాలి? చెప్పులు వేసుకొని పోవద్దు ఎందుకు? ఏమవుతుంది? వైరస్ వస్తుంది. కంపేర్ ఎవరు సృష్టించారు? మనం. మనము సృష్టించిన యంత్రానికి వైరస్ వస్తుందని మనం చెప్పులు వేసుకొని పోము. మరి మనం సృష్టించిన యంత్రానికి?

గుడికేట పోవాలి. కంప్యూటర్ రూమ్ కి చెప్పు దొరుకుకోవద్దు. దేవునికి చెప్పు దొరుకుకోవద్దు పోవాలనా? దాని గురించి మనం, మనం సృష్టించింది పరమాత్మ. పరమాత్మ ఉండే ఆడేయానికి చెప్పులు లేకుండా పోవాలనా, చెప్పులు దొరుకుకోవద్దా పోవాలనా? వైరస్ ఆయనకు వచ్చిందనుకో మామందరం ఉండం. అంతే కదా. మాకు ఇటు ఎవరు చెప్పలేదండి తప్పయింది మేము మేము తదరవండి వెళ్ళిపోయాను రాలేదు. ఇప్పుడే చెప్పాను అమ్మ నువ్వు చెప్తా నాకు భయం ఏం లేదు. పేపర్ పేపర్ వన్ తిరుగు ఎవరినైనా తిరుగు చెప్పే చెప్తాను నేను వేదం సుధృరని చెప్పను. చెప్పకూడదు ఎవరు వస్తారు రమ్మని మాట్లాడతాను. పని చేస్తావా ఏం చేస్తావో చెయ్యి. అప్పుడు ఆయనే ఉండే మన పేరు ఏంటి? హోం మంత్రి. మాధవ రెడ్డి గారు తెలుగు దేశం కాంగ్రెస్ వాళ్ళు ఉండేవాళ్ళు. ముస్లిం హషీం హషీం అని ఉండేది. హషీమో హషీమో అని ఉండేది. బరువు బరువు బుద్ధి మచ్చేవాడు అంటే సరే మన మన కింద కి ఆయన వంచి వాడే ఆ జో జో ఆ బోత్ ఆ బో రే హే హబ్ థీక్ హే హమ్ గుడ్ రై బోత్ హే బయటికి పోయి మళ్ళీ తెలుగు వద్దు వాడికి కొంచెం మనవాడు ఇక్కడ వాడికి అన్నాడు వాడికి. మీరు అనుకున్నది మంచిగా ఉన్నది అలాగే చేయండి అనుకుంటూ పోయాడు. సరే మన దగ్గర నియమాన్ని పాటించే స్థైర్యం కావాలి. మనం ఏదో డబ్బుల కాచపడి మరదన కాచపడి ధర్మ చెప్పేది అట్టసూర జనపద చెప్పుకోలేదా వేదాన్ని నమ్ముకునే బ్రాహ్మణులు కలియుగంలో పుట్టారంటే ఇదే కారణం. ఈ కార్యం చెప్పారంటే ఒక శాఖ వారికి రెండో శాఖని మామూలుగా చేస్తే ఇదే లేదు ఆ స్వరం అది ద్రోహం అది లేనప్పుడు నీకందురు ఎక్కడ నుండి వస్తుంది ఆ తన శాఖ చేసుకున్నాక ఇంకో శాఖ కావాలంటే అప్పుడు తన శాఖ అది అనుమతి పొంది అనుమతి పొంది. గాయత్రీ కూడా అసలు ఈ శాఖను బట్టి మీకు ఇది ఉంటుంది కదా. అన్ని గాయత్రీలు ఒక దిగు కాదు సతోత్వర్ణ దానికి 16 స్వరాలు ఉన్నాయి. ఆ స్వరాలు కానువ శాఖ మాధ్య దిగు శాఖ సాయన శాఖ లేవా మరి శాఖలో బట్టి స్వరాలు మారుతాయి. మరి అదే గాయత్రీ మంత్రం ఋగ్వేదంలో ఋగ్వేదం వేదం మారితే మారుతుంది. విచారణ మారుతుంది. స్వామి వేదనలో మారింది కుర్ర సూచనలో మారుతుంది. గాయత్రి అది చేయకూడదా శూద్రులు అని. గాయత్రి చెయ్యి ఏం చేస్తాం ఆ ఏదంటే గాయత్రి గాయత్రి ఎన్ని ఉత్సవాలు ఉన్నాయి నీ ఏ ఏ గాయత్రి వేరే ఉంటుంది గాయత్రి ఏం చేస్తాం. రామ గాయత్రి వేరు, యజుని గాయత్రి వేరు, కార్మ జాగ వేరు, మాధ్యాన్ దినం వేరు చాలా ఉన్నాయి. ఏ రాత్రి వింటే నవ్వొచ్చింది అంటే ఎంత యుగధర్మః. యుగధర్మః అంటే ఇంకోటి కలియుగం అంతే.

ఇంకా ఇంకో 5000 ఎండ్లు వచ్చాక వేరే ఎండ్లు పడదు. అంతే. మంది ఎక్కువైతే మంచిగా పలుసు పడుతుంది కదా. చదివే వాళ్ళు ఎక్కువైతే వేరే ఏం అవుతుంది? అది దానికి దారి ఇది. మన వాళ్ళు ఊరుకో మన స్వామి వారికి చూర పడేయాలి. ఇది తయారవుతుంది మరి మీరు ఇష్టం చేయాలి. చూశారా టేబుల్ మీద ఆ టేబుల్ మీద వేసి కుర్చీ మీద కూర్చోబెట్టి అదిగో మెటల్ గిన్నెల్లో పెట్టి భోజనాలు అవుతున్నాయి కంచాలే. ప్లేట్ల ప్లేట్ల భోజనాలు వాళ్ళకి మంచిగా టేబుల్ మీద తే భోజనాలు ఇంకా నయం నయం ఆడవాడి అదృష్టం బాగుండి జాకెట్ ఉన్ను రంగ వేసుకొని కొత్తగా ఏదో వచ్చాయి కదా వైటీలా మైట్ నైటీలా ఏదో వస్తాయి వైటీయా నైటీయా ఏదో వేసుకుంటారు అది వేసుకొని చెప్పండి అని సంతోషం అవుతుంది నేను వేదం బాగా అర్థం బాగా వస్తుంది కదా అవన్నీ వేసుకుంటే. అది తెస్తా ఉన్నావా? మరి ₹20,000 ఇస్తా ఉన్నాను. ఏదో నెలకి. అదే మేము చేస్తాం ఇప్పుడేమో తెచ్చామో అనుకోవడం అనుకున్నా ఇది ఎన్నాళ్ళు ఉంటుందిలే సరిపో మన మన ఏడు మన ఏదో. అదే ఆయన పేరు పేరు స్వామి. ఆ గాశాస్త్రం అంటారు ఏడిపేడు గాశాస్త్రం. ఆయనే మన పేరు ఏంటి? తన పేరు చూడండి ఆయన పేరు చూడండి స్వామి. మలయాళ స్వామి. మలయాళ స్వామి. విద్యానంద విద్యానంద విద్యా ప్రకాశానంద విద్యానంద ప్రకాశానంద ఆయనే మలయాళ స్వామి ఆయనే. ఈ గీతా గీతా మకరందం గీతా మకరందం ఆ వారి వారి పోయాక వీళ్ళే కొత్త వైద్యాలు అన్నమాట ఇవన్నీ. సముద్రాలర్పణ అయ్యే వాళ్ళు ఎంత దానికి అద్భుతంగా ఉన్నారు. సముద్రాలు అట్టు ఉన్నాయి మంచి పండితులు. గుంటూరు సభలో ద్రోణాచార్యులు దొంగ గురువు గురించి అట్లా గడిపించేశారు. భారతదేశంలో మరి కొద్దిగా ఇబ్బంది ఏముందండి భారతదేశంలో అలాగే చెప్పారు. ద్రోణాచార్యులు ఎవరి గురించి అన్యాయం చేశాడు మనం ఒప్పుకోవాల్సి వస్తుంది కదా. అక్కడ ఉండి స్వామి అర్థం కాకుంటే అలా ప్రకటించకండి, గ్రంథం చదవండి. నాకేం గ్రంథం చదవండి. చదివి చెప్పండి, బూజించి చెప్పకండి. నన్నయ్య భారతంలో లేదు. నన్నయ్య భారతం ఎవరికి కావాలండి? అవును ఎవరు కావాలో. నన్నయ్య భారతం పోతన భాగవతం చదువుకొని పట్టుకొని చదువుతున్నాం అంటారేమిటి? మూల లేదు ఒరిజినల్ లేదా? కాదు జిరాక్స్ కాపీ నీకు జిరాక్స్ కాపీ కావాలది. మరి దాన్ని అనువాదం చేశావు. ఒరిజినల్ లేదా? భారతం లేదా? ఏం చెప్పారు ఒరిజినల్ లో? ఏకలవ్య వీడు ద్రోణాచార్య దగ్గరికి ఎందుకు పోయాడు? విద్య ఏ విద్య నేర్చుకోవడానికి పోయాడు? ఏ విద్య ఏమిటంటే బాణాలు రెండు రకాలు ఉన్నాయి. శస్త్ర విద్య, అస్త్ర విద్య. ఏ విద్య కావాలి?

చత్రోజ్ వానికి రాదా? ఆ అవునండి అవన్నీ చూడకుండా ప్రకటిస్తున్నారు మీరు. దుర్యోధన సమీటితః అస్త్ర విద్యాం ప్రగున్నామి. ఇట్ ఈజ్ ఇట్ ఈజ్ అవృణోతు ద్రోణం. అస్త్ర విద్యాం ప్రగున్నామి. అస్త్ర విద్యను నేర్చుకుందామని ద్రోణాచలిని అడిగారు, అది వాని బుద్ధి కాదు. దుర్యోధన సమీడిత. దుర్యోధనుడు పేరేపించాడు నువ్వు నేర్చుకోరా బాగా ప్రావీణ్యం బాగుంది. నా వైపు రా రేపు మాకు పాండ యుద్ధం వస్తే నువ్వు నా వైపు ఉండు నీకు సగం రాజ్యం ఇస్తాను. నీ చెల్లెలును, మా చెల్లెలును, మా ఫ్రెండ్ చెల్లెలును, నీ పొది చెల్లెలును అవి ఇస్తాను. అంటే యవ్వన సంబంధము, రాజ్య సంబంధము, దేహ సంబంధము కలుపుకున్నాం. నేను సగం రాజ్యం ఇస్తాను నీకు. వీడు చెప్తే పోయాడు. మృగాలు వెటాడే వాడికి ఎందుకండీ అస్త్ర విద్య? అవసరమా? ఆ అవసరం లేదండి, మరి ఎందుకు వెళ్ళాడు వాడు? పరార్థమా స్వార్ధమా? కుట్ర కదా? అందుకే నీకు అవసరం లేదు పోరా అన్నాడు. నీ జాతి ఈ అస్త్ర విద్య ఎందుకు? మునుగారం చంపుకునే జాతి. ఓ రాయజన చస్తాయి, ఓ బాణవేష్ణ చస్తాయి, ఓ కాడి జై చస్తాయి. మంత్రించి ఉపయోగించి చంపే అంత విద్యా శక్తి ఎలా కావాలి? నీకెందుకు అది? క్షత్రియుల వా చెప్పు చెప్తాను. పోనీ బ్రాహ్మణుల వా చెప్పు గురువు వా చెప్పు కానీ విద్య చెప్పు చెప్తాను. రెండు కాబట్టి మీకెందుకు అది? నాకు ఇష్టం లేదు. ఆ వస్తువు నీకు ఇవ్వను. ఇవ్వకూడదు. చెప్తే అతనికి తెలియకుండా అతని మూర్తిని తయారు చేసుకొని మూర్తి విగ్రహారాధన తోటి ఆ పవర్ తోటి ఆ విద్యను పొందాడు. ఆ పొందాడు. ఆ పొందాడు. అంటే నా వస్తువు నా దగ్గర ఉన్నది, నాకు తెలియకుండా, నా ఇష్టం లేకుండా నా ముందర వస్తువును నా దగ్గర నుంచి తీసుకున్న వాడిని ఏమంటారు? దొంగలు ఏం చేయాలి? శిక్షించాలి. ఇప్పుడు ఎవరు దొంగ గురువా దొంగ శిక్షిడా? దొంగ శిక్షిడా. అందరూ అవునండి ఎగల వీడు దొంగ. లక్ష్మణ అయ్యగారు వాళ్ళ మాట వినండి అంటున్నారు.

ప్రకటించకండి పది మందికి. మనం చదవకుండా ఒక నిర్ణయం ప్రకటించకూడదు. అందులో మీలాంటి బాధ్యత ఉన్నవాళ్ళు దొంగ గురువు అని ప్రకటిస్తే వ్యాసుడు అంత తక్కువ వాడా అండి. మనం గొప్ప వాళ్ళం కదా మనకు తెలివి ఉండొచ్చు ఒప్పుకుంటాం. మనం గొప్ప వాళ్ళమే కానీ వ్యాసు నుంచి గొప్ప వాళ్ళం అది కాదని. వ్యాసుడు ఇంత చిన్న పాయ ఏంటో చెప్పడా మనకు. రుణాచార్యులను నిష్కారణంగా దొంగ దొంగ ఊరు అని ప్రకటించడానికి ఆతుడు సహాయం చేస్తాడు. వాడు దొంగ ఊరు అయితే కావలు ఎందుకు ఉంచుకుంటారు? పాడవలింగం నేర్చుకున్నారు? ఒరిజినల్ చదవండి. ఆ ఎంత ఇంత చెప్పేసరికి కదా అదంతా గుంటూరు మొత్తం అప్పుడే వాళ్ళు ఆయన ఎవరు అంటే ఎంపీ ఉన్నాడు రాయపాటి సాంబు శివాలావు ఎంపీ ఆయన లేచి ఇలాంటి పండితులు సభల్లో చాటిస్తే మన భారతదేశ సంస్కృతం నిలబడుతుందండి. ఇలాంటి వాళ్ళు కాదు అక్కడ మొఖ మీద ఆయన స్వామి ఆయన స్వామి ఇలాంటి వాళ్ళు కాదు ఇలాంటి వాళ్ళు చెప్పాలని మీరు యుద్ధం చేయాలండి మీరు వెళ్ళాలండి అంటున్నారు నా యుద్ధం నేనే ఎవరితో చేస్తాను కాదు కాదు మీరు చేయాలి ఇలా చేయాలి మీరు ఇప్పుడు చెప్పారు ఎంత బాగుంది ఇది అసలు వచ్చినది అన్నమాట అందరూ దొండ జనం దొంగ అంటున్నారు ఈ విషయము అవగాహన లేకుండా చాందతులు వద్దన్నారు. చెవుల్లో సిద్దాలు చింపేయమన్నారు. వీళ్ళు ఇప్పటి ఆధునికులు సైంటిస్టులు ఏంటి అని చెప్పారు పేరు. ఆధునిక పరిజ్ఞానం కలవాళ్ళు సమాజ హితం కోరి అందరికీ వేదని చెప్తున్నారు సార్. అంటే వారే సమాజాన్ని అజితం కోరాడు, సమాజం కోరాడు. బంద్ చేయలేదా మనం? బంద్ చేయకుండా కష్టం. ఏ ఎలా పని చేయాలంటే మనకి ఇంద్రుడు గురించి కూడా చాలా ఉన్నాయి అందుకే ఆ విషయం చేయలేకపోయాను అది రాత్రి విని కవిగం ప్రభావం వచ్చేసింది రా స్వామి ఇంకేం చేద్దాం ఏముడిని ఏముడిని ఎంత జోకాడి చేస్తున్నారండి సినిమాల్లో ఉదయం తరక్కపోతున్నాడు విషయం అది. వాడు 12 మంది జ్ఞానుల్లో ఒకడు. యముడు మహాభావ తత్వములలో అతను ఒకడు. పరమాత్మ తత్వ జ్ఞానులు చేసిన వాళ్ళు మా ద్వాదశ వయం ఈ 12 మందివే అన్నాడు యముడు. అలాంటివి ఏముంది జోకర్ చేసి వాడికి ఐస్ క్రీమ్ పెట్టించి సినిమాలో ఐస్ క్రీమ్ పెట్టించారు వాడు. ఐస్ క్రీమ్ అంటే హిమత్ క్రీమ్ అంట హిమత్ క్రీమ్ అని పెట్టి వాడికి వాడితో ఐస్ క్రీమ్ చేయిపిస్తాడు. వాడితో డ్రెస్సులు వేయిస్తాడు. వాడితో కొలంలో దూకి అదే ఏమంటారు వాటిని.

పూలు స్విమ్మింగ్ పూలే ఒక పూడు పెట్టి అందులో వాడి ఇట్లా కొట్టిస్తారు. ఎంత పాపం కూడా కొట్టుకుంటుంది. ఖురాన్ లో ఇలాంటి ఏమైనా పెట్టారా అని సినిమా ఒకటి తీసి అప్పుడు ఏమైందో చూడండి. ఏమయ్యా తెర తగలబెడతారు. అదే చెప్పేసారు. అంతెందుకు ఏదో ఏదో తెలుగు తెలుగు సినిమాలో సిక్కు వాడు సిగరెట్ తాగినట్టు పెట్టారు. ఆ. ఎవడు తాగించడు అదే తాగిస్తా ఎలా పెట్టాడు అంతే మన వాళ్ళని మహా సహనం పన్ని సహనం ప్రసహనం కదా ఏం చేయ ఎక్కితే వీళ్ళు నన్ను భుజం అవుతుంటారు అభిమానం లేదు లేదు విషయాంత్ర విడియామా? పంచారాహ పంచ విషయాహ యన్మధ్యే నవకంపురం ఇంతకు ఈ పంచాల దేశం ఏమిటయ్యా అంటే పంచ అలాహ. పంచ అలా ఉన్న మాట ఐదు సార్లు మనకు. మనకు ఎన్ని కావాలంటే ఐదు సార్లు అట. ఏమిటి ఐదు విషయాలు శబ్ద, స్పర్శ, రూప, రస, గంధములు అందుకే ద్రౌపదిని ఏమన్నాం పాంచాలి అన్నాం. కదా. అంటే పంచాలములను వహింపజేసేది అన్నమాట. పాంచాలి అంటే ఏమిటి? పంచ అల విషయములు. ఐదు విషయములను. గ్రహింపజేసేది అంటే బుద్ధి. పంచాయ అంటే ఎవరు? బుద్ధి అందుకే అంటున్నాడు పంచాలః పంచ విషయాః. యన్మధ్యే నవకంపురం కదా. ఈ విషయాల మధ్యే నగరం ఉంటుంది కదా. ఎక్కడ ఉంటుంది శరీరం? శబ్ద స్పరిశ రూప రజ గంధముల మధ్యనే సిరి ఉంటుంది కదా. కాబట్టి ఈ విషయముల మధ్యన తొమ్మిది ద్వారాలు ఉన్నటువంటి పురం ఉంటుంది. అదేమిటంటే అక్షిణి నాసికే కర్ణౌ ముఖం శిశ్ర గుదావిపి మతం. నవరంధాములు చెప్తున్నాడు ఇవి ఇందులో ద్వే ద్వే ద్వారౌ బహిర్యాతః చెప్పుకున్నాం కదా రెండు రెండు ద్వారములు అన్నాం ఈ చెవ్వు ఈ చెవ్వు. బహి పూర్తిగా పక్కన ఉన్నాయి. ద్వే ద్వే ద్వారే బహిర్యాతి యతః తత్ ఇంద్రియ సంయుతః అంటే ఆయా ఇంద్రియములతో కలిసి ఆ ద్వారములు బయటికి వెళ్లి బయటికి వాటిని తీసుకుంటాయి. శ్రోత్రి ఇంద్రియం ఉంటే శబ్దం వినిపించదు కదా అలా ఇంద్రియ సంజితః అక్షిణి నాసికే ఆస్యం ఇతి పంచ పురస్కృతాః ముందర ఉండేవి ఐదు.

కదా ఏమిటి? అక్షిణి నాసికే చెప్పాం రెండు కళ్ళు రెండు ముక్కులు రెండు చెవులు ఒకటి ఇది. కదా అలా చెప్తే అంటే మొత్తం రెండెడ అనకుండా కన్నులు చెవులు ముక్కు నోరు అలా చెప్పుకుంటాం మనం. ఇలా చెప్పుకొని అక్షిణి నాసికే ఆస్యం. ఇది పంచపురః కృతాః అంటే ముందర ఉండేవి రెండు. చెవులు మా పక్కకు పోతాయి బయటికి వస్తాయి. ముందర ఉండేవి అంటే రెండు కనులు, రెండు ముక్కులు, ఒక నోరు ఐదు. తరువాత పురస్కృతాః దక్షిణ దక్షిణ కరణః ఉత్తరాచ ఉత్తరస్మృతః. దక్షిణ ద్వారం ఒకటి, ఉత్తర ద్వారం ఒకటి. అంటే కుడి చెవ్వు, ఎడమ చెవ్వు. ఇది ఉత్తరస్మృతః. పశ్చిమే ఇత్యజో ద్వారౌ గుదం శస్త్నభిహోచ్యతే. కింది ద్వారాలు ఒక రెండు ఉన్నాయి. అది మల విసర్జనకు ముద్దో విస్మ ఒక రెండు ద్వారాలు వాటిని ఇహోచ్యతే. ఖద్యోత అవిర్ముఖీ చాత్ర నేత్రే ఏకత్ర నిర్ముతే ఏం చెప్పాడు తందులకు? పేరు పెట్టాడు ఒకటి ఖద్యోతమని ఒకటి అవిర్ముఖీ అన్నాడు. ఖద్యోతము అంటే ఖం ఆకాశే ద్యోతతే ఆకాశం ప్రకారం సూర్యుడు సూర్యుడు. కదా ఎవరు సద్యోత అంటే సూర్యుడే కదా ఇంకోటి అవిర్ముఖి అంటే తేజోముఖి అవి ఏంటి తేజ ప్రకాశించేది ఆయన సూర్యుడే అంటే తేజస్సు కదా ఆ రెండు రెండు కన్నులు అంటున్నాడు చూడండి సద్యోత అవిర్ముఖి ఓదానికి అయోదం అని ఇంకోదానికి అవిర్ముఖి అని పేరు. నేత్రే ఏకత్ర నిర్మితే రూపం విభ్రాజితం తాభ్యాం విచస్తే చక్షుష ఈశ్వరః. ఈ ఇంద్రియాధిపతి ఈ కన్నులతో ఈ రెండు ఇంద్రియములతో విభ్రాజితము రూపం ప్రకాశించేటువంటి రూపాన్ని స్వీకరిస్తాడు గమనించాలి. కనులు ఉన్నా, వస్తువు ఉన్నా, వెలుతురు లేకుంటే అందుకే విభ్రాజిత రూపం అన్నాడు. ప్రకాశించే రూపాన్ని అంటే వెలుతురు ఆ లోకం ఉండాలి. ఆ లోకం లేకుండా మనం ఏ లోకాన్ని చూడలేం. కదా అందువల్ల రూపం విభ్రాజితం తాభ్యాం విశస్తే క్షుషా ఈశ్వరః నలిని నాలిని నాసే ఇంకో రెండు పేరు పెట్టాం కదా ఒకటి నలిని ఇంకోటి నాలిని అదేమిటి రెండు నాసికలు అట్లాగే ఇవి నాళమే కదా మనం ఏమంటాం నాసిక నాళమే అంటాం. అందుకే నలినీ నారినీ నాసే గంధః సౌరభ ఉచ్యతే. సౌరభం అంటే ఏమిటి? గంధం. నాసికలు ఏం చేస్తాయి? గంధాన్ని స్వీకరిస్తాయి. నాసిక జ్ఞానేంద్రియం.

సౌరభ ఉచ్యతే ఘ్రాణః అవధూతః ముఖ్యాస్యం విపణః వాక్ రసవిత్ రసః ఇందులో ఇంద్రియం ఏమిటంటే నాసికలేమో ఇవి ఇంద్రియము ఘ్రానేంద్రియము. కదా జ్ఞానేంద్రియము నాసిక ద్వారా గంధమును గ్రహిస్తుంది. కదా శ్రోత్రేంద్రియము ముందు వస్తుంది. కర్ణముల ద్వారా శబ్దాన్ని గ్రహిస్తుంది. చక్షురింద్రియము నేత్రముల ద్వారా రూపాన్ని గ్రహిస్తుంది. ఇంద్రియము చెప్పాలి ఇంద్రియాధారమైనది. అవయవము చెప్పాలి. కదా ఇంద్రియం వేరు, అవయవం వేరు. కన్ను వేరు, కన్నులో ఉండేటువంటి చూచే ఇంద్రియం అంటామే, జష్ట ఇంద్రియం అంటామే అది తత్ కృష్ణ తారాగ్రవర్తి అంటాడు. సప్త సంగ్రహంలో ఇక్కడ ఏంటంటే కృష్ణ తారాగ్రవృత్తి నల్లగుడ్డు ఉంది దాని యొక్క అగ్రభాగంలో వేయించేసి ఉంటుంది అంటాడు. అలాగే ఈ చెవులో కర్ణ చెష్కుడి. సకిలం లాగా లోపల ఉంటుంది తిరిగి ఆ మధ్యన ఎక్కడో మన ఏదో గూబ అంటాం చూడండి ఆ ప్రాంతంలో ఉండేటువంటిది శ్రోత్రేంద్రియం అని చెప్తాం. అలా ధ్రాణః అవధూతః ముఖ్యాస్యం విపణః వాకు రసా విద్ధః మరి ఇందులో విపణం అన్నావు. అంగడి. దుకాణాలండి, షాపు. ఎక్కడ ఉంది షాపు అంటే ఆస్యం. ఇది షాపు. ఇందులో అన్నీ వస్తువు పడేస్తాం కదా. చెత్త జర పడే ఇందులోనే కదా. ఒక జర తీసేయడం పడేయడం ఏమన్నా ఎక్కడైనా కానీ ఎక్కడైనా పోనీ. అదేంటంటే రసవిత్తు. ఏం కొంటాం? అంటే రసాన్ని కొంటాం అంటున్నాడు చూడండి. వాక్ రసవిత్ రసః ఈ వాక్యే ఎక్కువ అంటాం ఇది రసవిత్ రసః. రసాన్ని గ్రహించేది రసనేంద్రియం మాట్లాడేది వాగేంద్రియం. అంటే ఇచ్చుట పుచ్చుకొనుట కదా నోటితో ఫలానా ఇవ్వు అంటే వాడు ఇస్తాడు. మాట్లాడగానే వస్తువులు అన్నం పెట్టు అంటే పెడతాడండి. వాడు ముద్దు ముద్దుగా ఏం పెడతాడు ఏం పెట్టడు మరి. అన్నం పెట్టడం పెడతాడు ఇప్పుడు ఆ మాత్రం వడ్డలు వేసుకుంటాడు వీడు. అదేమో ఇచ్చుట ఇదేమో పుచ్చుకొనుట.

షాపుకు వెళ్లి కొనుక్కుంటున్నాం కదా ఈ పెద్ద షాపు ఈ షాపులో పదార్థాలు అన్నీ మనకు పడుతుంటాయి అన్నమాట. వాక్ చాలా జాతుడు చాలా చమత్సారి. కథను తత్వాన్ని కూడా నవ్వించుకుంటూ మనందరం నిజంగా ఒప్పుకుంటాం ఓ ఇట్లా చేస్తున్నాం కదా మరి రాదు ఆలోచిస్తాం అన్నమాట చిన్నగా ఆలోచనలు పడేసేలాగా చేసి. హస్యస్పోరకంగా తత్వాన్ని చెప్తాడు. అంటే మనస్సు మరి నొప్పి నొప్పి నొప్పి కూడా కదా. మనస్సు నొప్పి వచ్చింది అనుకోండి అసలు వినడు. అవునా దొంగలు రా పెద్ద షాపు రా అన్ని వస్తువులు కొంటాడు పడేసుకో వాడు పడేసుకో. అంటే ఏం అర్థం తెలియకుండా జ్ఞానం లేకుండా అన్నీ పడేసుకుంటే ఏమైతది రా షాపు గతి ఏమిటో అర్థం చేసుకొని తర్వాత చెప్తాడు అన్నమాట. ఇలా వాక్ రసవిత్ రసః ఆపనః వ్యవహారోత్ర చిత్రం అంధః బహుదనం. కదా ఇక్కడ వ్యవహారం ఏమిటంటే అంధమే అంధ అంటే అన్నం. అది బహు ఓదరం కదా రకరకాల అన్నం కదా వరన్నం, జొన్నన్నం, సద్దన్నం ఇంకేం అన్నం చెప్తాం కదా గోధుమ అన్నం. కదా అన్నీ అన్నాలే. రొట్టెలు కూడా అన్నాలే కదా అద్యతి అత్యతి భూతాని అన్నం అంటే ఏమిటి తినబడేదంతా అన్నమే. అయితే మనం తింటాం, కాకుంటే మనం తింటున్నాం. అద్యతే అత్తి చా. అద్యతే అంటే తినబడుతుంది, అత్తి అంటే తింటుంది. వినండి మీ వేద వాక్యమే అద్యతే అత్తిచ భూత తస్మాత్ అన్నం తదుచ్యతే. అత్తిచ భూత దానికి అన్నం అని పేరు ఎందుకు అద్యతే అత్తిచ తినబడుతుంది తింటుంది. అంటే మన చేతన పడుతుంది. మితి మీరాం అనుకోండి మనం తింటుంది. శుభ్రంగా అరగిస్తుంది. అజీర్ణే భోజనం అదే అన్నమాట. ఇదే బహుధనం ఇదే వ్యాపారము ఇదే వస్తువులు అన్నం పడేస్తూ ఉంటాము అంటున్నాడు. బహుధనం. పితుహుహు దక్షిణ కర్ణః ఉత్తరః దేవహు స్మృతాః చెవులు అన్నాం కదా పేరు చెప్పాం. రెండు ద్వారాలు పక్కన ఉన్నాయి అన్నాం. ఒకటి పితృహు ఒకటి దేవహు. అన్నాం కదా పితృహు అంటే దక్షిణ కర్ణం కుడి చెవు. దేవహు అంటే ఎడమ చెవు. పితృహు దక్షిణ కరణః ఉత్తరః దేవహు స్మృతః ప్రవృత్తంచ నివృత్తంచ శాస్త్రం పంచాల సంజ్ఞితం ఈ రెండు ద్వారాల నుంచి ఎక్కడికి పోతాం ప్రవృత్తి నివృత్తి. కదా శాస్త్రం అండి. శాస్త్రం వింటాం. ఎలాంటి శాస్త్రం? సర్వధర్మాన్ని పరిత్యజ్య మామేకం శరణం వ్రజ అని ఈ చెవే వింటుంది.

కదా? అదే చెబు విభ విహర రమస్వ గుణ్షభోగం సన్నిధిన్ ప్రతిశామి మేదినించ అది కూడా విట్టి చెబు. కదా ప్రవృత్తి ఉంటుంది నివృత్తి ఉంటుంది. ఆ ఇది ఏమి ఉజ్జి ఒకటే కదా. తిను, తాగు, తిరుగు అనేది అనే మాట చెప్పే వింటుంది. అన్ని వాక్యములు చెప్పేది చెప్పే వింటుంది. ప్రవృత్తి శాస్త్రం అదే, నివృత్తి శాస్త్రం అది. కాబట్టి అదే పితృ రెండు వాక్యాలు అదే వింటాం మనము. అని చెప్తారు అందుకనే శాస్త్రం పంచాల సంఖ్యతం. పంచాలం అంటే ఏమిటంటే శాస్త్రమే. అంటే విషయ భోగాన్ని అనుభవించమని చెప్పింది శాస్త్రమే. పరిగణించమని చెప్పింది కూడా శాస్త్రమే. దాని యందు మనస్సు లగ్నం చేయకుండా భుజించమన్నడు. కర్తృత్వ బుద్ధిని వదిలిపెట్టి స్వీకరించు. కర్తృత్వ, భోక్తృత్వ, జ్ఞాతృత్వ ఈ మూడు బుద్ధులు విడిచిపెట్టి స్వీకరించు. అప్పుడు నీకు నాలుక మీద వేసుకున్నా రుచి తెలియదు. భరతుడు అన్ని ఏళ్ళు పాపం 14 ఏళ్ళు పరిపాలించాడు కదా. కదా మరి రాజ్యం నాది అని ఒకడు అనుకున్నాడా? ఎలాగో నేనే పరిపాలించాను కదా, రాజు నేను కాక వాడు ఎందుకు అవుతాడు, నేనే ఉంటానులే అనుకున్నాడా? ఎందుకు అనుకోలేదు? ఏం జరిగింది? అక్కడ మనస్సు లేదు. రాముడి ఆజ్ఞ డ్యూటీ చేస్తున్నాను. కలెక్టర్ ఉద్యోగం చేస్తున్నాడు, జిల్లా నాది అని ఎప్పుడు అంటాడు? కలెక్టర్ ఉన్నంతవరకే. పోయిన తర్వాత? ఎప్పుడు నాదేనా? కాదు. డ్యూటీ చేస్తుంది. కాబట్టి ఆ మదీయ బుద్ధిని వదిలి పెడితే, హతృత్వ బుద్ధిని వదిలి పెట్టిన నాడు మనం మోహాన్ని చెందాం. అది పెట్టుకుంటే మోహాన్ని చెందుతాం. అదే స్వభావం అందుకనే శాస్త్రం పంచాల సంగీతం. ఇలా పితృయానం, దేవయానం, శ్రోత్రాత్, కృతధరాత్, వ్రజేత్ దీనికే ఒకటి పితృయానం అని మరి ఒకటి. దేవయానం కదా రెండు చెవులు రెండు ద్వార కదా ఒకటి పితృ ద్వారం అని ఒకటి దేవ ద్వారం అని చెప్పాము సురసరాతు రజేత్ ఆసురీ మేట్రం అర్వాక్ వ్యవాయః గ్రామీణాం రతిహి మళ్ళీ మనకు

ఉపస్థ అంటాం కదా, ఈ ఉపస్థవాలు కలిగేటువంటిది వ్యవాయం. వ్యవాయం అంటే సమాగమము అన్నమాట. శ్రీపుడుల సమాగమాన్ని వ్యవాయము అంటారు. దీని వల్ల ఏం కలుగుతుందంటే గ్రామీణాం రతిహి. ఊర్లో వాళ్ళకు, ఊరి వాళ్ళకు ఆనందం అంటారు. గ్రామీణామ్ రతిహి. వ్యవహారం ఎవరికి ఆనందం అంటే దానికి దానికి ఏం పేరు? గ్రామ్య సుఖం అని పేరు. స్త్రీ సుఖానికి ఏం పేరు? గ్రామ్య సుఖం. గ్రామ్యం అంటే ఏం అర్థము? జ్ఞానం లేని వాళ్ళని అర్థం. అంటే నేను కడుపు వినడం అంటాను చూడండి మనం మాత్రం ఏమంటున్నాం ఇప్పుడు వాళ్ళు ఊరోళ్ళండి అంటున్నాం అంటే ఏం తెలియదు అని అర్థం అందుకే వ్యాసుడు చాలా అదే అదే జోకేసాడు వ్యాసుడు కూడా అది ఊరోళ్ళు పొందే సుఖం అన్నాడు. ఎవరు తెలియని వాళ్ళు పొందే ఆనందము అన్నమాట. తెలిసిన వారు ఎవరు దాన్ని ఆనందంగా స్వీకరించడం అందుకే గ్రామీణాం రతిహి. ఇది గ్రామీణాం రతిహి ఉపస్థః దుర్మద ప్రోక్తః ఇది దుర్మదః ఉపస్థకి ఏం పేరు అంటే దుర్మదః ఎంత కష్టపడ్డా కానీ తొలగించలేని మదము. మనకు కాదు. ఋషులంతే కదా, ఒక విశ్వాస్తుని గతి ఏమిటి? ఆయనకెందుకు ఆ బాధ పాపం? ఆయనకి మేనకెందుకండీ? దధితి ఉన్నాడు అలాగే ఇంకా ఆయన ఎవరు ఇంకో మహర్షి భృగు. భృగు ఉన్నాడు అంటే ఏంటి ఏంటి కారణం అంటే ఏం చెబుదాం సౌభరి ఉన్నాడు. ఎలాంటి వారికైనా బలవానింద్రియ గ్రామః విద్వాంతమపి కర్షతి. అక్కడ విద్యా, జ్ఞానము, చదువు ఇవేవి జీరో పని చేయబవు. దాని పేరే దుర్మదః. దుఃఖముతో కూడా వదిలించుకోలేని మదము అని పేరు. అందుకే అంటున్నాడు దుర్మదః. నిరుతిహి గుద ఉచ్ఛతే నిరుతి అనేటువంటి వాడు మన మరవజన స్థానం ఉంది దాన్ని నిరుతి అంటాం. అది దేవత. దేవత పేరు నిరుతి. దానికి ఉచ్ఛతే. వైశజం నరకం పాయుహు లుబ్ధగః అంధౌతు మే శృణో ఇది వైశజం అంటే హింస. మలమును విడిచిపెట్టు అంటే న్యాయంగా ఏమిటి ఆలోచించండి. చూసే కదా. దీంతో నోట్లో పడేసి పడేసిన దాని లోపల గ్రైండర్ తో బాగా మర్దన చేయించి ఆ పైకి రాని దాన్ని బయటికి పంపిస్తున్నాం. కదా? పనికొచ్చేదిగా లోపలికి పోయి పనికి రానిదిగా వెలుపరికి వస్తున్నాం. వాస్తవంగా ఇది వస్తువుకి హింసా కాదా? అవునా?

అది చెప్తున్నాడు అందుకే దీన్ని వైద్య సమ్మ అన్నాడు. ఇది చెప్తున్నాడు మనకు అందుకే అంధౌతుమే శృణు పాయుహు ఇది లుబ్ధ అంట పాయుహు లుబ్ధకః రెండు పేర్లు ఉన్నాయి. చమత్కార శాస్త్రం ఏంటి? ఒకటి ఆస్యం. వాక్ అంటున్నాం చూడండి. వాక్ అంటున్నాం చూడండి. ఈ ఆస్యము తరువాత ఇంకోటి గుదము అంటాం. ఈ రెండిటికీ పేరు లుబ్ధకం అని. మహా ఆస్యం అనట. రెంటి గొప్ప ఆశే అంటే తినవలసిన దాన్ని తినకుండా ఒక జనమైనా అవుతుందా? తిని తినాలి ఏమన్నా కానీ ఎవడెవ అనుకోని ఎక్కడైనా పోని మొదలై నోట్లో పడాలి. సరే బాగా ఆకలి అయింది అనుకోండి తినకుండా ఉండలేదు. తినడానికి ఎంత తొందర పడతాడో అంతకంటే డబల్ తొందర పడతాడా లేదా? వాడు మనోజ్ సమయం వచ్చింది వాడు బయటికి పోయినాడు ఒకవేళ ఆగురా అంటే వాడి గతి ఏమిటి? రాసించండి. మీ రాజ్యంలో ద్రోభం అని పోయిరాని అంటాడు. శిక్ష ఏమిటి అంటే రాజ్యం వేయడం కాదు. అలా వేయడం కాదు కూర్చోబెట్టి కాసేపు కూర్చోమనండి చాలు. అంటే ఆయనకి లుబ్ధకం అని పేరు. శాస్త్రం కూడా ఏమిటంటే శాస్త్రం కూడా మలమూత్రములను నిర్బంధించకూడదు. అత్యంబుపానాత్ అతి మైధునాత్య. శాస్త్రం ఉద్బంధనాత్ మూత్ర పురీషయోశ్చ దివాత్వపాత్ జాగిరనాశ్చ రాత్రౌ షడ్దోష యుక్తా ఇహ వ్యాధిరుచ్యతే. వ్యాధికి ఆరు దోషాలు అన్నాడు. ఒకటి అత్యంబుపానం. మరీ ఎక్కువ నీళ్లు తాగామనుకోండి. అలాగే అతి మైధునం స్త్రీ పురుష సమాగమం. అలాగే ఉద్బంధనాత్ మూత్ర పురుషయోః. మూత్రాన్ని మలాన్ని బిగబట్టకూడదు. అలాగే దివా స్వపాత్ జాగరణాచ్య రాత్రో. పగలు నిద్ర పూట రాత్రి మేలుకొని ఉండుట. ఈ ఆరు దూరాలతో వస్తాయన్నాడు. సరే కదా మిమ్మల్ని. వాస్తవం మనకు ఉండే వాస్తవం అండి. అందువల్ల వాటిని ఎట్టి ఆపకు అందుకే దానికి పేరు లుబ్ధకః. ఇది మహా లుబ్ధక అంధవు ఇవి గుడ్డివి కూడా అంటున్నారు. అంధౌతు మేత్రును హస్తపాదవు గుడ్డివి ఏమిటంటే అయ్యా హస్తపాదములు గుడ్డివి.

అంతే కాదు తగిలిన దాన్ని తీసుకుంటాయి. చేతుల కళ్ళు ఉంటాయా? కాళ్ళకు ఉంటాయా? కళ్ళతో చూసే చేతులు తీసుకుంటాయండి. కళ్ళతో చూసి కాళ్ళు అడుగు వేస్తాం. కళ్ళు మూసుకున్నాం అనుకోండి కాళ్ళు చేతులు గుడ్డివే. అందుకే ఏమన్నాడు భగవతంలో చక్షు పూతం న్యసేతు పాదం కంటితో వడగట్టి కాలు పెట్టు అన్నాడు. వస్త్రపూతం జలం పిబేత్. నీరు తాగాలంటే వస్త్రంతోటి వడగట్టి నీరు తాగు. సత్యపూతాం వదేతు వాణిం. మనఃపూతం సమాచరే. ఇవన్నీ చిటికాలు, చిన్న చిన్న చిటికాలు, చిన్న చిన్న లోకాలే. కానీ ఇవి సార్వజ్ఞానిక సత్యాలు. కృతయుగం ముందు కూడా నడుస్తుంది ఇదే. చూచి నడువు, ఒడియబోసి నీరు తాగు, నిజమే మాట్లాడు, మనస్సుద్ధిగా వ్యవహరించు. చిన్న మాట చక్షు పూతం యచేతు పాదం వస్త్ర పూతం యదం పిపే సత్య పూతాం వదేతు వాణిం మన పూతం సమాచరేతు కాబట్టి కళ్ళు మూసుకున్నాం అనుకోండి కాళ్ళకు చేతులకు కళ్ళు ఉన్నాయా? కాబట్టి ఇంత పెద్ద శరీరంలో అంధులు అంటే వీళ్ళిద్దరేను అన్నాడు. అంధవుతు మేస్త్రును హస్తపాదవు. కుమాను తాభ్యాం యుక్తః యాతి కరోతిచ కదా పాదములతో వెళుతాడు హస్తములతో చేస్తాడు కదా చేతులు చేయడానికి కాళ్ళు నడువటం. అందుకే యాతి కరోతిచా అంతఃపురం చ హృదయం ఇప్పుడు ఏం చెప్పాం మనము నగరం అంతా అయిపోయింది ద్వారాలు అన్నీ అయిపోయాయి ఈ నగరంలో ఏముంది అంతఃపురం ఉంది. అక్కడ ఎవరు ఉంటారు? మహారాణి గారు ఉంటారు, బుద్ధి ఉంటుంది కదా మరి చెప్తున్నాడు అందుకనే అంతఃపురం అంటే ఏమిటయ్యా అంటే అంతఃపురం అంటే హృదయము. దానికి విసూచి అంతఃపుర ద్వారానికి పానకుడు ఉంటాడే ముఖ్య ద్వారం అదేమిటంటే మనస్సు. విసూచిహి మన ఉచ్యతే తత్ర మోహం ప్రసాదం వా హర్షం ప్రాప్నోతి సద్గుణైహి ఈ మనస్సు తోటి మనస్సు తోటి హృదయంలో సంతోషం కానీ ప్రసన్నత కానీ దుఃఖం కానీ బాధ కానీ ఉత్సాహాన్ని కానీ

పొందుతాడు దేని వలన తద్గుణైహి ప్రకృతి గుణములతో తద్గుణైహి యధా యధా విక్రియతే గుణాత్తః వికరోతి వా తధా తధా ఉపద్రష్ట ఆత్మ తద్వృత్తిహి అనుకార్యతే చాలా స్పష్టంగా చెప్తున్నాడు యథా యథా విక్రియతే గుణాక్తః ఆయా గుణముల చేత అంటబడి వీడు ఈ మనస్సు ఈ హృదయము ఎలా వికారమును పొందుతుందో. ఏ గుణములు అంటుకున్నందువల్ల ఎలాంటి వికారాన్ని పొందుతాడో అలాగే విక్రియతే వికరోతి అంటే వికారము పొందించబడతాడు వికారం పొందుతాడు. అంటే ఆత్మ కూడా నేను బాధపడుతున్నాను అని మొత్తుకుంటుంది. దానిది కాదు న్యాయంగా కానీ ఆ గుణాలు మనస్సుకు బుద్ధికి అంటే ఇందిరాల ద్వారా అనుభవిస్తుంటే నేను అనుభవించాను. నాకు ఆనందము, నాకు దుఃఖము. విక్రియతే వికరోతి. వికారాన్ని పొందుతుంది, వికారాన్ని కలిగిస్తుంది. వికరోతిచ పదాభవ ఉపద్రష్ట ఆత్మ తద్వృత్తిహి అనుకార్యతే. బుద్ధి మనస్సు ప్రకృతి యొక్క గుణములతో వికారము పొంది యొంది ఎలా ముందరికి ముందరికి వెళుతుంటుందో దాని వెంట అర్హరించేటువంటి ఆత్మ కూడా ఆ గుణాలను తాను అనుభవిస్తున్నట్టుగా అనుకరిస్తుంది. ఆత్మ అనుకరోతి. నాతో అనుభవతి. న్యాయంగా ఆత్మకు ఏ అనుభవం లేదు. మనస్సు లాగానో బుద్ధి లాగానో దాని వెంటపడి అదే నేను అనుకొని ఇవన్నీ నాకే అనుభవాలు అంటుంది. ఆత్మకి ఏమనుకోను పాద ఉన్నాయి. అందుకే అంటున్నాడు. అనుకరోతి అనుకార్యతే తద్వృత్తిహి అనుకార్యతే దేహః రసః ఇంద్రియాస్యః సంవత్సర్వయః అగతిహి ఏం చెప్పాడంటే ఇక్కడికి వచ్చాం. ఎక్కడికి పోవాలి? వేటకు పోవాలి కదా. వేట అన్నాం కదా వేటకు వస్తుంది. వేటలో ఏం చేశాము? రథం ఎక్కి విడియాలి అని చెప్పాడు ఇప్పుడు మనకు. ఇప్పుడు చెప్తున్నాడు ప్రథమ ఏంటంటే దేహో రథః. మన శరీరమే ప్రథము. ఇంద్రియాశ్వః ఇంద్రియములో గుర్రములు. సంవత్సర వయః వేగం ఏమిటి? చాలా వేగంగా వెళ్ళింది అన్నాం. ఏమిటి వేగం? సంవత్సరం.

కదా చాలా వేగం అది. కానీ ఇది ఎంత గొప్పది అంటే చాలా వేగంగా పోతుంది కానీ ఒక్కడు కూడా ముందుకేయదు. అంతే కదా అండి. సంవత్సరం గడిచింది అంటున్నాం. మనం ఎంత ముందు జరిగిపోయాం? కనీసం మన ఇల్లు, మన బోర్డు మన ఇల్లులో అది ముందు జరిగిందా? ఇప్పుడు ఇక్కడ ఉంది ఈ సంవత్సరం ఇల్లు, వచ్చిన సంవత్సరం రోడ్డు మీదకి పోతుందా? పోతుందా అది? సంవత్సరం మాత్రమే అయిపోయింది. ఇల్లు కట్టి సంవత్సరం అయింది అంటాడు. అంటే ఎందుకు దూరం పోయింది అంటే ఏమంటాడు వాడు? సంవత్సరం ఎందుకు దూరం పోయింది అని ఏం చెప్తావ్? అబ్బే ఇల్లు ఎక్కడ పోతుందండి పోదు. గమనం లేదు వేగం ఉంది. కదా ఎక్కువ వేగం ఉంది అగతిహి. హై స్పీడు ఒక్క అడుగు ముందరికేది. కదా అదే సంవత్సరం 12 నెలలు అదే సూర్యుడు అదే చంద్రుడు అవే నెలలు అవే ప్రాతఃకాణం సూర్యోదయం చంద్రోదయం వేటిలో మార్పు లేదు. కానీ గడిచిపోతున్నాయి. ఆలోచించాలి. ఏం గడిచిపోతున్నాయి తెలియదు. మనం అలాగే ఉన్నా వస్తువులన్నీ ఉన్నాయి అన్నీ అలాగే ఉన్నాయి. సంవత్సరం సంవత్సరం అయిపోయిందండి అంటున్నాం. న్యాయంగా వెళ్ళిందా? చాలా స్పీడ్ అండి ఎంత తొందరగా పొద్దుపోయింది. ఎక్కడికి పోయింది పొద్దు? ఎక్కడికి పోలేదు వాడు అక్కడే ఉన్నాడు. అడుగోడు మనం పోము. ఒక్క అడుగు కదలము కానీ అమిత వేగంగా ఉండేదే సంవత్సర లయః. అందుకే అంటున్నాను అగతిహి. వికర్మ చక్రః త్రిగుణ ధ్వజః చూసారా రెండు ప్రవృత్తి నివృత్తి పుణ్య పాపాలు వికర్మ అంటే పుణ్యం పాపం ఈ రెండు కర్మలు ఇవే చక్రములు త్రిగుణ ధ్వజః మూడు ధ్వయాలు అన్నారు కదా మూడు గుణాలు సత్వం రజః తమః త్రిగుణధ్వజః పంచ పంచాసు బంధురః అవి అన్నాం కదా అవే పంచ ప్రాణాలు అసు అంటే ప్రాణాలు పంచ అసు బంధురః ఐదు ప్రాణములే దానికి పంచ బంధములు మనోలక్ష్మి పద్ధం అన్నాం. ఏడి పద్మము? మనస్సు అనేది పద్మము. అలాగే బుద్ధి సూతః సారధి ఎవరు? బుద్ధి అనేవాడు సారధి. హృన్నీడః. హృదయంలో యజమాని కూర్చున్న స్థలాన్ని ఏమంటారు? నీడయం అంటారు. అంటే హృదయం. హృదయమే అధికాయ ఇక్కడ ఉంటాది ఆత్మ అక్కడ ఉంటుంది. హృదయంలో కదా దహారాకాశం ఉంటాది హృదయంలో. అందుకని కృతు నీడః ద్వంద్వ కూబరః.

సీత ఉష్ణములు, సుఖ దుఃఖములు, మాన అవమానులు ఉన్నాయి కదా ద్వంద్యములు. ఇవన్నీ రెండు మనం నొగరని చెప్పుకున్నాం చూడండి ఆ ద్వంద్వ కూబరః. అలాగే పంచేంద్రియార్ధ ప్రక్షేపః సప్తధాతు వరూధకః ఇక ప్రక్షేపం ఏమిటవి విషయములు పరిగెత్తుకొని వెళ్ళాడని చెప్తున్నాడు చూడండి బాణాలు వేశాడు పరిగెత్తుకొని వెళ్ళాడు ఏమిటవి అంటే ఇంద్రియార్ధములు. శబ్ద స్పర్శ రూపరస గంధములంతానే ఇవి ప్రక్షేపములు. సప్త ధాతుహు వరూధకః పదానికి ఏడు ఏడు అంచెలు ఉన్నాయి అన్నాం పదంలో ఏడు అంచెలు అంటాం. ఏడు ఏంటంటే సప్త ధాతువులు. త్వకు, మాంస, రుధిర, అస్తి, వప, మధ్య యవ అంటామే ఈ ఏడు ఏడు ధాతువులు ఇవే ఏడు వరుసలు. ఆకూతిహి విక్రమః భాక్యః మృగ తృష్ణాం ప్రధావతి. పరాక్రమం అంటే ఏమిటి? ఆకూతి. ఆకూతి అంటే సంస్కారం, వాసన. ఇప్పటిదాకా ఊర్లో ఉండి అది అమాంతం అలిగి ఆ వేడకు పోవాలండి. ఎందుకో నా మనసు నివ్వడం లేదు, వెనక్కి పోవాలి అని ధైర్యాలు ఎందుకు? ఇప్పుడు దాకా ఇట్లా ఉన్నావు కదా, ఎందుకు పోతున్నావ్? సంస్కారం, మీ కర్మ అక్కడ పోవాలి. చూశాం కదా. ఇప్పుడు ఏమో అప్పుడు పాత రోజుల్లో. రాడేరు రైలు పడిపోయింది చూడండి. ఒక సినిమా టాకీస్ వాడి పేరు చెప్పలేదు కానీ ఒక సినిమా టాకీస్ యజమాని వాడు స్టేషన్లో దొరుకుకుంటే కారో బండో వేసుకొని పోయి ఆ పక్కన గడికే సర్లో ఎక్కేడు రైలు. పోయింది ఇంకో ఏళ్ల ఎక్కిపోవచ్చు కదా అంటే ఏమైనట్టు వాడి సంస్కారం లాక్కపోయింది ఆ కూతి. ఒకడు పోయి చావాలి నీ ఆయుష్యం వంతిరి కింద ఉంది. ఇక్కడ వాడాలి నువ్వు కావాలి. ఏం చేద్దాం? లెక్క పోతాడు. ఇదే ఆకృతి. ఇదే విక్రమం. విక్రమం అంటే అడుగు వేయుట. అంటే జాగ్రత్తగా ఆలోచించండి. మనం ఒక్కొక్క అడిగేస్తున్నామంటే మనం వేయటం లేదు, మన పూర్వజన్మ వాసన వేయిస్తుంది.

ఓ ముల్లు కుచ్చుకుంది, ఓ రాయి కొట్టుకుంది, ఓ చిన్న గాయం అయింది, కాలు మలకబడింది. ఇవన్నీ అనుకోకుండా అయ్యేవి ఏవి కాదు. నీవు ఆచరించినటువంటి కర్మలకు చిన్న కర్మ, పెద్ద కర్మ, చిన్న ఫలితం, పెద్ద ఫలితం, కొద్ది బాధ, పెద్ద బాధ. కొన్ని సందర్భాలలో ఏ కారణం ఉండదు. మనస్సు ఒకటే అందు ఎందుకు మనసంతా గాబరా గాబరాగా ఉందని ఏం కనబడటం లేదు. ఏంటి గాబరా? అంటే నీ మనస్సు ఈ సమయంలో ఈ కర్మ యొక్క ఫలితం అనుభవించాలి. అదేమిటంటే గాబరా. ఏదో ఒక విషయం చూస్తాం అబ్బా ఎంత భయంకరమైన మనసంతా పారైపోయిందండి. మరి మూసుకో. కానీ కూర్చొని టీవీ పెట్టి దాన్ని చూసి అబ్బా బాగా పడుతున్నాడు అనమాట ముమ్మడగానే చూస్తున్నాడు మూసేయడు. అంటున్నాడు మరి ఎందుకన్నా మూసి పారేయ్ ఒడి బడు దొంగ దారి వస్తుంది ఏమొస్తుంది అది బంద్ చెయ్యి. చూసి అబ్బా ఎంత ఘోరం అండి ఎట్లా చంపాడండి ఇంత మనకు వర్ణించడం. చూడడమే చంపుతావా బాబు అని ఇంకా వర్ణించి అంటే ఏంటి? పాత రోజుల్లో పాపం పరమాత్మ మనం చేసిన కర్మలు అనుభవించడానికి వేరే వేరే కాలం ఎత్తుకోవాల్సి వచ్చేది. మన సైన్స్ ఆ కొడత స్వామికి ఆయాసం తగ్గించింది. అన్నీ ముందర పెట్టింది అన్నీ హాయిగానే ఏం చెప్పేది కదా. ఇంకే బాగా అంటే ఒక బాగా దుశ్చి బాగా పడుతుంది. ఇంక గంతులు వేయాలంటే అక్కడ గంతులు దుశ్చి వచ్చేస్తుంది అయిపోయింది. స్వామికి బాగా తప్పించింది అంటాడు సత్వం ఉంది. అందుకే దానికి పేరు ఆకూతి. ఆకూతిహి కర్మ వాసనాః నిఘంటు మరి అర్థం తెలియాలి లేకపోతే అర్థం తెలవదు. సంస్కృతం మాత్రం వస్తే అర్థం తెలవదు. ఆకూతిహి అంటే కర్మ వాసనాః. కర్మ వాసనలకు ఆకూతి అని పేరు. ఇది ఆకూతిహి విక్రమః మన వాసన మన సంస్కారం మనకు అడుగులు ముందుకు వేయిస్తుంది అదే పరాక్రమం అదే విక్రమం. భాగ్యః మృగ తృష్ణాం ప్రధావతి మనము మృగ మృగ అంటే ఏమిటి వేట అంటే మృగ తృష్ణ ఎండమావులు. నీళ్లు ఉండవు. అలాగే వెడలో కూడా సుఖం అనేది సంతోషం ఉంటుంది వెడకి. మృగాలను తబ్బడానికి మనం బాధపడుతున్నాం. ఇందువల్ల వీడు మృగ దృష్ణకే వెళుతున్నాడు. ఏకాదశ ఇంద్రియ చెము చెప్పుకున్నాం కదా సైన్యం అన్నాం 11 మంది ఎవరు అంటే ఇంద్రియములు. ఏకాద ఇంద్రియతము పంచసూనా వినోదకృతు వినోదం అంటున్నారు. వినోదము పంచసూనములు అంటే ఐదు హింసలు. మనం చెప్పుకున్నాం చూడండి ఐదు హింసలు ఏంటివి? ఊడువాలి, ఇసరాలి, కోయాలి, దంచాలి, కుడికించాలి. పంచసూనా గృహస్తస్య ప్రతి సంసారి ప్రతి గృహస్తుడు ఐదు పాపాలు చేస్తాడు. కదా గృహస్తుడు అయితే చాలు.

పొరపాటున పెళ్లి చేసుకుంటే చాలు, చేసుకోకుండా చాలు పాపాలు చేయవలసిందే. భిక్షాదనం చేస్తే పాపం లేదు కదా. గ్రోతులైతే ఊడవాలి, ఇసరాలే కదా. కోయాలి, దంచాలి, కలపాలి. ఇవన్నీ ఏంటి? సూనా. చూసారా కదా? ఇంత అభియుజించుకుంటే మేము అహింసపో ధర్మం అంటే ఏమర్థం అది? అందుకే అంటున్నాడు పంచసూనా వినోదకృతు. వినోదం కలుగుతుందని మురుగాలను చంపడం ఎందులోకి వస్తుందండి? ప్రాణి హింస నీకు వినోదమా? నీవు వాటిని చంపి వినోదం అంటున్నావు. నీ కష్టం వస్తే భగవద్దుడిని విమర్శిస్తున్నావు. ఏం పాపం చేశాం? మరి ఇది ఆయన వినోదం అనుకోరా అది? అవును చూడు అండి అయ్యా. నువ్వు ఉడుగాలం తంబు ఉన్నావ్ అంటున్నావ్ అయ్యా నిన్ను ఆడిచ్చి వాడి మీద పోతాడు ఈ తొలబొమ్మలు కాడికి లాగుతాడు మనం ఎక్కడ అమ్మో వెనక్కి వాగిపోయావ్ కదా ఆహాహా అని అవుతాడు. తెగిరావు కదా ఇప్పుడు ఎగురు. కాదు మనదే వాడు లాగితే ముందరికి వస్తుంది. వాడు గుంజితే ముందరికి పోతుంది. ఇది వాడే వినోదం అండి లీలా వినోద కృత అంటాం కదా స్వామి లీలార్ధం జగతః కర్మ యతః కరోతి సః విభుహు. సకల చరాచర జగత్తును లీల కోసం చేసేటువంటి వాడిని విభువు. సకల వ్యాపి అని శాస్త్రం చెబుతుంది. ఆ రీతిలో వినోదకృతో సంవత్సరః చండవేగః విరుసు మనం మొదలు చెప్పా కదా. చండవేగు విక్షాతం చూడండి ఎవడ చండవేగు అంటే సంవత్సరము. కాలః యేన ఉపరక్షితః ఈ చండవేవుని తోటే మనకు కాలం తెలుస్తుంది. అంటే పొద్దున్న సాయంకాలమా మధ్యాహ్నమా 50 ఏళ్లా 100 ఏళ్లా ఆయుష్షు ఎంత పోయిందని చెప్పేది కాలమే కదా. చెండలీకుడు కాలాన్ని గుర్తింపచేస్తాడు. తస్య అహనీహ గంధర్వాః గంధర్వ్యః రాత్రయః చెప్పాను చూడండి 365 మంది గంధర్వులు 365 మంది గంధర్వ స్త్రీలు అన్నాం. కదా గంధర్వులు తెల్లటి వాళ్ళు నల్లటి వాళ్ళు అన్నాం. తెల్లటి గంధర్వులు పగళ్ళు, నల్లటి గంధర్వ స్త్రీలు రాత్రులు. గంధర్వులు కూడా అట అట ఉంటాయి.

ఆహా ఆహా ఆహా ఆహా వర్ణ వ్యవసయం అందరికీ ఉంది గవతి ఏం లేదు అక్కడ ఏం కొత్తది ఏం లేదు అంతగా ఉంది ఆహా ఆహా లేదు శాస్త్రయః స్మృతాః హరంత్యాయుహు పరిక్రాంత్య సత్యుత్తర శతత్రయం 360 పగళ్ళు 360 రాత్రులు ఇవి తిరుగుతున్న కొద్దీ ఇది ఒక రౌండ్ కొట్టిందంటే మన ఆయుష్ణం ఒక రౌండ్ అయిపోయింది అన్నమాట. కౌంట్ డౌన్. 99, 98, 97, 96 మనమేమో పుట్టినరోజు వచ్చిందని పండుగలు చూసుకుంటాం. న్యాయంగా ఏమనాలి అంటాడు వ్యాసుడు అంటాడు న్యాయంగా ఓ సంవత్సరం గడిచింది అంటే సత్య రోజు దగ్గరికి వచ్చిందని ఏడవాలిరా పుట్టిన రోజు సంతోషిస్తా ఏంటిరా అని నువ్వు గొప్ప రాశివుడా తిడతాడు నారదుడు ఇదేం పండుగ రా నీకు సంవత్సరం గడిచింది అంటే సత్య రోజు దగ్గరికి వచ్చింది అయ్యా కాలం దగ్గరికి వచ్చిందని విచారించాలి కానీ పడగ చేసుకుంటున్నావా అని ఒక శరీర బంధం ఇంకో దిగు చేసుకోవాల్సి ఉన్నాడు అదేమిటి నాటి శరీర బంధం తొందరగా విముక్తి పొందుతుంది వేడా తగ్గిపోయింది కదా అమ్మ గడిపాను ఏడాది ఇంకా 99 ఏడే ఉందని సంతోషం అట్లా చేసుకో ఇక నేను పుట్టాను పుట్టేవాడు ఎందుకు వచ్చిన వాడిని అని చెప్తారు సరే అందుకే మనకు దుఃఖేచ సుఖమానినః అంటాం. మనకు విరుద్ధం చెప్పుకున్నాం కదా మన వాళ్ళకి ఏం విరుద్ధం ఇచ్చాడు స్వామి దుఃఖేచ సుఖమానినః. దుఃఖాన్ని సుఖం అనుకునే వాళ్ళు ఎంత గొప్పోళ్ళా మనం. ఎన్ని బాధలు వస్తే అంత ఆనందం ఎక్కువ అన్నమాట మనం. అలా ఇంకో సమర్పు ఉన్నాడు హరంత్యాయో పరిక్రాంత్యా. తత్రయం కాలకన్య జర చెప్తున్నాడు కాలకన్యం ఎవరు జర ముసలితనము సాక్షాత్ లోకస్తాము నాభినందతి ప్రపంచంలో ఎవరు ముసలితనాన్ని అభినందించరు స్వతారం జగృహే మృత్యుహు క్షయాయ యవని ఎవరు యవనేశ్వరుడు ఎవరు మృత్యువు. ఈ మృత్యువు ఎవరిని తీసుకున్నాడు? కాలకన్యను తీసుకున్నాడు, చెల్లెలను తీసుకున్నాడు. ఎవరామె? జర. మృత్యువు జరను సోదరిగా స్వీకరించాడు ముసలితనాన్ని. ఆధవా యాధయాత సైనికాః. ఎవరు సైనికులు మృత్యువుకో మృత్యువు ఎవరు అంటే వ్యాధులు ఆసులు. చేయడం చాలా బాగుంటుంది కానీ నా మనస్సు ఏం బాగాలేదు అంటాడు. శరీరం అనారోగ్యం చెందడానికి అంటే మనస్సు వ్యాధికి అంటే బాధకు గురైతే శరీరం త్వరగా దెబ్బ తింటుంది. మనిషి బాగుంటాడు, మనస్సు బాగుండదు, కొన్నాళ్ళకి ఏమవుతాడు? వాడు చెప్పా మన ఇచ్చాడు ఈ శరీరంలో బీపీ ఉన్నాయి కదా ఇవి కూడా బాగా తీవ్రంగా ఆలోచిస్తే పైకి పోతుంది. బీపీ పెరగడానికి మనం ఏమి తినకున్నా పత్యం చేసినా ఇలా ఎందుకు ఉంది అంటే నువ్వు పత్యం చేయవు కానీ నీ మనస్సు పత్యం చేయొద్దు. మనస్సు దేని ఆలోచించదు అనుకోండి హై బీపీ.

మరి షుగర్ కూడా ఆరోజిస్తే పోతది పెరుగుతదా? అది కూడా పోతుంది ఇంకేం కావాలి? కాబట్టి ఆ వ్యాధి కంటే బలీయము ఆధి. అంటే మానసిక బాధ. ఈ ఆధులు వ్యాధులే మృత్యువుకు సైనికులు. వాళ్ళు వచ్చారు అంటే పోతుందా అని అర్థం అవుతుందన్నమాట. అందుకే అంటున్నాను చూడండి. ఆదవహ వ్యాధయహ పశ్చ సైనికాహ యవనాహ వీళ్లే యవనులు చరాహ భూతోపసగ్గ సురయః ప్రజ్వారః ద్వివిధో జ్వరః భూత ఉపసర్గ ఆసురయః ఒకటి మహావేయంగా వస్తుంది ఒకటి కొంచెం మెల్లమెల్లగా వస్తుంది భూత ఉపసర్గం ప్రాణులకు హాని కలిగించేది ప్రాణిక్షయం కలిగించేది జ్వరము రెండు రకములు ప్రజ్వారం అన్నాం. హై టెంపరేచర్ రెండు లాంటిదే కదా, తగ్గినా కష్టమే కదా, ఇంక జ్వరం తగలకుండా తగ్గితే కదా మరీ కష్టమో ఏమో బొంప తీసి. 98 ఉండవలసింది 95 ఉండదనుకోండి. స్వస్తి ప్రజా వైక్య మార్గం ఏం లేదు. అందుకే దానికే పేరు శీతజ్వరం అంటాం. ఉష్ణజ్వరము, శీతజ్వరం ఇలా రెండు రకాలుగా ఉంటుంది. ఆ అదే ప్రాబ్లం. అది కూడా అదే ప్రాబ్లం. కొంచెం ఎక్కువ ఉంటే ఒక ఆరాధన రెండు బతకొచ్చు కానీ తక్కువ ఉందంటే ఇంకేం ఉండదు పోవాల్సిందే. షుగర్ అంతే. షుగర్ డౌన్ అయిందంటే గోవిందా. 200 ఉంటే ఊరుకోవచ్చు కానీ 30, 20 ఉందనుకోండి ఇంకా ఉండడు కదా అలా సంగతి. అందుకే దిక్లిస్యమానః తతం వర్షం దేహే దేహి ఏవం బహు విషైహి దుఃఖైహి దేవభూతాత్మ సంభవైహి చూశారా? స్పష్టంగా చెప్పారు. మనకి ఎన్ని రకాల భాగాలు ఉంటాయి? ఆధ్యాత్మికము, ఆదిదైవికము, ఆదిభౌతికము అంటాం కదా. ఇది దేవ భూత ఆత్మ. దేవభూతాత్మకం బహువిధైహి దుఃఖైహి మనకు దుఃఖాలు ఎన్ని రకాలు ఉంటాయి కొన్ని దైవికములు కొన్ని భౌతికములు కొన్ని ఆధ్యాత్మికములు ఇలాంటి రకరకముల దుఃఖములతో క్లిష్యమానః కష్టపడుతూ శతం వర్షం దేహి దేహి అయినా సరే నూరులో బతకాలంటాడు. కష్టాలు ఉన్నా సరే ప్రాణం పోతున్నదిరా అంటే పోయినా సరే బతికించు మళ్ళీ. పోకుండా బతికించు. చస్తే మళ్ళీ బతికించు.

నువ్వు అని మాత్రం ఉండాలి. చెప్తాం కదా ఇన్ని కష్టాలు పడుతూ ఈ శరీరంలో దేహి తమోవృతః. అజ్ఞానము ఆవరించబడి ప్రాణ ఇంద్రియ మనోధర్మాన్ ఆత్మని అధ్యత్య అధికరణం. నారా ప్రాణధర్మాలను, ఇంద్రియ ధర్మాలను, మనోధర్మాలను ఆత్మ యందు ఆరోపిస్తాడు. నేను గుడ్డి వాడిని అంటాడండి. నేను గుడ్డి వాడిని, నేను కుంటి వాడిని, నేను చెవిటి వాడిని కరెక్టా? ఆత్మ గుడ్డిదా? కాదే. నేను బలగీనుడిని. నాకు పుచ్చి పుట్టింది. ఏంటి ఇవన్నీ? కొన్ని ప్రాణ ధర్మాలు, కొన్ని ఇంద్రియ ధర్మాలు, కొన్ని మనో ధర్మాలు. ఈ ప్రాణ ఇంద్రియ మనోధర్మములను ఆత్మ యందు ఆరోపించి ఆత్మ ఎందుకంటే వీడు సహజంగా ఆత్మ నిర్గుణ. వారికి ఏ గుణం లేదు, నా సత్వం, నా రజః, నా తామః. ఏ గుణము లేని ఆత్మ ప్రాణ ఇంద్రియ మనో గుణములను తమవిగా చేసుకొని ఆరోపించుకొని నిర్గుణః సేతే. కామలవాన్ ధ్యాయన్ మమాహమితి కర్మకృతు. హాయిగా నిద్రపోతుందట పడుకుంటుంది. ఏం చేసుకుంటావ్ ధ్యానం చేసుకుంటావ్ వేటిని కామలవాన్. చిన్న చిన్న కోరికల. ఓ ఇల్లు కట్టుకోవాలి, ఓ పెళ్లి చేసుకోవాలి. ఓ పెళ్లి చేసుకొని ఇంకో స్త్రీని కోరాలి. కానీ కోరి కాదు. చిన్న చిన్న కోరి కాదు. మన ఇల్లు బాగుండాలి, పక్క వాడి ఇల్లు సొంతం కావాలి. కోరికనే. పడుకున్నాడంటే ఈ ఆలోచనలు వస్తాయి. కామలవాని చేతే ధ్యాయన్. పని చేస్తుంటే రావు కానీ పని లేకుండా పడుకుంటే వాడు ఎట్లా పాడైపోవాలి. విరోధానికి హింసకు మూలం చెప్పాడు వ్యాసుడు. ఏమిటి? సోమరితనం. నిష్క్రియత్వమే హింసకు విరోధానికి మూలం. పని ఉందనుకోండి ఛాన్సే లేదు భగవాను చేసుకుని పోతుంటాడు ఇక్కడ ఎక్కడ ఉంది అందుకే కామలవాను ధ్యాయన్ ఆలోచిస్తూ మమాహమితి నేను నాదని కర్మలు చేసుకుంటూ ఉంటాడు యదా ఆత్మానం అవిజ్ఞాయ భగవంతం పరం గురుం

పురుషస్తు విసజ్జేత గుణేషు ప్రకృతేహే స్వదకు అందుకనే ఆత్మానమవిజ్ఞాయాత్ ఆత్మ గురించి తెలుసుకోడు అలాగే భగవంతం పరం పరమాత్మ గురించి తెలుసుకోవాలి. ఆత్మ పరమాత్మ జ్ఞానం లేనివాడై ఇతను పురుషత్తు విసజ్జేత గుణేతు అంటే భగవత్ స్వరూప జ్ఞానం కానీ స్వస్వరూప జ్ఞానం కానీ లేనప్పుడే ఈ జీవుడు ప్రకృతికి సంబంధించిన గుణముల యందు కట్టుబడతాడు. అంతే కదండీ? ప్రేమ, కోపము, నిద్ర ఇవన్నీ ఏమిటి? సత్వము, రజస్సు, తమస్సు. ఆ గుణాలలో ఆత్మ మునుగుతుంది. ఎందుకు? స్వస్వరూప జ్ఞానం లేదు కాబట్టి. ఆత్మ అంటే ఏమిటో తెలియదు కాబట్టి ప్రకృతి కంటే ఆత్మ వేరు. ఆత్మకు ఏ గుణాలు లేవు, ఆత్మకు ఏ దోషాలు లేవు అన్న సంగతి ఇయ్యక తాను ప్రకృతి గుణాలలో బంధించబడుతుంది. ప్రకృతే సదృకో గుణాభిమాని సదదా కర్మాని కురుతే చూసారా లేని గుణములను ఉన్నవి అనుకున్నందువలన ఉన్నవాటిని అనుకున్న వాటిని పొందాలనుకొని అవసరం లేని పనులన్నీ చేస్తుంది. అంటే మన పాటలో పనికి రాని పనులన్నీ చేస్తుంది అన్నమాట. పొద్దు పొద్దు మరి ఏం చేయమంటారు ఉత్త కూర్చుంటే ఎలాగ ఏదో పని చేయాలి. ఏం పని చేయాలంటే తనవి కానివి తనకు కాని పనులన్నీ చేస్తుంది. అంటే ఆత్మ తాను ప్రకృతి కంటే వేరు అనుకోనందువలన ప్రకృతి గుణాలు బంధించబడటం వలన ప్రకృతి వల్ల చేయబడి కర్మలను తాను తాను ఆచరిస్తుంది. అది కూడా గుణాభిమాని. గుణాలు ఏంది అభిమానం ఉన్నాయి ఆ సదర్మానం తాను చేస్తుంది. శుక్లం కృష్ణం లోహితం వా యథా యథా కర్మాభిజాయతే అందులో శుక్లం కృష్ణం లోహితం అంటే సత్వము తమస్సు రజస్సు. శుక్లమంటే సత్వము, కృష్ణం అంటే తమస్సు, శ్లోహితం అంటే రజస్సు. అలా తామసికము, రాజసికము అలాగే సాత్వికమైన పని ఆచరిస్తారు.

యథా కర్మాభిజాయతే అంటే ఎలాంటి పని చేస్తాడో అలాంటి వాడికే పుడతాడట. అంతే కదండీ? సత్వం చేశావా సత్వంగా పుడతావా రాయసం అంటే రాయసం తామసం తామసం. యథా కర్మాభిజాయతే శుక్లాత్ ప్రకాశ పూయిష్టాన్ లోకాన్ ఆప్నోతి కరకీతు సాత్విక కర్మలు చేస్తే సాత్విక లోకాలు స్వర్గలోకము, చంద్రలోకము, మరుద్లోకము, కుబేరలోకము అలాంటి సాత్వికలోకాలకు వెళుతారు. కర్మలు తామసం చేస్తే అద్భుత రకం నరకాలు ఉన్నాయి కదా వాటికి వెళ్తారు. రజోగుణాలు చేస్తే వాటికి వెళ్తారు. మీరు ఆచరించిన కర్మలకు తగిన లోకాలకే మీరు వెళ్తారు. యధా చెప్తున్నాడు. శుక్లా ప్రకాశాత్ భూయిష్టాన్ లోకానాప్నోతి కర్హిచితు అలాగే దుఃకోదస్కాన్ క్రియాయాతాన్ తమస్సోక తమస్సోకోత్కటాన్ కృచితు తామసమైన పనులు చేస్తే దుఃఖం బాగా కలిగించేటువంటివి క్రియాయాసాన్ తమః శోకః ఇందులో అలాంటి పనులు వీళ్ళు ఆచరిస్తారు. సయ్యతు కొచిదు పుమాను కొచిత్య స్త్రీ కొచిన్ నోభయమందధీహి ఈ ఆత్మే. ఒక దారి ఒక చోట పురుషుడిగా ఉంటుంది, మరో చోట స్త్రీగా ఉంటుంది, మరో చోట రెండు కానిదిగా ఉంటుంది. ఇవన్నీ ఆత్మయా శరీరయా నివా? పురుషాత్మ, స్త్రీ ఆత్మ, నపుంసకాత్మ ఉంటుందా అండి ఇక్కడ అన్నారు. లేవు కానీ ప్రకృతి గుణాలకు లోపడి ఆచరించి తానే అలా అయిపోయేది అనుకుంటుంది. అంటే పురుషుడు కావాలన్నా, స్త్రీ కావాలన్నా, తపోసవుడు కావాలన్నా. వారు ఆచరించినటువంటి సాస్త్ర రాయస కర్మల యొక్క ఫల రూపంలోనే అనుభవిస్తాడు. దేవ అలాగే దేవః మనుష్యః తిర్యగ్వా యదా కర్మ గుణం భవః దేవతగా పుట్టొచ్చు మనిషిగా పుట్టొచ్చు పశువులుగా పుట్టొచ్చు. అదే ఆత్మ దేవత అవుతుంది, అదే ఆత్మ మనిషి అవుతారు, అదే ఆత్మ పశువు, పక్షి, మృగం అవుతుంది. అలా యథా కర్మ. నీవు పూర్తిగా సాత్వికం అయ్యావనుకో దేవతగా పుడతావు. పూర్తిగా తామసం అనుకో పశుభక్ష్యాదులుగా పుడతావు. సగం సాత్వికం, సగం రాయసం అనుకో మనిషిగా పుడతావు.

కదా రజ అంటే ఏమిటి? ఆ ఇది ఆ ఫలి అనడం. ఏది పూర్తి కాదు అది సగం సగం ఉంటే సగం సగం తత్వము సగం రజస్సు లేదా సగం రజస్సు సగం తమస్సు. ఇదైతే మనిషిగా పుడతాడు యథా కర్మ గుణం భువః శుత్పరీతః యథా ధీనః సారమేయః గృహం గృహం చరం విందతి యద్దిష్టం దండమోదనమేవ వా తథా కామాతయః ధీవః ఎంత బాగా వాడు చెప్తున్నాడో సుత్పరితాయుదాదీనః సారమేయః బాగా ఆకరి కొన్న ఏంటది సారమేయః కుక్క. కలిగి ఉన్న కుక్క ఈ ఇంటి నుంచి ఆ ఇంటికి ఆ ఇంటికి ఈ ఇంటికి పరిగెత్తుతుంది. తనకు ఆహారం దొరుకుతుందో ఏమో అని. తినాలి కదా? ఇది అనుకోని వెళ్ళిన కుక్క ఆ ఏ ఇంటికి పోతే ఆ ఇంట్లో ఏం తిరిగింది అనుకోవాలి? అన్ని ఇంట్లో అనడం జరుగుతుందా? పోతే ఆహారాలు, టిఫిన్లు, భక్ష్యాలు, జడ్డులు దొరుకుతాయా అంటే అది చోటు దొరుకుతాయి. కానీ కొన్ని ఇళ్లలో ఆహారం దొరుకుతుంది, కొన్ని ఇళ్లలో వచ్చావా దొంగ అని లవుడని తీసుకొని సుందంతాం మేదంతాం అవి తింటుంది. తను ఏమనుకోంది ఆకలి తీర్చుకుందాము బాగా ఆహారం తీసుకుందాం అని పరిగెత్తింది. ఆహారం దొరకకపోగా శరీరం కాస్త నుగ్గు నుగ్గు అలాగే మనము కూడా చెప్తున్నాడు చరణ విద్య దిష్టం దండమోదనమివవ తథా కామాశయో జీవః ఉచ్చావచ పదాభ్రమన్ కామాశయ కోరికలు ఉదయనుండింపుకున్నటువంటి వాళ్ళు మనసు నిండా కోరికలు నింపుకున్నటువంటి జీవుడు ఉచ్ఛాయచ పదాః పైలో కింది లోకాలకు తిరుగుతూ ఉపర్యహోవ మధ్యేవ ఊర్ధ్వలోకాలు అధోలోకాలు మధ్యలోకాలు. కర్మానుగుణంగా ఆయా లోకాల్లో తిరుగుతారు. మధ్యేవ యాతి దిష్టం ప్రియా ప్రియం. దిష్టం అంటే దైవం దిష్టం భాగధేయం. అదృష్టవశాత్తు లభించేటువంటి ప్రీతిని, అప్రీతిని, సంతోషాన్ని, దుఃఖాన్ని పొందుతారు. దిష్టం ప్రియా ప్రియం.

దుఃఖేషు ఏకతరేనాపి తైవ భూతాత్మహేతుషు జీవస్య న వ్యవచ్చేదః శ్యాచ్చేత్ తత్పత్ ప్రతిక్రియా దుఃఖేషు ఏకతరేనాపి దైవ భూతాత్మ హేతుషు చెప్పుకున్నాం కదా ఆధ్యాత్మికము, ఆది దైవికము, ఆది భౌతికము అన్నాం. తాపత్రయాలండి. తాపత్రయం కదా ఇవే మూడు అలాగే వీటికే పేరు దుఃఖములు అని మూడు రకముల దుఃఖములు అని చెప్తున్నాడు చూడండి. దుఃఖేషు ఏకతరేనాపి దైవభూతాత్మ హేతుషు ఆధ్యాత్మిక ఆదిభౌతిక ఆదిదైవికమైనటువంటి దుఃఖములలో ఏకతరేనాపి జీవస్యన వ్యవచ్ఛేదస్యాత్ ఒక్క దానితో కూడా జీవుడికి పొరపాటున విముక్తి కనపడదు. అంటే అన్ని బాధలు నావే అనుకుంటుంది. న్యాయంగా వాడిది ఏం లేదు. అత్యాత్మికము వాడిది కాదు, ఆదిభౌతికము వాడిది కాదు, ఆదిలౌకికము వాడిది కాదు. ఇవన్నీ నావి నావి నావి. లేని వాడిని తెచ్చి పెట్టుకొని కాని వాడిని నావి అనుకొని అనవసరంగా బాధలు పడుతున్నాడు. చెప్తున్నాడు. జీవశన వ్యవచ్ఛేదః స్యాత్ చేత్ తత్ తత్ ప్రతిక్రియా యశాహి పురుషః భారం శిరసా గురుముద్వహన్ తము స్కంధేన స అధత్యే తథా సర్వాః ప్రతిక్రియా కష్టములు వచ్చాయని వచ్చిన కష్టములను తప్పించుకోవడానికి వాడు ప్రయత్నం చేస్తాడు. కదా బాధలు వచ్చాయండి. వచ్చిన బాధలను తప్పించుకోవాలి. ఏదో కనపడతాడు తప్పించుకుంటాడు. తప్పించుకుంటాడా? తప్పించుకోడు. ఎలాగయ్యా అంటే తగ్గింది అనుకుంటా వాడు అలా చూస్తున్నాడు. శిరస్సున ఉన్న బరువును భుజం మీదికి మార్చుకొని బరువు తగ్గింది అంటాడు. ఒప్పుకున్నారా అండి? అది ఇంతే అండి. బరువు చాలా ఎక్కువ ఉంది బరువు. అబ్బా బాగా ఆగుతుందండి అని భుజం మీద పెట్టుకున్నాం. బరువు తగ్గిందా? కష్టం మారింది కష్టం అంటే దుఃఖం అంటే అది చెప్తున్నాడు ప్రశ్న చెప్తున్నాడు. యతాకి పురుషః భారం శిరసా గురుముద్వహన్ శిరస్సుతో పెద్ద బరువు మోస్తూ తము స్కంధేరసాదత్తే ఆ బరువును భుజం తోకి తాక్కుంటారు తథా సర్వాః ప్రతిక్రియ.

ప్రతి ఒక్కరి లాంటివే. బరువు నీ మీదనే ఉంది. ఒక జోగుడు ఇచ్చాడు కదా, వాడు రిక్షా ఎక్కాడు పెద్ద మూడ పట్టుకొని. ₹5 అంటున్నాడు. ఎందుకు అంత మూడ ఉంది కదండీ? పిచ్చివాడా మూడ నేను మోస్తాను నన్ను మాత్రం నువ్వు తీసుకోకు. ఎక్కి కూర్చున్నాడు మోడ ఎద్దరే పెట్టుకున్నాడు అన్నాడు. నవ్వుడు నేనే మోస్తున్నానండి. రిక్షాకు నీ నా వరకే ఇస్తాను మోడ నేనే మోస్తున్నాను కదే. ఒప్పుకున్నావా? అలాగే బరువు నెత్తిలో ఉంటే నీ భుజం మీదే ఉంటే ఇవ్వండి. తిరస్నానం ముబ్బుల మీద పెట్టుకొని కష్టం తీరింది అంటే ఎలా బాగుంటుంది? బాగా ఆకరైంది ఇంత అన్నం తిని అబ్బా నా కష్టం తప్పింది అన్న వాడిని నవ్వాలనా ఏడవాలనా. మంటలో ఇంత పడేశావు బాగా మండుతున్నది ఇంత పడేశావు. మంట తగ్గినదా బాగా తగ్గినదా? మంట పెరిగింది. నెయ్యి పోస్తే ఏమవుతుందండి? మరి అంతే. గృహ రాజనీయుల్లో ఆహారం పడేసి హాయిగా ఉంది అన్న వాడు ఏమన్నాడే? కొంచెం ఆహారం అయినా తెలుస్తుంది హాయి సంగతి ఏమిటో అంటాడు. కాబట్టి. కష్టములు తొలగించుకుంటున్నానని మానవుడు ప్రకటించుకునే ప్రకటనలో తలచే భావనలన్నీ ఇలాంటివే. తల మీదిని భుజం మీదికి మార్చుకున్నట్టే. నైకాంతతః ప్రతీకారః కర్మనాం కర్మ కేవలం. ఒక కర్మకు ఇంకో కర్మ ఎప్పుడూ ప్రతీకారం కాదు. అంటే నివృత్తి కాదు. ఒక కష్టం వచ్చిందండి ఇంకో పని చేశాం కష్టం పోతుందా? పనికి పని ఎప్పుడూ పరిష్కారం కాదు. చెప్తున్నాడు చూడండి. నైకాంతతః ప్రతీకారః కర్మణాం కర్మ కేవలం. ద్వయంహి అవిద్యోపస్తుతం స్వప్నే స్వప్న ఇవానగా. రెండు అవిద్యతో వచ్చినవి కదా అది అవిద్య ఇది అవిద్య అని అండి. అవిద్యతో వచ్చినది ఏది ప్రతీకారం కాదు శాంతి ఎలాగంటే స్వప్నే స్వప్న ఇవ. నిద్రపోయాం నిద్ర పట్టలేదు కాలం వచ్చేసింది. మనం నిద్రపోయాం. అందులోకి కథ వచ్చింది. ఇప్పుడు ఇందులో ఏ కథ మంచిదంటే ఏం చెబుదామండి? తాను కన్నా కథ గొప్పదా? తన కథలో వచ్చిన కథ గొప్పదా? అంటే రెండు కలలే. కలలో కల అన్నట్టుగా కష్టాల వల్ల కష్టాన్ని తీసుకొని సుఖపడ్డాము అంటే నవ్వాలా ఏడవాలా ఏం చేయాలండి అని అంటున్నాడు స్వప్నే స్వప్నైవా.

అందుకే అర్ధేహి అవిద్యమానేపి సంస్కృతిహి ననివర్తతే మళ్ళీ చెప్తున్నాడు నేను అన్నిటిని వదిలిపెట్టాను నేను దూరంగా ఉన్నాను నా సంబంధం సంసారం తోటి నేను మోత్సరం పోదాం అనుకుంటే తప్పు. అర్థములు లేకున్నా సంసారం పోదు. శబ్ద స్పర్శ రూప రస గంధములు అన్నాం కదా ఈ అర్థములు అంటే విషయములు సంబంధములు ప్రయోజనములు ఇవి లేకున్నా సంసారం పోదు ఎందుకు పోదు అంటే వాటిని కరిగించే వాసన జాగ్రత్తగా ఉంటుంది. అన్నం తిన్న దానికంటే అన్నం తినని నాడే అన్నం గురించి ఎక్కువ ఆలోచిస్తాం కదా. కదా ఉపవాసం అండి రేపు ఏకాదశి ఉపవాసము అని పొరపాటున ఏకాదశి ఉపవాసం ఉంటే ఏకాదశి రేపు అంటే ఇవాళ నుంచే రేపు అసలు మొత్తం తినకూడదు సరిపోయే ఇప్పుడైతే నా ఈ రాత్రికి మూడు పూటలు తాగేస్తాడు. అంతటితో పోనీయక ఏకాదశి మధ్యాహ్నం నుంచి ఎప్పుడు ద్వాదశి వస్తుందా? పరమాన్నం ఎప్పుడు చేసుకున్నామా? లడ్డూలు ఎప్పుడు చేసుకున్నామా? ఎప్పుడు ఆరంభింపు చేస్తామా? ఎప్పుడు పాలన చేస్తామా? ఆలోచించండి. ఆహారం తీసుకోకుంటేనే ఆహారం బాగా మనసు పడుతుంది కదా. అందుకే అర్ధేయ విద్యమానేపి విషయం లేకున్నప్పటికిని సంసారం పోదు. విషయం లేదు, ఆహారం తీసుకోవడం లేదు. ఆహారం గురించి నిరంతరం ఆలోచిస్తున్నావు, మగా ఉన్నట్టా పోయినట్టా. అదే అంటున్నాడు. మనసా లింగ రూపేన స్వప్నే విచరతో యథా మనస్సుతో వాటి గురించి ఆలోచిస్తావు కదయ్యా. నీవు ఏ విషయాన్ని మానుకున్నావో దాని గురించి అనంతరం ఎప్పుడు తెల్లారుతుంది, ఎప్పుడు దాయ చేస్తుంది, ఎప్పుడు భోజనం చేయడం. ఇంకా అది మోసమే. ఏ విషయాలు లేవో నీ ఎదురుగా ఆ విషయాలని నీవు మనస్సుతో ఆలోచిస్తుంటావు. కాబట్టి ఇలాంటి నిరంతరం మనస్సుతో ధ్యానించడం కంటే వాటిని అనుభవించడం మేడు. అంతటితో పోతుంది బాధ పోతుంది. లేకుంటే మళ్ళీ ఇంకా బాధ. అందుకే స్వప్నే విజరతో యథా అధాత్మనః అర్ధ భూతస్య యథః అనర్ధ పరంపరా సంస్కృతి సద్వ్యవచ్ఛేదః భక్త్యా పరమయా గురౌ.

చూడండి అది ఆత్మనః అర్ధభూతస్య యతః అనర్ధ పరంపరా అర్ధమైనటువంటి అంటే స్పష్టమైన స్వచ్ఛమైన ఉత్తమమైన జ్ఞానరూపమైనటువంటి ఆత్మకు అనర్థములు దేని వలన జరుగుతున్నాయి? చెప్తున్నాడు సంస్కృతిహి అంటే మనస్సుతోటి, వాసన తోటి, సంస్కారం తోటి ఏ గుణములు ఏ దోషాలు అంటున్నటువంటి ఆత్మకు అన్ని దోషాలు. అంటే సునాలు పడవేస్తున్నారు కదా ఇది సంసారం. మరి దీన్ని ఇది పోవాలంటే ఏం చేయాలి? ఎలాంటి దోషములు ఆత్మకు అందకుండా ఉండాలంటే ఏం చేయాలంటే భక్త్యా పరమయా గురవు. గురువు యందు పరమ భక్తి తోటి మాత్రమే ఈ ఆత్మకు అనర్థ పరంపర తొలగిపోతుంది. పరమయా గురౌ వాసుదేవే భగవతి భక్తి యోగ సమాహితః తద్రీతినేన వైరాగ్యం జ్ఞానంచ జనయిష్యతి. అయితే ఏం చేయమంటావయ్యా అంటే పరమాత్మ యందు భక్తి కలిగి ఉండవయ్యా. వాసుదేవే భగవతి పరమాత్మ యందు పరిపూర్ణంగా భక్తి కలిగి ఉంటే సమాజితః భక్తి యోగాన్ని ఉంచినట్టయితే అది ఎలా సద్రీచేనేన చక్కని నిశ్చలమైనటువంటి మనస్సుతో చేస్తే వైరాగ్యం జ్ఞానంచ జనయిష్యతి. పరమాత్మ యందు కలిగినటువంటి భక్తి యోగము ఏం చేస్తుంది? విరక్తిని కలిగిస్తుంది సంసారం మీద. కదా? తర్వాత భగవత్ స్వరూప జ్ఞానాన్ని కలిగిస్తుంది. ఇలా మనకు భక్తి వైరాగ్యాన్ని కలిగిస్తుంది, జ్ఞానాన్ని కలిగిస్తుంది. సహ తేనాదేవ రాజర్షి స్యాత్ అచ్యుత కథా స్వయః మహానుభావా. త్వరగానే ఇలాంటివాడు అంటే పరమాత్మ యందు భక్తి అవుట వలన జ్ఞానవాక్యమైన మహానుభావుడు వెంటనే అతిరా దేవా అశ్చ్యత కథ అశ్చయః పరమాత్మ కథలను వినాలనే కోరిక పుడుతుంది. ఇది గుర్తు. ఆ. చెప్తున్నా ఏంటంటే జ్ఞానము కలిగినది వైరాగ్యము కలిగిన గుర్తు ఏమిటంటే పరమాత్మ కథలు వినాలి అని కోరిక ఉంటే అది కలిగిందంటే

జ్ఞాన విరాగ్యాలు తగినట్టే. ఇలా జ్ఞానం చ జన ఇష్యతి సః అచిరాదేవ రాజనిశే శ్యాత్ అచ్యుత కథాశ్రయః శృణ్ణువతః శ్రద్ధ దానస్య ఇలా పరమాత్మ కథలను శ్రద్ధగా వింటున్నటువంటి వాడికి నిత్యదాస్యాత్ అధీయతః ఈ శ్రద్ధ భక్తి నిరంతరము. స్వరించకుండా ఉంటాయి. యత్ర భాగవతారాజన్ సాధవః విశదాశయాః భగవత్గుణ అనుకథన శ్రవణ వ్యగ్ర చేతసః మనం ఎక్కడికి పోతాం? పరమాత్మ యందు కథ, కథ యందు కోరిక కలిగితే, వినాలి అని ప్రథమ కలిగితే ఎక్కడ భాగవతోత్తములు, మహానుభావులు, పరమాత్మ భక్తులు, సాధువులు విశదాశయాః. పరిశుద్ధ మనస్కులు భగవత్ గుణాల కథ శ్రవణ వ్యగ్రతే తస పరమాత్మ గుద్రముల కథను వినటము వినటం యందు ఏకాగ్య మనసులో వారి ఉంటారో తస్మిన్ మహన్ముఖరితాః మధుభి చరిత్ర పీయూష శేష సరితః పరితస్రవంతి అలాంటి వారి విషయంలో మహన్ముఖరితాః అంటే మహానుభావుల చేత చెప్పబడిన పరమాత్మ యొక్క కథలతోటి వేస్తున్నాడు ముఖరితాః మధుభిచ్చరిత్ర పీయూష శేష సరితః పరమాత్మ యొక్క కథ అనేటువంటి అమృతము. అమృతము యొక్క కేకం దాని యొక్క నదులు. నిరంతరము పరమాత్మ నామమును పరమాత్మ గుణానుసంధానం వల్ల కలిగేటువంటి ఆ నదులన్నీ పరితః స్రావంతి. చుట్టూ ప్రవహిస్తాయండి. తనకే ఉండవు. ఒక భక్తులు పరమాత్మ గుణాలను వింటున్నా, పరమాత్మ గుణాలను అంటున్నా లేదా పాడుతున్నా ఆ ప్రవాహం ఆ ఇంటి వరకేనా? నది చుట్టూ ఎలాగైతే అంతట ప్రవహిస్తుందో గుణానుకధన పీయూష అమృతం ఉండే ఇది కూడా అంతటా ప్రవహిస్తుంది. భగవత్ గుణాను పరిత స్రవంతి తాయే పిబంతి అవితృషః నృప గాఢ కర్ణైహి శ్యాతు నస్పృశంతి అశన తృటు భయ శోక మోహ

ఇలాంటి వారు తస్మిం చెప్తున్నాడు తేయే పిబంతి అలాంటి పరమాత్మ యొక్క కథా సుధను ఎవరైతే తాగుతున్నారో అలా ఎలా అవి తృప ఈ ఫోన్ బడే అని తాగుతూనే ఉంటారు. మనం స్వీట్ అంటే రడ్డు తినగానే అబ్బా వద్దండి మొహం మత్తుతుంది. మరి పరమాత్మ కథా సుధా ఎన్ని? ఎన్ని గుండాలు కావాలి, ఎన్ని గ్లాస్ లు కావాలి చాలనా? సరిపోదు. ఎంతైనా తాగొచ్చు. అందుకని అవితృపః తృప్తి పొందినటువంటి మహానుభావులు నృప గాఢ కరణైహి శాప్తన్ అస్పృశంతి అసేన తృటు భయ శోక మోహ. ఎవరైతే పరమాత్మ వింటారో ఎవరితోటి ఎవరైతే నాలుక తోటి పలుకుతారో అలాంటి వారికి అచన, తృటు, భయ, శోక, మోహములు అంటే ఆకలి, దప్పి, భయము, దుఃఖము, మోహం అనేటువంటివి వారిని స్పృశించవు. పరమాత్మ కథలు విన్నవారికి గుణములు విన్నవారిని ఇవేవి జడ కానీ దుఃఖం కానీ మృత్యువు కానీ మరొకటి కానీ మరొకటి కానీ వారిని స్పృశించదు భయశోక మోహాః ఎదతో ఎతై ఉపద్వృతః నిత్యం జీవలోకః స్వభావజైహి నకరోతి హరేహ నూనం కథామృత నిధౌ రతిం మరి అయితే కథ విందాం. సరిపోతుంది కదా. అన్ని పాపాలు పోతాయి. అన్ని దుఃఖాలు పోతాయి. మోసం వస్తుంది అనగా వినకూడదండి. మీరు ఇవన్నీ చెప్తున్నావ్ అంటే వినాలని అందరికీ తెలుసు కానీ ఎందరు వింటారు. అదేమిటండీ అంటే నో టైం. పిలికే లేదండీ ఏం చేద్దాం టైం లేదు ఎక్కడ ఇంకా చెప్పుకున్నాడు మనకు అందులోనే. నిత్యం జీవలోకః స్వభావజైహి ఇలాంటి వాటితోటి అనేకమైన సాంసారిక విషయ దుఃఖములు బాధలతో ఉపదృతులైపోయినటువంటి వాడు జీవలోకః స్వభావజైహి నకరోతి హరిర్నూనం కథామృత నిధౌరతిం. తనకు బాగా చక్కగా గానం చేయవచ్చినా, భజన చేయవచ్చినా, చక్కగా తాళం వేయవచ్చినా ఇవన్నీ నాకేం రావని దూరంగా కూర్చుంటాడు. మరి కీర్తన చేయాలి కూర్చుంటే.

తనేం లేదు గుళ్ళే కూర్చుంటాడు కానీ ఆ మాత్రం చేయడు. చెప్తున్నాడు అందుకే చెప్తున్నాడు కథామృత నిధౌ సనకాదయః. ప్రజాపతిపతిహి సాక్షాత్ భగవాన్ గిరిశః మనుహు దక్షాదయః ప్రజాధ్యక్ష నైష్టికా సనకాదయః. మరీతి అత్యంగిరసౌ పులత్య పులహ కృతహు భుభుహు వశిష్టః ఐత్యేతే మదంతాహ బ్రహ్మవాదినః ఇంత విశాలమైన ప్రపంచంలో పరమాత్మను మాత్రమే స్మరించే వాళ్ళ లెక్క పెడదాం ఎందరు ఉన్నారో చెప్పండి అని అడిగితే అయ్యా ఉన్నారండి ఎవరు ప్రజాపతి పతిహి ఎవరు రుద్రుడు వణపతి ప్రజాపతి పతిహి సాక్షాత్ భగవాన్ గిరిశః అతను ఉద్రుడు అలాగే మనుహు దక్షాదయః ప్రజాప ఎంత ప్రజా దక్షాది ప్రజాపతులు ప్రజాత్యక్ష నైష్టికా సనకాదయః సనకాగు కదా వీళ్ళు నైష్టికులు దీనికి తోడు మరీచి, అత్రి, అంగిరస, పులస్య, పులహ, క్రతు, బృగు, వశిష్ట, చివరికి మదంత అంటే నారద. అవ బ్రహ్మలు ఉన్నాం కదా దశ బ్రహ్మలు ఈ పది మంది బ్రహ్మవాదినః అద్యాపి వాచస్పతయః తపో విద్యా సమ ఇంకొన్ని మహా వారు ఉన్నారు. మహా పండితులు తపస్సు తోటి, విద్య తోటి, జ్ఞానం తోటి ఎందరో ఉన్నారు వాజ్పతులు. అలాంటి మహానుభావులు సమాధిభి పశ్యంతోపి నపశ్యంతి. జ్ఞానం ఉంటుంది. శాస్త్రం చదువుతారు, అర్థం కూడా అవుతుంది కానీ. పురాణ వైరాగ్యం అండి, పురాణం వింటాం. విన్నప్పుడు ఆహా చాలా బాగా ఉంది, చాలా బాగా ఉంది, మనం అలాగే ఉండాలి ఇప్పటినుంచి. అలా ఇంటికి పో పడుకుంటారు. ఇద్దరు పోతారు కానీ ఇద్దరు పోకూడదు కదా సాయంకాలం పూట ఆ ఎన్నో చెప్తారండి అని ఎక్కడ చేస్తాం వింటాం కానీ. తెలిసి కూడా చదివి కూడా చదివిన దాన్ని తెలిసిన దాన్ని ఆచరించరు. నకరోతి హరేహ నూనం చెప్తున్నాడు అందుకనే వీళ్ళందరూ. అద్యాపి వాచస్పతయః తపోవిద్యా సమాధిభి పశ్యంతోపి నపశ్యంతి చూస్తున్నా కానీ వాళ్ళు గుడ్డి వారవు తదరకుండా పశ్యంతం పరమేశ్వరం ఎవరిని?

పరమేశ్వరం పశ్యంతం పశ్యద్దోపి నపశ్యంతి. పరమాత్మ కర్మ సాక్షి జగత్ చక్షువు కదా అందరినీ చూస్తుంటాడు. పరమాత్మ అందరినీ చూస్తుంటాడు అన్న విషయం తెలుసు వీడికి. తెలుసు కానీ వీడు అదే అనేటప్పుడు ఆ విషయం మర్చిపోతాడు. ఎదురుగా ఉన్న భగవంతుని కూడా చూడలేడు పశ్యంతోపి నపశ్యంతి పశ్యంతం పరమేశ్వరం శబ్ద బ్రహ్మని దుష్పారే శరంత ఉరు విస్తరే పరమాత్మ యొక్క అడ్రస్ మారిందట. రే అంటారా శబ్ద బ్రహ్మ. పరమాత్మ శబ్ద బ్రహ్మ రస బ్రహ్మ చెప్పుకుందాం కదా రసో వైసః అంటారు. అది సాహిత్యం. కాకడనంలో స్ఫోట బ్రహ్మ అంటారు. పొడవంటే చూద్దాం. ఇలా శబ్ద బ్రహ్మను తీసుకొని పుదుస్తాయే చరంతః ఉరువిస్తరే మన్వలే ఏంటి మంత్రలింగైహి యవచ్ఛిన్నం భజంతః నవిదుఃపరం. వీళ్ళు ఊరుకోక ఆ యోధాల యొక్క మంత్రాలు, బీజాక్షరాలు, ఉపాశ ధర్మాలు ఇవన్నీ తీసుకొని వాటిని ఆరాధించి ఆహా నేను సేవ చేశాను. నువ్వు నిన్ను ఆరాధించా కానీ గొప్పగా చెప్పుకుంటారు. ఏమవుతుంది? పూజ ఫలించదు. అసలు పూజ చేస్తే కదా ఫలించేది. తనది కాదు, తాను తీసుకుంటాడు. తాను చేయవలసింది కాదు, తాను చేస్తాడు. అందుకే మంత్రలింగైవ చిహ్నం భజంతః నలిదుఃపరం నేను హాయిగా చేరాను గమ్యాన్ని వాడి సంగతి నాకెందుకు అంటే ఏమందాం కాబట్టి అలా కాకుండా పరమాత్మ గురించి తెలుసుకున్నవాడు నీ నా అనే భావనతో ఉండడు. ఉండడు అన్నమాట. తస్మాత్ యదా యమ యమనుగృహ్నాతి భగవాన్ ఆత్మభావితః సజహాతి మతిం లోకే పేదేచ పరినిష్టితా. ఇక ఇప్పుడు మనకు చెప్తున్నాడు యదా యవన గురున్నాతి భగవానాత్మ భావితః స్వసంకల్పాయత్తంగా పరమాత్మ ఎవరిని అనుగ్రహిస్తాడో సజహాతి మతిం లోకే వేదేచి పరిమిష్టితాం. అలాంటి మహానుభావుడు లౌకికమైన విషయంలో కానీ వైదిక విషయంలో కానీ బుద్ధిని వదిలిపెడతాడు. ఎవరు?

పరమాత్మ అనుగ్రహించదలుచుకుంటే పరమాత్మ కదార్థం పడిందంటే వాడికి వేదనలో లోకంలో అన్నీ అయ్యా ఓ ధర్మ పద్మ అన్నాను కదా అన్నీ వదిలిపెడతాడు. వేదన మనస్సు ఉండదు చూడండి. ఆ ఏం చెప్పారు? సజాతి మతిం లోకే వేదేచ పరినిష్టితాం తస్మాత్ కర్మసు బర్హిష్మన్ అజ్ఞానాత్ అర్ధకారిషు మార్ధ దృష్టిం కృతాః శ్రోత్ర స్పర్శిషు అస్పృష్ట వస్తుషు కన్నులతో చెవులతో చూచి తెలుసుకునే వాటిని ఇతర ఇంద్రియాలను హింసించి పొందేటువంటి వాటిని ఉన్నదే అలాంటి వాటి యందు మార్భ దృష్టిం కృతాః ఇవన్నీ. ప్రయోజనములు నాకు లాభములు అని పొరపాటున కూడా అనుకోకు వీటియందు అర్ధ దృష్టి పని లేదు మార్గదృష్టిం కృతాః శ్రోత స్పరిషిసు అస్పృష్ట వస్తుషు అష్ట ఏమన్నాడు అస్పృష్ట వస్తుషు స్రోత్ర అలాగే స్పర్శి అంటే త్వగ అన్నమాట త్వగింద్రియము స్రోత్రీంద్రియము ఇలాంటి వాటితో గ్రహించబోయేటువంటి వాటిని ఇలాంటి వాటికి అందని దైవ వస్తువుల యందు పూర్తిగా మధ్య వదిలిపెట్టి స్వమ్లోకం న విధుస్తే వై యత్ర దేవః జనార్ధనః తన లోకాన్ని తాము తామెక్కడున్నామో మర్చిపోతారు. తామేం చేస్తున్నామో మర్చిపోతారు. ఎక్కడ ఉంటారు? మర్చిపోతాడు పరమాత్మ. అందుకే నవిదుహు యత్ర దేవో జనార్ధనః పరమాత్మ ఎక్కడున్నాడో దాని గురించి తెలుసుకుంటారు కానీ తాము ఎక్కడ ఉండేవారివి, ఎలా బతికాము ఎందుకని పొద్దుపోక. ఇంకా వాటి యందు కాస్తంత మళ్ళీ నమ్మకారం పెరుగుతుంది. దాన్ని పూర్తిగా వదిలి పెట్టాలి జనార్ధన. ఆహుహు ధూమ్ర ధియః వేదం సకర్మకం అతద్విదః ఆస్తీర్య దర్భైహి ప్రాగగ్రైహి రాశ్నేన శిక్షిత మండలం మళ్ళీ ఇక్కడి నుంచి విషయం మారుతుంది. అంటే మనకు ఎవరెవరు ఎలాంటి విషయాలను ఎవరెవరు ఎలా స్వీకరిస్తారు? స్వీకరించిన వారు ఎలా ఆచరిస్తారు?

అంటే కర్మఫలం నాకు కావాలని ఆచరించే వాళ్ళు కొందరు, ఇదంతా నీ ఆజ్ఞమే అని ఆచరించే వాళ్ళు కొందరు, మరికొందరు పరమాత్మ కైంకర్య రూపముగా కర్మ ఆచరించే వాళ్ళు. ఈ ముగ్గురు వాళ్ళు సాత్వికము, రాజసము, తామసము. ఇలాంటి వారి కోసం వారు మళ్ళీ వీటి జోలికి పోకుండా అంటే నిరంతరం పరమాత్మను మాత్రమే ధ్యానించడానికి కావలసిన పుణ్య విశేషాన్ని పరమాత్మే దయ దయ దలికి ప్రసాదిస్తాడు. ఎలా వ్యవహరిస్తే అవి కలుగుతాయి, ఏది మానేస్తే కలుగుతాయి, తగినటువంటి ఐహిక విషయ భోగాలు ఎలా తొలగుతాయి అది రెండో భాగము దాన్ని మనం రేపు మళ్ళీ అనుసంధానం చేద్దాం. స్వస్తి ప్రజాభ్య పరిపాలయంతాం న్యాయేన మార్గేన మహీం మహీశాః ఓ బ్రాహ్మణేభ్య శుభమస్తు నిత్యం లోకాస్ సమస్తాః సుఖినో భవంతు అస్మద్ గురుభ్యో నమః రేపు రెండు ఉందారే. రేపటి నుంచి రెండు ఉందారా? భగవంతుడు ఎవరిని కనుక్కుంటారో వాళ్ళకి ఆయన అనుగ్రామం దగ్గర

Benedictory verse (mangalacharana): 'I take refuge at the feet of the Lord of the city (Narayana). Mother, father, youth, children, wealth - all that belongs to my lineage according to the ordained order - and the feet of the founder of our kula (lineage), who is the ornament of the lineage - I bow my head to those blessed feet. To Bhutayogi, Mahadahvaya, Bhattanatha (Periyalvar), Sri Bhaktisara, Kulashekhara, Yogivaha, Bhaktanghrirenu, Parakala, Yatindra, and Mishra - and to Sri Parasara Muni (Nammalvar) - I always bow in devotion. (Verse to Krishna): Vasudeva's son (Krishna), lotus-eyed...'

We have revealed and explained this narrative. But in truth, this is not just the story of a king. What is it then? It is a spiritual upakhyana (allegory). It is a story that comprehensively explains the tattva-traya (the three essential truths). Why was it told this way? Because 'paroksha-priya vai devah' - the devas (divine beings) love indirect expression. If one openly broadcasts and worships, they turn their face away entirely. Secret giving (gupta-danam) is preferred...

Not externally but keeping the Lord in the heart - if one can contemplate Paramatma, meditating on the Supreme with heart directed toward Him, then for such a person Paramatma is pleased. He said: the Lord is not pleased by pomp, show, announcements, and proclamations. Now he is speaking to Prachinabarhis: 'Bhagavante vachu - asmaabhih na samyag avagamyate' - 'O Lord, what you have told us, we have not fully understood.'

Does the jiva (individual soul) take up a body? Yes, Puranjana took up a city (nagara). What does that mean? Nagara means the body. Puranjana means purusha (the embodied person). 'Venankthi atmanah puram eka-dvi-jatu-shpad bahu-padam apadakam' - this city (body) has one foot, two feet, three feet, four feet, many feet, or no feet at all - these are the various forms of embodied life.

[ASR unclear - likely an illustrative story about someone who forgot his origins once he got a house] 'Until then, I'll never go, I said - where will I go, where will I stay?' But once he got inside and got the house: 'This is my house, I am the owner.' He forgot the original person (the Paramatma). When forgotten, attachment takes firm hold. And again: 'We came with two legs, without legs.' How did you shout about not having legs - without legs...

He describes: 'na avijnayate pumbhih - namabhir uva kriya gunaihi - yada divrikshanah purushah karshinena prakriteh gunan - nava-dvaram dvi-hastangiri - tatra amanutah sadhviti' - When the purusha (individual soul) desires to enjoy the fruits of his actions, he wishes to experience the gunas (qualities) of prakriti (nature) - sattva, rajas, and tamas. The nine-gated city with two-limbed instruments (body) - he entered it thinking 'this is good.'

That is why ahankara (ego) and its manifestations come from buddhi (intellect). They called the woman in the story 'buddhi.' 'Mama avidi yat krtam - yam adhisthaya dehe asmin - puman bhunkte akshibhih gunan' - the meaning of the tattva (truth) is now completely clear. The purusha (the soul), relying on buddhi (intellect), through the senses experiences the gunas (qualities) of prakriti. Sattva (goodness), rajas (passion), tamas (inertia) - these are the qualities of prakriti.

One needs speech (vak) to do something. So vak (speech), pani (hands), pada (feet), payu (excretory organ), and upastha (generative organ) - these are the five karmendriyas (organs of action) we have discussed. Because of these, action is possible. The five action organs, and five knowledge organs (jnanendriyas). This is 'jnanam cha karma cha yat kritam.' Mind (manas) is one more - the eleventh. These eleven - the mind and the ten sense organs - are indeed companions. Not different from the senses...

For sneezing, 'krakara' vata (air) is needed. For yawning, 'devadatta' vata is needed. 'Vijrimbhanam - rajahati mritam va sarva-vyapi dhananjaya' - the dhananjaya vayu (the air that pervades) does not leave even the dead body. It holds onto the body even after death. That is why if the body is kept for a while after death, what happens? It swells, fluids ooze out - the five vayus continue their natural work...

[ASR unclear - likely a contemporary story or commentary about social reform, Vedic study, and traditional versus progressive debate] There is a talk about an ashrama where women and shudras were taught the Vedas. That became a new controversy - old conservatives versus reformers. The conservatives said: 'Pour lead into the ears (of those who hear the Vedas improperly).' Then there was a new revolutionary wave that transcended that conservative position...

[ASR unclear - likely about going to a temple and technology] 'Go to the temple. Tell the computer room - don't get caught. Go tell God - don't get caught.' Is it about what we have created - Paramatma created us. Should one go to the abode where Paramatma dwells without shoes? Should shoes be removed? If He gets a virus, none of us will remain. That is the truth. No one told us this is wrong...

[ASR unclear - likely about increasing participation in religious discourse] After another 5,000 more come, others won't fit. That is fine. The more the people, the better the gathering. If more people read, what else happens? That path opens. Our people should submit to our Swami. This becomes ready - you must desire it. Did you see - placed on the table - seated on a chair...

[ASR unclear - story about Karna/Duryodhana] Does Chatrojya (Karna?) not get it? 'Yes, indeed, you are announcing things without seeing all of that.' 'Duryodhana-samiditah - astra-vidyam pragunnami.' 'I want to learn the science of weapons (astra-vidya) - I approach Dronacharya.' That was not his own intellect. 'Duryodhana samedita' - Duryodhana incited him: 'You should learn...'

Do not announce to ten people. One should not make a declaration without having studied. And people with responsibility like you - if you declare someone a 'fake guru,' is Vyasa then so small? We may be great people, we may be intelligent - we accept that. We may be great - but not greater than Vyasa. Is what Vyasa said such a trivial matter? He spoke...

[ASR unclear - likely a contemporary story about religious tolerance and film industry] Swimming pools - they put one pool and make people beat each other in it. No matter how sinful, they beat. Have they put anything like this in the Quran? See what happened when a film was made about it. What happened? They burn the screen. That was said already. Even in a Telugu film - a Sikh character was shown smoking a cigarette. Whoever...

So what are they? 'Akshini nasike' - two eyes, two nostrils, two ears - one of each. When we say that, meaning the total two of each - eyes, ears, nose, mouth - we speak of them this way. Thus: 'akshini nasike asyam' - 'panchapurah kritah' means those in front - two of them. The ears go to the side, come outside. The front ones...

'Saurabha uchyate ghranah - avadhutah - mukhyasyam - vipanah vak - rasavit rasah' - the jnanendriya (sense organ) here: the nostrils are the instrument, while ghrana (smell) is the sense organ of scent. The jnanendriya nose perceives gandha (smell) through the nostrils. Shrotrendriya (hearing) comes first - it perceives shabda (sound) through the ears. Chakshur-indriya (sight) perceives rupa (form) through the eyes...

[ASR unclear - speaker likely digressing into an illustrative story about a large shop and its goods] Going to a shop and buying things - a big shop where all goods are available. 'Vak' (speech) is very clever and witty. Even while explaining philosophy as a story, making everyone laugh - we truly agree: 'Yes, we do this.' A thought arises. Making one think gently. Explaining philosophy in a humorous way...

Yes, that is being said - therefore: 'vibha vihara ramasva gunashabhogam - sannidhim pratishamim medininca' - that too, and this too is released. There is pravritti (engagement) and nivritti (disengagement). Both are spoken. Eat, drink, roam - that saying is heard. All such sentences are heard and spoken. The scripture of pravritti is this, the scripture of nivritti is also this. Therefore...

What we call 'upastha' - the activity associated with it is vyavaaya (sexual union). Vyavaya means union (samagama). The coming together of couples is called vyavaaya. What does it produce? 'Gramyanam ratihi' - pleasure for the household folk. Gramyam ratihi - vyavahara giving pleasure to whom? What is that called? It is called 'gramya-sukha' (worldly pleasure). Between a man and a woman...

That is why he called it 'vaidya-samma.' That is being discussed. 'Andhaaume shrinu payuh - this is lubbhakah - payu lubbhakah' - two names. What a witty scripture! One is asyam (mouth), we say vak (speech). Look - we say vak. After the mouth, there is another - we call it guda (rectum). These two together are called 'lubdhakam.' A hunter (lubdhaka) - mouth and guda - both take in and give out...

Not just that - they also take whatever they encounter. Do the hands have eyes? Do the legs have eyes? The hands take what the eyes see. The legs step where the eyes guide. Close the eyes - and the hands and legs are blind. That is why the Bhagavatam says: 'chakshuh-putam nyasetu padam' - 'Place your foot only where your eye has purified the ground (i.e., look before you step).' 'Vastra-putam jalam pibet' - drink water filtered through cloth...

What does one obtain through it? 'Tad-gunaih - prakriti-gunaihi - tatha tatha vikruyate gunattah - vikaroti va - tatha tatha upadrashtam atma tad-vrittih anukaryate' - very clearly stated: 'yatha yatha vikruyate gunaktah' - to whatever extent the mind (antahkarana/heart) becomes modified by which gunas - whichever gunas attach themselves and cause what kind of transformation...

It moves very fast. But however great it is - however fast it goes - not a single one moves forward. That is the truth, is it not? A year has passed, we say. How much have we advanced? At least our house - has our board, our house, advanced? Is it where it was this year, and will it be on the road next year? Will it be...

Cold-heat (sheeta-ushna), happiness-sorrow (sukha-duhkha), honor-dishonor (mana-apamana) - these are dvandvas (pairs of opposites). We said these two are the yoke (dvandva-kubara). Similarly: 'panchendriyartha-prakshepa - sapta-dhatu-varudhakah' - the 'prakshepa' here means: they run after the (five) sense objects. He shoots arrows and runs toward them. What are those? The senses pursue their objects - sound, touch, form, taste, smell.

A thorn pricks, a stone hits, a small wound occurs, the foot slips. None of these happen without reason (karma). For the actions (karmas) you have performed, there are small karmas and large karmas, small results and large results, small pain and great pain. In some instances, there seems to be no reason at all. 'Why is my mind so agitated?' - the mind alone knows the cause, the rest don't understand.

If by chance you get married - or even without marriage - you must commit sins. If you beg (bhiksha), there is no sin. But householders must thresh, grind, mix, cook. All these are 'suna' (inadvertent harm to life). You see - with all these activities, yet calling ourselves non-violent (ahimsa)? What does dharma mean then? That is why he says: 'pancha-suna vinodakrit' - committing the five inadvertent harms thinking it is for pleasure.

[ASR unclear - philosophical commentary on time] Varna-vyavasaya (vocation/system of social order) exists for everyone - there is nothing new there. Nothing particularly new. 'Sharasyah smritah - harantyayuhu parikrantya satyuttara-shatatrayam' - 360 days (and 360 nights) - as these revolve, each complete round means one round of our lifespan is gone. Countdown: 99, 98, 97...

And if sugar (diabetes) is also cured with this, does it come back or go? That also goes away - what more is needed? Therefore, the mental affliction (adhi) is mightier than the disease (vyadhi). These adhis (mental afflictions) and vyadhis (physical diseases) are the soldiers of death (mrityu). When they come, it means the end is near. That is why: 'Adhavaha vyadhayaaha pashcha sainikaha - yavanaha - charah - bhutopasarga...'

Only 'you' should remain. We say - bearing all these hardships in this body: 'dehi tamo-vritah - ajnanam avarinchbadi - prana-indriya-mano-dharmaan - atmani adhyatya adhikaranam' - covered by ignorance (ajnana), he superimposes the properties of prana (life-force), indriyas (senses), and manas (mind) upon the Atman (the true self). He says: 'I am blind. I am lame. I am deaf.' But who is actually blind, lame, deaf - the body is. Not the Atman.

'Purushasthu visajjeta guneshu prakriteh svadakam' - therefore: 'atmanam avijnanat' - not knowing the Atman. Similarly, one must know the Supreme (Paramatma). Without knowledge of Atman and Paramatma, 'purushasthu visajjeta guneshu' - without knowledge of Bhagavat-svarupa (the nature of the Lord) or sva-svarupa (knowledge of one's own true self), the jiva becomes entangled in the gunas (qualities) of prakriti.

'Yatha karmabhijayate' - one is born according to the karma one has performed. Is that not so? Perform sattvic karma, you are born sattvic; rajas produces rajas; tamas produces tamas. 'Yatha karmabhijayate - shuklat prakasha puyishtan lokan apnoti - karakitu' - sattvic karmas lead to sattvic lokas (worlds): svargaloka (heaven), chandraloka (moon world), marudloka, kuberaloka - such sattvic worlds.

What is rajas? Partial manifestation. Nothing comes to completion - everything remains half-and-half. Half-sattva, half-rajas; or half-rajas, half-tamas - in that condition one is born as a human being. 'Yatha karma-gunam - bhuva - shutparitah - yatha dhinah sarmeyah - griham griham charan vindati - yat dishtam danda-odanam eva va - tatha kamatayah dhivah' - as he says so well: 'sutparita yudhada-dinah - sarmeyah' - like a dog going house to house, whatever is assigned (fate and food)...

'Duhkheshu ekatarena api - daiva-bhuta-atmahitushu - jivasya na vyavachedah - syat - tat-pratikrya' - 'Duhkheshu ekatarena api - daiva-bhuta-atma-hetushu' - we have described adhyatmika (from one's own self), adhi-daivika (from divine forces), and adhi-bhautika (from other beings) - the three taapas (afflictions). These three are exactly what are called tapa-traya. Similarly, these same three types of duhkha (suffering) are being described.

[Illustrative story about carrying a load] It is the same for everyone - the burden is on you alone. A man gave a joke - he got into a rickshaw carrying a large bundle on his head. He was asking for five rupees. 'Why are you carrying that bundle on your head?' 'Fool - I will carry the bundle, you just carry me (the fare).' He sat with the bundle still on his head. He laughed: 'I am carrying it myself.' The rickshaw carries everything...

That is why: 'artheh avidyamanepi samskritih na nivartate' - he says again: 'I have given up everything, I am at a distance, I have no connection with samsara - I will attain moksha.' That is a mistake. Even without material things (artha), samsara does not cease. Shabda (sound), sparsha (touch), rupa (form), rasa (taste), gandha (smell) - these artha (sense objects) - their connections, purposes, and relationships...

See that: 'atmanah arthabhuutasya - yatah - anartha-parampara' - for the Atman, which is by nature clear, pure, excellent, and of the form of pure knowledge - from what do all anarthas (misfortunes) arise? It says: 'samskritih' - through the mind, through vasanas (latent impressions), through samskaras (deep conditioning) - whatever gunas and defects become attached to the Atman - all defects. It is as though they are throwing chains (sunah) on it.

Knowledge (jnana) and detachment (vairagya) are appropriate. 'Jnanam cha jana ishyati sah - achirad eva - rajannise - shyat - achyuta-kathashraya - shrinuvata shraddha-danasya' - for one who listens with faith to the stories of Achyuta (the infallible Lord, Vishnu/Krishna), 'nityad asyat adhiyatah' - this shraddha (faith) and bhakti (devotion) continue uninterruptedly. 'Yatra bhagavata rajaan - sadhavah vishadasaya - bhagavat-guna anukadhana shravana vyagra chetasah' - in that place where the sadhus (holy ones)...

Such are those who 'tasmin - te ye pibanti' - those who drink the nectar of Paramatma's stories (katha-sudha) - they drink it ceaselessly with relish. We say: with sweets, once we eat laddoo, we say 'enough, I feel full.' But with the nectar of Paramatma's stories - how many rounds does one need, how many glasses does one need - is it ever enough? No, it is never enough. However much one hears, one wants more and more...

He is there, nothing else - he just sits in the temple (or continues service) - but that much at least he does. That is why it is said: 'katha-amrita-nidhau - sanakadayah - prajapatipatihi - sakshat bhagavan - girishaha - manuh - daksha-adayah - prajadhyaksha - naishtika - sanakadayah - marichi - atrigirasa - pulastya - pulaha - kritah - bhubhu - vasishtha - aityete - madantah - brahmaваdinah' - in this vast world, only they who contemplate Paramatma...

'Parameshvaram pashyantam pashyaddhopi na pashyanti' - Paramatma is the witness of all karma, the eye of the universe - He watches everyone. That Paramatma watches everyone - that much is known to this person. He knows it - but in the very moment of doing something wrong, he forgets it. Even looking directly at the Lord, he cannot see Him. 'Pashyantopi na pashyanti pashyantam parameshvaram - shabda-brahmani dushpare...

When Paramatma decides to bestow grace, when the meaning of Paramatma's story (katha) has penetrated him - 'O dharma-padma,' he said - he drops everything. The mind (vedana-manas) ceases its agitation. What was said? 'Sajjati matim loke - vede cha - parinishthitam - tasmat karmasu barhishman - ajnanat artha-karishu - mardha-drishim kritah - shrotra-sparshishu asprushta...'

Meaning: some perform karma wanting its fruit for themselves - others perform it saying 'this is all Your command (O Lord)' - and yet others perform karma as kainkarya (service) to Paramatma. These three categories are: sattvic, rajasic, and tamasic practitioners. For such people - so that they do not continue in these worldly entanglements and instead always contemplate only Paramatma - the required punya (merit) for that constant meditation...