అశ్చర్య పరిమా పరం పరాం శరో హి నమే శరో పరాం పురి పురి జ్ఞానో హత సవితయా హస్త శరో హస్త శరో భగవత్ శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో హస్త శరో మాతా అత్తాయ హృదయ తనయా విభూతి సర్వం యదేవ నియమేన మదన్వయానాం ఆర్ధ్యత్యర కులపతే వకుళాభిరామం శ్రీమత్ సజన్మి మళం ప్రణమా విమోర్జునా భూతం సరస్య మహదాత్వయ భక్తనాద శ్రీ భక్తి సార కులశేఖర యోగివాన్ భక్తాం శ్రీనేను పరకాల యదీంద్ర విశ్వరాం శ్రీమత్వరాం భుజమునిం ప్రణతోస్మి నిత్యం వసుదేవ సుతం దేవం కంస చాణూర మర్ధనం దేవకీ పరమాన్ధం కృష్ణం గుందే జగద్గురుం అతసి పుట్ప సంహార నూపుర శోభితం సృద్ధ సంగత కేయూరం కృష్ణం వందే జగద్గురుం గుల్ల పద్మ పుత్రాక్షం నీల జీవోద దన్నిభం యాదవానాం శిరోరత్నం కృష్ణం వందే జగద్గురుం నిదారక నైయుక్తం పూర్ణ చంద్ర నిపానం నిలతత్కుండలధరం దేవం కృష్ణం ముందే జగత్గురుం శ్రీ వర్తాంకం మోదస్కం వనమాలాధిరాచితం జంఖచక్రధరం దేవం కృష్ణం ముందే జగత్గురుం మందార గంధ యుక్తం చారువాతం సుశోభితం వరిని పించావ జూడాంగం కృష్ణం వందే జగద్గురుం రుక్మిణీ కేశ యుక్తం పీతాంబర సుశోభితం అవాస్త తులదీ గంధం కృష్ణం వందే జగద్గురుం గోపికానాం కుచద్వంద్వ కుంకుమాం చితవర్చతం శ్రీనికేతం భయే స్వాతం కృష్ణం గుందే నిగద్గురుం కృష్ణాష్టకమిదం పుణ్యం ప్రాత రుత్సాయ జప్పటేత్ కోటి జన్మ కృతం పాపం స్మరణేన వినర్జ్యతే శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమః వ్యాసం పుచిత్త నృస్తారం శక్తే పౌత్రమ జన్మతం పరాచరాత్మజం గుంతే సుఖతాపం తపోనిధిం వ్యాసాయ విష్ణు రూపాయ వ్యాస రూపాయ విష్ణవే నమో వై బ్రహ్మ నిదయే వాసుధ్యాయ నమో నమః యంత్ర వ్రజంత మనుతేత మతేత గుత్యం ద్వైపాయనో విరహ చాతల ఆజుహావా పుత్రేటి తన్మయతయా తరవోభినేదో సం సర్వభూత హృదయం మునిమానతోస్మి శ్రీ సుఖబ్రహ్మణే నమః కన్యాభరణి సంజాతం వా ధూల కులభూషణం

శ్రీ రంగాది గురు పుత్రం జహగోపమహం భజే అస్మద్ గురుభ్యో నమో భగవత్ బంధులారా సంహృదయ వదన నిన్న జరుపుకున్నాం. అలా సంహృదయని సంహరించి బందీలుగా ఉన్నటువంటి తల్లిదండ్రుల యొక్క సంకెళ్ళను విడిపించి. వారికి సాష్టాంగదండ ప్రణామం ఇచ్చేశారు. ఇంతటి దివ్య ప్రభావాన్ని కనులాగా సూచిన దేవకీర్వతి దేవుడు మీరు మా తనయులుగా కాక. యువు తో తమ దేవతా ఉత్తములని అంటే పరవక్షంగా పరమాత్మ యొక్క అవతారని విషయాన్ని వారు కూడా అవగతం చేసుకున్నారు అలా వారిని సత్వజాతే నశంకితౌ ఎలాంటి అనుమానం లేకుండా వారిని ఆరంభ చేసుకున్నారు. పితారౌ ఉపలబ్ధార్ధ విధిత్వా పురుషోత్తమః మా బోజితి నిజాం మాయాం తతాన జనమోహిరే. తల్లిదండ్రులకు అసలు విషయం తెలిసింది అని కూడా తెలుసుకున్నాడు స్వామి. అసలు విషయం అంటే ఇది అవతారము. పరమాత్మ పారమే వీళ్ళిద్దరూ అన్న విషయం తల్లిదండ్రులకు అర్థమైనది అన్న విషయాన్ని తెలుసుకొని ఇది మా భూత్ ఇది ఇది ఇలా ఉండకూడదు కాబట్టి. తన దివ్యమైనటువంటి సకల జనములను మోజింపజేసే తనమాయను వైష్ణవి మాయ అంటాం. అలాంటి వైష్ణవి మాయను వారిపై కూడా ప్రసరింపజేశారు అని అన్నారు. అట్లా ఉచ్చో ఉచ్చో తా ఉచ్చో తా ఉచ్చో తా. సతా నా జన మోధినీ ఉవాచ పితరావేత్సాధ్వజ సత్వదర్శవా ప్రక్షయావనత స్త్రిణన్ అంబా ఆతితిచ సాగరం. మొదలు తల్లిదండ్రుల మీద దశమ స్కంధం 45వ అధ్యాయం తమ సవధన జరిగింది ఇవాళ తల్లిదండ్రులకు కృష్ణ పరమాత్మ స్వస్వరూపాన్ని చెప్పి పారిన

అందరి తన దివ్యమైనటువంటి విష్ణుమాయ వారి మీద ప్రసరింపచేసి వారితో అంబా, తాత, అమ్మ, నాన్న అని మామూలుగా పిలుస్తూ నాత్మత్వో ఇవయోస్తాతా నిత్యోత్కంటితయోరపి బాల్య పౌగుండ కైకోరా పుత్రాభ్యాం అభవన్ వచిత్ తల్లిదండ్రులతోటి పుత్రులు ఎలా మాట్లాడాలి అందులో ఇంచుమించు ఇన్ని సంవత్సరాలు దూరంగా ఉన్నారు, అందుకే అమ్మ నాన్న బాల్యంలో కైసోరంలో పౌగండాల్లో. మా నుండి మా వలన మీకు ఎలాంటి ఆనందం కలగాలో అది కలగలేదు అంటే. లాలించుట, పాలించుట, ముద్దు ముద్దు కారు, తప్పడు అడుగులు, తప్పడు మతలు, అమ్మో నా అనువానం వచ్చిన దాకా మాట్లాడటం. నడిచి నడువ కింద పడితే వచ్చి లేపుకోవటమో, దుమ్మడితే వచ్చి కౌగలించుకోవటమో. పిల్లలు లేపుకోవటమో ఇలాంటి విరుదు మాత్రలన్నీ ఉంటాయి కొన్ని చెష్టలు. పసితనంలో పిల్లల చిత్ర చూపి తల్లిదండ్రులు చూపి భయమరుస్తారు ఆనందిస్తారు. మా వల్ల మీకు అలాంటి ఆనందం కలగలదు. అంటే వాటికి మేము దూరమయ్యాము మీరు కాదు తల్లిదండ్రులతో ఇలాంటి లాలన కావాలని మాకు ఉంటుంది ఆ కోరిక మాకు తీరలేదు మా ముద్దు మురిపాలు చూచే అవకాశం మీకు కూడా దట్టలేదు ఇద్దరికీ రాలేదు నలబ్ధః దైవహతయోః వాసో నౌ భవదంతితి. దురదృష్టం ఆవరించిన మాకు మీ దగ్గర నివాసం కలగలేదు. నీకు లేదు అనొద్దు కదా మాటే లేదు. అందువల్ల భవదంతికి యాం బాలా పితృకే హస్తాహ హిందంతే లాలితా ముదం కన్న తల్లిదండ్రుల దగ్గర వారింటిలో ఉండి సంతానం సహయంగా పొందవలసినటువంటి ఆనందాన్ని మేము మా అదృష్టం బాగా లేనందువలన పొందలేకపోయాము. సర్వార్ధ సంభవో దేహః ఎందుకంటే.

సకల చరాచర జగత్తులో తల్లితండ్రుల కంటే గొప్పవారు పెద్దవారు సేవించవలసిన వారు ఎవరూ ఉండరు ఎందువల్ల ప్రాణి ప్రాణము పోసుకున్న తరువాత మళ్ళీ ప్రాణం పోయేంతవరకు ఈ ప్రపంచంలో అన్ని రకముల పనులను చేయటానికి ప్రధానమైన సాధనం ఏది? ఏది ఉంటే పనులు చేస్తాం? తెలియనే ఉండాలి కదా. ఎందుకు అంటున్నాడు సర్వార్ధ సంభవో దేహః దేనితః పోషితోయతః అన్ని రకముల కార్యములను ఆరంభించటానికి మూలమైన శరీరము ఏ తల్లిదండ్రుల వలన ప్రసాదించబడునుడో పోషితా పోషించబడినలో నాతయోహో యాతి నిర్వేక్షం పిత్రోహో మర్త్యః శతాయుషః అలాంటి తల్లిదండ్రులకు వారు చేసిన ఉపకారమునకు ప్రత్యుపకారము. నూరు సంవత్సరాల జీవితంతో కూడా ఏ సంతానము చేయలేదు. పిత్రోహో మర్ద్యః శతాయుషా యత్తయోరాత్మజః కల్పః ఆత్మనాచ ధనేనచ వృత్తిన్ నగద్యాత్ సంప్రేత్య స్వమాంసం ఖాదయంతి రెండు చెప్తున్నాడు. కాబట్టి వారు చేసిన దానికి ఏమి ప్రత్యుపకారం చేయలేరు. ఈ ఒక్క మాట చెప్పి ఏమి చేయకుండా తప్పించుకోను కూడదు. తమకు ఇంతటి దేహ దలిదండ్రులకు వారి వృద్ధాప్యంలో జీవితం బ్రతుకు చెరువును పోషణను చేయాలి. అలా చేయని పుత్రులకు పరలోకంలో వారి మాంసాన్ని వారే తీసుకొని తినే నరకం సంపాదించు. రెండు చెప్తున్నాడు య తయోరాత్వజ కల్పః. వాడని చెప్పడం కూడా సమర్ధుడై ఉంది. వాడే సంపాదించలేదు అనుకోండి, తనను తానే పోషించుకోలేదు అనుకోండి, తనను నేను పోషిస్తాను.

పోషించగల సామర్థ్యం ఉండి కల్పః వ్యక్తయోరాత్మజః కల్పః సమర్ధుడై ఉండి ఆత్మనాచ ధనేనచ శరీరం తోటి అలాగే ధనము తోటి వృత్తిం నదద్యాత్ వారి పదు చెబుకుంటే తం ప్రీత్య స్వమాంసం ఖాదం. అలాంటి వాడు పరలోకానికి వెళ్ళిన తర్వాత వాడి మాంసాన్ని వాడే తిని ఒక మాంస భోజనం అనేటువంటి నారకం లో వారు పెడుతారు. మాతరం పితరం వృద్ధం భార్యాం సాత్వీం సుతం. గురు విప్రం ప్రపన్నంచ కల్పః అభిభ్రం స్వసంగుతః ఒకవేళ రోజు అందరూ చదువుకొని జ్ఞాపకం ఉంచుకోవాలి అది కొడుకులకు చాలా పుత్రులైన వాళ్ళు తల్లి తల్లిదండ్రులు అంటే తల్లిదండ్రులు అంటే ఏమిటి? పుత్రుడుగా వారు తల్లిదండ్రులను ఎలా పోషించాలి? ఇక్కడ తల్లిదండ్రులు భాగాంతం ఎప్పుడు విని వారు విరుచుకుని వారి పురుషులని పురుషులకి చెప్తూ అట్లాంటి నమస్కారం అభిపిస్తే వాళ్ళు అలా వస్తారు. అయ్యో అందుకనే నేను చెప్పేది ఏంటంటే ప్రధానం. తల్లిదండ్రులు వినకపోవటం ఒకటి. పిల్లలకు ఏ విద్యాలయాల్లో మనం విద్యలు బోధిస్తున్నామో అక్కడ తెలుగు అన్న మాట మర్చిపోవచ్చు ఎవరికీ తెలియదు. ఏ పాదం చెప్తున్నామో ఆ సాంప్రదాయం వాడని చెప్తారు అంతే. ఏమి చెప్తారు మనం? అన్నది భారతదేశం. వీరికి ఒక ప్రత్యేక వ్యవహస్యం ఉంది. ఈ సాంప్రదాయాన్ని ఆచారాన్ని బోధించి తీరాలి. ఏ వాయి లేదు. అంటే ఇంకోటి ఏం లేదు. నాలుగు చుక్కలు చూస్తే మురిస్తే భారతదేశంలో 400 కోట్ల చుక్కలు ఉన్నాయి. మరి వాటి చూసి ఏం కావాలి? అదన్నా తెలియదు. అందుకే వారు మాతరం, పితరం, వృద్ధం, భార్యాం, సాధ్విం, సుతం, శిశు. వృద్ధులైనటువంటి తల్లిదండ్రులను.

సాధ్యమైన భార్యను ప్రతి పదము సాధిప్రాయం. జ్ఞాత భగవానుడు పొద్దుపోక అక్షరాలు పూర్తి ఏదో కవిత్వం కోసం పాదపూర్ణులకు ఏ మాటలు పడలేరు. మళ్ళీ విన్నవాడు ఇంకో శంక మనస్సులో కలగకుండా చెప్తున్నారు, వృద్ధులైన తల్లిదండ్రులను, ఉత్తమరాలైనటువంటి భార్యను, శిశువైనటువంటి గురువు, పుత్రుడిని, బ్రాహ్మణుడైనటువంటి గురువును. సమర్ధుడై పోషించలేకుంటే వాడు శ్వాస తీస్తున్న తెవము. స్వసన్మృతః అంటే జీవత్యం. జీవత్యం అంటే కొంచెం అర్థం కాదో ఏమో అని శ్వాస తీస్తున్న శవము అన్నారు. అంటే ఎందుకు పనికి కాదు. ఏ తర్వాత విద్య అనేది బ్రతుకు తెరువును కొనరాగించడానికి అన్న వాదన జీవితం మనది. బ్రతుకు తెరువు ఒక మనిషే కాదు కదా. ప్రతి ప్రాణి బతుకుతుంది. పశువులు ఉన్నాయి, పశులు ఉన్నాయి. మనకు ఇన్ని అవయవాలు ఉన్నాయి. కాళ్ళు, చేతులు, చెవులు, కళ్ళు, ముక్కు ఇవన్నీ ఉన్నాయి. ఇందులో చాలా అవయవాలు లేని జంతువులు కూడా మనకంటే చాలా బాగా పట్టుకున్నాయి. మరి ఎవరిని బాధించకుండా, ఎవరిని హ్యూచించకుండా, ఎవరిని బాధించకుండా, ఎవరి జీవితకు ఎవరి బ్రతుకు చదువుకు తాము అడ్డు తగలకుండా చాలామంది భక్తులు ఉన్నారు. బ్రతుకే ప్రధానమైతే ఇల్లు వాకిళంతోటి ఏం పని లేదు. ఒక మానవత్వానికి ఒక ఒక ప్రత్యేకత ఉంది, ఒక ధర్మం ఉంది. అది ఇది. అందుకే వృద్ధులైన మాతాపితరులు, సాధ్వి అయిన భార్య, శిశువైన పుత్రుడు, బ్రాహ్మణుడైన గురువు. ఈ నలుగురిని ఎవరు బ్రతుకు తెరువు కరిపించరో, సేవించరో సమర్ధుడై ఉండి కల్పః అంటారు. శవ సన్వృతః శ్వాస తీస్తూ ఉన్నటువంటి శవము లాంటి వాడు వాడు. తన్నావకల్పయో కంసాత్ నిత్య ఉద్విగ్న చేతసో మోహమేతి వ్యతిక్రాంతాః దివసా వాం అనస్యతో. అందుకే అంటున్నాడు.

తత్ స్నావకల్పయోహో కంసాత్ నిత్యం భూమిన జవతో ప్రతిక్షణము కంసుని నుండి భయపడుతున్నటువంటి మాకు ఇప్పుడు ఏమయ్యాం? అకల్పయులు, అసమర్ధులమయ్యాం. తల్లిదండ్రులకు అందించవలసినటువంటి సంతోషాన్ని, ఆనందాన్ని. అందించడానికి అసమర్ధులమైపోయాం మేము కన్నావకల్పయోహో ఎందువల్ల నిత్యము కౌతుని వల్ల భయపడినటువంటి చిత్తము కాబట్టి మోహ మీతి విపిస్తాము ఇన్ని ఈ వసాలు వ్యర్థముగా దరించాలి. ఎలా వామ్ అనర్చతో మిమ్ములను భక్తించకుండా. కర్తవ్యం అంటే ఏమిటి? ఏ వయస్సులో ఏ పని చేయాలో దాన్ని చేస్తే సార్థకం. బాల్యం, పెయింతవం, బాల్యం, కౌమారం, పౌగండం ఇన్ని వయస్సుల్లో తల్లిదండ్రుల దగ్గర ఉండి వారి ప్రేమను పొంది వారిని తాము ప్రేమించగలుగుట కర్తవ్యం. వ్యర్థంగా గడిచాయి ఈ రోజులు తత్ క్షంతు మర్హద తాత మాతః నౌ పరసంతైవ ఇది మా చేతిలో ఉన్న పని కాదు పరసంతైవ ఇంతకాలం మీ దగ్గర ఉండలేకపోయాం. మీకు సంతోషాన్ని కలిగించలేకపోయినందు వల్ల మీరు నా నా గారు అమ్మగారు క్షమించండి. అపూర్వతోహో వాం సుశ్రూషాం క్లిష్టయోహో దుర్హృదా సుశ్రుజం. మీకు సేవ చేయలేకపోయాను. చాలా క్రిప్తయోహు. మేము మీ దగ్గర ఉన్నందువల్ల మీరు మా గురించి ఆరారకములుగా బాధపడ్డారు, కష్టపడ్డారు. మేము పుట్టక ముందు మా కోసమే కష్టపడ్డారు. పుట్టిన తర్వాత మా కోసమే కష్టపడ్డారు. అన్ని రకములుగా మీకు దుఃఖాన్ని కష్టాన్ని ఇబ్బంది కలిగినటువంటి మా ఈ చర్యలకు మీ ఇద్దరు క్షమించండి. ఇతి మాయాం మనుష్యత్య. హరే హి విశ్వాత్మనో వీర ఎందుకు ఇవన్నీ మాట్లాడారు? ఇప్పటిదాకా వాళ్ళు ఏమనుకుంటున్నారు దేవ కొట్టి దేవుడు వీళ్ళు మా పుత్రులు కాదు పరమాత్మ అవతారము అని.

మరి దాన్ని పోగొట్టొద్దు. ఆ భావం ఉందనుకోండి దగ్గరికి తీసుకోవడం బిడ్డ పెట్టుకోవడం వచ్చినప్పుడు ఎలా ఉండాలి కొనుక్కుంటావ్. తల్లిదండ్రులు పిల్లల దగ్గర సహజంగా ఎలా ఉండాలో ఆ ప్రవృత్తి వారికి కలగదు. కాస్త ఇలాంటి నాలుగు కలగొది మాటలు మాట్లాడితే అమ్మ మాట్లాడే వాడే కదా అయ్యో భయం రా బాబు ఇలాంటి మాటలను మోహితౌ అందుకే. ఇలాంటి మాటల చేత మోహించబడి అంత మారోక్య తన తొడ మీద బొడిలో కూర్చోబెట్టుకొని పరిశ్వద్య ఆపత్తు భూమి గట్టిగా అవగలించుకొని అమ్మ ఎందుకంటే పుత్ర గాత్ర పరిశ్వంగాతు నాన్యత్ సుఖతరం గుడి అంటాడు భారతంలో. కుమారుణ్ణి కలుగలిగి సంతానం అనుకున్నాడు అమ్మాయి కావచ్చు అబ్బాయి కావచ్చు. తన సంతానాన్ని ఆలింగనం చేసుకున్నందువల్ల కలిగే సుఖ సంతోషాలను మించిన సంతోషం నేర్పొమ్మని. శకుంతల అంటుంది విశేష కుత్రః స్పర్శవతాం వరః స్పర్శ ఒత్తులలో కుమారుడు శేష అంటే ఒక్కొక్క దానికి ఒక్కొక్క గుణం ఉంటుంది కదా అందులో వీరి గుణం ఏమిటయ్యా క్రోధవతాం అధి కోపం గలవి పాములు ఆముల కోపం ఎక్కువ పుత్ర స్పర్శకు సాటి మరి ఇది స్పర్శవతాం పుత్ర కుమారుడు శ్రేష్టుడు అంటాడు విద్యావతాం గురుహు ఎవరు చెడ్డుడు విద్యావతం? విద్య ఉన్నది అంటే గురువే చెడ్డుడు, విద్యావంతులలో గురువు, స్పైసలలో పుత్రుడు. ఇలా మనకు పోతన కూడా తెలుగు భాగవత్ వత్తమ స్కంధంలో. తదుమార్గుడిగా పేరుపొందిన హిరణ్యకశ్యకుడు కూడా అనుదిన సంతోషణములు జనిత శ్రమ తాప దుఃఖ సంశోషణములు తనయుల సంభాషణములు జనకులకున్ కర్ణ యుగళ సదుపూషణములంట. పిల్లవాడి వచ్చిరాని ముద్దు మాటలు తల్లిదండ్రుల చెవులకు పూషణము అలంకారములంట. అందువల్ల ఈ పిల్లలిద్దరిని వాళ్ళు దగ్గరికి తీసుకొని ఆలంగనం చేసుకొని ఆనందాన్ని పొందారు, చించంతౌ అశ్రుధారాభి ఆనంద భాష్పధారలతోటి వారి శరీరాన్ని తడుపుతూ.

స్నేహపాశేన ఆవృతౌ స్నేహపాశంతోటి న కించిత్ ఉద్దుతు రాజన్ బాష్ప కంఠౌ విమోతితౌ గొంతులో కూడా కదిరి చేరి గొంగులు పోయి మాట తెగలలేదు ఏమో పున్నరే నాకు పదకొండు ఏళ్ల ఉంది పుట్టగానే నింపొచ్చాడు నాకు పున్నరే. 11 ఏళ్లకు వచ్చి నాన్న అని అంటే ఆ హృదయంలో ఎంతటి ఉద్వేగం ఉంటుంది. అందులో ఇలాంటి పాత అంటున్నారు. జగన్నాధుడిగా పేరుకొందాడు. అతని వీరకృత్యాలన్నీ తమ దగ్గర ఉండి కళ్ళారా కానులో పుట్టి కళ్ళారా చూశాడు. అలాంటి వాడు ఇంతటి ఆప్య తను భక్తిని చుట్టుకుంటే మాట తగలక ఏవమాశ్వాస్య పితరౌ భగవాన్ దేవకీతుతః మాతామహం ఉగ్రసేనుం యదూనాం అకరోతు నృపం. పరమాత్మ కాలస్వరూపుడు కాబట్టి మనలా కాలమును వ్యర్ధం చేయకు. మనకున్న అలవాటు ఏంటి? టైమును అసలు పట్టుకోకూడదు. కదా? ప్రపంచంలో ఒకసారి పోయిన దాన్ని తిరిగి తెచ్చుకోలేని ఏది? కాలం కాలం. మీరు ఏది పోయినా మళ్ళీ తెచ్చుకోవచ్చు. ఒక జరిగిన ఒక క్షణం మళ్ళీ తిరిగి వస్తుందా? కానీ అలాంటి కాలాన్ని మనం ఎంతో నిర్లక్ష్యంతో గంటలు, రోజులు, నెలలు, సంవత్సరాలు వ్యర్థం చేస్తాం. పరమాత్మ అలా చేయాలి. తల్లిదండ్రులు సేవించాలి. వారిని ఓదార్ంచాలి. వారికి కాస్త ఆనందము కలిగించాలి. ఇన్నాళ్ళు కలిగిన విరహ తాపం వియోగ బాధ తొలగించాలి. ఆ పని అయిపోయింది. ఇంకా దానితోటి ఉంటే తాను కొన్నాయి ఉండాలనుకున్నాడు. కదా 125 ఏళ్ళు కానీ వెళ్ళిపోవాలి. మరి 125 ఏళ్ళలో చేయవలసిన పనులు చాలా ఉన్నాయి. మనం అవి చేయలేం ఆయన కాబట్టి చేయలేం. అందుకే వెంటనే. రాజు లేని రాజ్యం ఉండకూడదు కాబట్టి నా రాజకే జనపదే స్వకం భవతి కస్యతి వాని చెప్తారు రామయ్య.

రాజు లేని రాజ్యంలో ఏమవుతుంది అంటే తనది అంటూ ఎవరికీ ఆస్తి ఉండదు అన్నారు, అన్ని వస్తువులు అందరి అండి పరమున్న వారి వస్తువులు. ఏ స్వగం భవతి కస్యనా తనది అంటూ ఏది ఎవ్వరికీ ఉండదు. మరి అలాంటి అరాజకాన్ని తానే ఎలా ప్రోత్సహిస్తాడు తానే ఎలా అనుభవిస్తాడు. అందుకే తన మా తనకు యదువంశ కాబట్టి తనకు రాజ్యార్ధత లేదు ఈ యొక్క శ్రాతం ఉంది. ద్వారా తన తల్లి తండ్రి ఉగ్రసేనుడు మాతా మౌళం అంటాం అతన్ని రాజుగా చేశాడు అకరోతు నృపం ఆహ చాస్మాన్ మహారాజ ప్రజాస్య ఆజ్ఞప్తుమర్హతి. అట్టా జగ చేసి మహారాజా మీ మందరం మీ సేవకులం. ఏమేమి కావాలో మీరు మమ్ములను ఆజ్ఞాపించవచ్చును. తానే కుతురికి తట్టు మాసులు అందిగా అయ్యా ఏం ఆజ్ఞ అన్నారు. తత్వం స్వరూపం అది. మనం ఏం చేస్తాం? ఆ రాజునే ఆజ్ఞాపించాం. మనం ఏం చేయం? మనమే రాజులం అండి అని అంటాం. ప్రవృత్తిలో చేదారు. అతన్ని రాజుని చేసి అయ్యా ఆజ్ఞాపించండి. ఆజ్ఞత్వు మరసతి. యజాతి చాపాతి యదుభిహి నాస్తవ్యం నృపాతనే మై పృత్య ఉపాసినే భవతః విభుదాదయః బరం హరంతి అవనతా సిముత అన్యేన రాతి. అయ్యో ఇప్పుడు నా వేయాతి శాపం వల్ల మేము సింహాసనం మీద కూర్చొని పరిపాలన చేయకూడదు. అందుకే మీకు రాజ్యం ఇచ్చాను మీరు ప్రభువు. ఇప్పుడు నేను మీకు వృద్ధి చేయబడును. మై వృత్య ఉపానీతి. మీరు పృత్యునిగా మీ దగ్గర ఉన్నప్పుడు దేవతలు కూడా మీకు అన్ని రకముల పూజలు చేస్తారు. ఇక వేరే వారి గురించి ఏం చెప్పాలి? నేనే పృత్యుని అండి మీకు మీరు మీకు పృత్యునిగా ఉన్న తర్వాత సకల దేవతలు మీ అత్యని ఆరాధన చేస్తారు. ఇక మామూలు మామూలు గురించి ఏం చెప్పాలి? అంటే పేరుకో మధురా నగరం సూరసేన ఏదో రాజ్యం అంటున్నావు కాదు మొత్తం పుమ్మన్ దానికి ముందే రాజ్యం. ఈ మాట ఎవడు ధిక్కరించడు మైభృత్య మనం ఇందుకే ఇదే వ్యక్తాన్ని మనకు ఉత్తర భాగంలో లక్షణ ఉంది కదా ఆ లక్షణ కళ్యాణ సందర్భంలో

దుర్యోధనాదులు బరరాములు వచ్చి ఉగ్రసేనుడు మిమ్ములను ఆజ్ఞాపిస్తున్నారు, మా అబ్బాయిని మా అబ్బాయి ప్రేమించిన ఈ అమ్మాయిని ఇద్దరిని మా ఎంబడి ఇచ్చి పంపించు. మీరు రాజులారా మేము ఉపేక్షిస్తే మీరు రాజ్యాన్ని అభ్యవిస్తున్నారు రాజనాథ్ నారు మీ చెప్పటికి మీరు రాజులకి కాళ్ళకు ఉండవలసిన చెప్పులు నెత్తి తెచ్చుకున్నాయి. సరే ఎవరు కాడి దగ్గర ఉంటారో చూద్దాం మనం ఆ నాగరి తీసి యమునా యమునా వుడ్డు ఒకసారి అలా వేసి ఇలా అనంగానే వచ్చినప్పుడు మొత్తం వచ్చిన తర్వాత యమునా పడబోయింది ఒక ఊరు ఇది సరే. అయినా సేవకులం మీరు మహారాజులు ఏమి అనివాగ్యం చేయుంటారు చెప్పండి. పర రామకృష్ణుడు సేవకులుగా ఉంటే రాజులు కానీ వేరు సామ్రాజ్యం ఏంది. అందుకే దేవతలు కూడా మీకు ఆరాధన చేస్తారు ఇక. సామాన్య మానవుల గురించి ఏం చెప్పాలి? సర్వాన్ స్వాజ్ఞాతి సంబంధాన్ దిగ్భ్యః సంసభయాత్ గతాన్ యజువృష్ణ్యంధక మధుదాచారిణి వహురాధికాన్ సభాధికాన్ సమాస్థ అని చెప్పాలి. విదేశావాస దర్శితాన్యవాసయత్ రాజుగారు చేయవలసిన పనేమిటి? రాజ్యం సుస్థిరంగా ఉండాలంటే రాజ్యంలోని ప్రజలందరూ ఆనందంగా ఉండాలి, క్షేమంగా ఉండాలి. భయం లేకుండా ఉండాలి. రాజుగారి చేయవలసిన పని పొరపాటున ఇంతకు ముందున్న రాజు అంతకు ముందున్న రాజు వారి వారి భయాల వలన ఇల్లు వాకిళ్ళు విడిచిపెట్టి వేరే ప్రాంతాలకు పోతే. కాదైన వారు మళ్ళీ వాళ్ళందరినీ పిలిపించి వారికి వారి వారి ఆ వాసాన్ని పిలిపించారు. అది ఉత్తమ రాజ ధర్మం. ఆ పని ఇప్పుడు చేయాలి. మనం మొదలు చెప్పుకున్నాం. కౌతుని భయం వల్ల చాలామంది యదువృష్ణి పూజ దాశారథ సూరసేనాది రాజులు వారి బంధువులు సామాన్య ప్రజలు వారు వారి పట్టం వారు. అది ఏం చేస్తాడు? రాజునే బాధిస్తాడు. శత్రురాజు పక్షం ఉంటే మనల్ని బాధిస్తాడు. కాబట్టి ఎవరెవరు పారిపోయారో

వారి కోసం వారి సమర్ధించి వారు బాధపడి ఎవరెవరు పారిపోయారో ఇల్లు వాకిళ్ళు ఆస్తులు వదిలిపెట్టి పోయిన వారందరినీ కుటుంబులు మళ్ళీ వినిపించారు. ఇది ఉత్తమ కృత్యం. వారి వారికి వారు వెళ్ళే ముందు ఏవి వారి ఇండ్లో అవి వారికి ఇచ్చించాలి. ప్రతి పౌరుని ఆస్తిపాస్తుల వివరాలు రాజు గడ్డిలో ఉండాలి. వాళ్ళు వెళ్ళినప్పుడు వారి ఆస్తి ఎంత ఉండేదో వచ్చిన తర్వాత అంతా మళ్ళీ వారికి వారి వారికే విప్పించాడు. వారి ఇల్లు ఇప్పించాడు, వారి పొలాలు, వారి సంపదలు. చూపించి వారందరినీ రాజ్యంలో సుస్థిరం చేశారు. అంటే ఎంత సరిగా పెట్టారో చూసారా? మరి ఎంత వయస్సు ఆ తర్వాత అడుగు. కుష్టుడి వయస్సు ఎంత అనేది తర్వాత అడుగు. అతను ఏమేం పనులు చేస్తున్నాడు? ఉగ్రజనుడిని రాజుగా కూర్చోబెట్టాడు. మొత్తం రాజ్య వ్యవస్థను తాను నిర్వహిస్తున్నాడు. రాజు ఉగ్రజనుడు. ఏదిచ్చినా ఆజ్ఞ ఆయనకు అదే ఏదో గవర్నమెంట్ బై ఆర్డర్ అహత్ ది గవర్నమెంట్ అంటాం కదా అలా మొత్తం అంతా బై ఆర్డర్ అహత్ ది ఉగ్రజనుడు. సీలు ఆ సీలు కొడతారు ఆయన ఈయన పంపిస్తారు. అన్నీ చక్కబెట్టారు. వెళ్ళిన వారందరినీ పిలిపించారు. వాళ్ళ ఇల్లు, వాళ్ళ వాసనలు, వాళ్ళ రాసులు, వాళ్ళ సంపదలు. మీకు రాదు నుంచి ఎలాంటి భయం లేదు. మీరందరూ రాజులు ఈ రాజుల పరిపాలనలో మీరు క్షేమంగా సుఖంగా సంతోషంగా ఉండండి. ఇలా వ్యవస్థ ఏర్పాటు చేసి గృహేతురేవిరే సిద్ధాః కృష్ణ రామ గతజ్వర కృష్ణరాముల వలన అన్ని బాధలు తగ్గిపోయి వారు వారు వారి వారి ఇళ్లలో కృష్ణ సంకర్షణ భుజైహి భుక్తా లబ్ధ మనోరథా బలరామకృష్ణుల భుజబలముతో కాపాడబడుతూ తమ అన్ని కోరికలు తీర్చుకుంటూ అన్ని బాధలు తొలగిపోయి ఎవరి ఇళ్లల్లో వారు హాయిగా. వీక్షంతః అహరః ప్రీతాః ముకుంద వదనంభుజం అసలానందం ఏంటంటే మా ఇంట్లో మేము ఉన్నాం మా ఆశ్రయం మాకు దక్కాయి అని కాదు.

మధురలో ఉంటే రాభం ఏమిటంటే ప్రతిరోజు కన్నయ్య చిన్న ముఖం చూడొచ్చు. కృష్ణ పరమాత్మ ముఖాన్ని ప్రతిదినము కన్నులారా తనివి తీరా చూస్తూ మురిచిపోతున్నారు నిత్యం సముదితం శ్రీమతు సదయస్మిత వీక్షణం మనలాగా రోజుకు 24 గంటలు 21 గంటలు ఏడుస్తుంటాం 3 గంటలు అవుతాం అది అదృష్టం బాగుంటే లేదా ప్రతి ప్రతి క్షణము ఎదుటి వాడికి ఎలా హాని కలిగించాలని మొహం మార్చుకుంటాం. మనస్సులో కుట్ర, కుతంత్రం, హాని, పీడ వీటి గురించి ఆలోచిస్తుంటే మొహంలో అవేం ఉండవు. ముఖం దర్పణం మనసః ముఖం వ్యాధుడు చెప్తాడు. ముఖం అంటే మనస్సుకు అద్దం అండి. అంటే మనస్సు ప్రతిబింబిస్తుంది. మీరు కోపంగా ఉండి తన చేతిలో నవ్వు తెచ్చి పెట్టుకొని అబ్బా నేను సంతోషంగా ఉన్నానండి అన్న మీ ముఖం మాత్రం చెలవలాడుతుంది గురుస్వాత లో. అందుకే చెప్తా మనం రామే నెలలో ఒక హనుమంతుడు చెప్తాడు విభీషణుడు వచ్చాడు రావణాసురుడు పంపితే వచ్చాడేమో అతని జీవితం ఏమో అతని గూఢచారం ఏమో నన్ను హాని చేస్తారో ఏమో. అందరూ మాట్లాడితే నాకు అనుమానం లేదు ఇతను మంచివాడే. ఆకారః త్యాజ్యమానోపి నచక్యః గూహితుం ముఖే అంటాడమ్మ. ఎంత జాగ్రత్తగా మనసులో ఉన్న భావాన్ని దాచుకుందాం అనుకున్నా ముఖం దాచలేవు అని చూపెడుతుంది. అయితే ఇంగితజ్ఞ లోకేస్మిన్ నిపుణః యో భవిష్యతి తేనైవ జ్ఞాయతే సత్యం. అందరికీ తెలియదు. ఇప్పుడు నాకు తెలుసు. నాకు అర్థమయ్యింది వీడి మనస్సులో కపటం లేదు, వీడి ముఖం ఏమీ దాచలేదు. కాబట్టి ఇలా కుట్రలు, కుతంత్రాలు, కపటాలు, పీడలు, హానులు, కోపాలు, బాధలు. మన ముఖంలో ఇవి ఎక్కువ. ఎప్పుడో కాసేపు పరాత్మ అన్న బోధన ఉంటే ఉంటావేమో అది వేదన. కానీ పరమాత్మ నిత్యం ప్రమోదితం. అన్ని వేళలా ఆనందంతోటే ఉంటారు. ఇంకొకటి శ్రీమత్ ఎప్పుడు ముఖము కళకళలాడుతూ ఉంటుంది వారిపోదు. ఎంత శ్రమపడ్డా మనం గంటసేపు కష్టపడితే ముఖం వారిపోతుంది అది శ్రీమత్.

సదయస్మిత వీక్షణం ఎదుటి వారి బాధలు ఉన్నా లేకున్నా ఎవరైనా దగ్గరికి వచ్చారంటే నాన్న దయ చూపాలి చిరునవ్వు సదయస్మితం చిరునవ్వు కూడా మనకు అగత్యుడు చెప్తాడు. మందస్మిత లక్షణం. అతని శారీరక సాముద్రిక శాస్త్రం అగస్తులు అంటారు. అందులో చిరునవ్వు 16 రకాలు ఉంటుంది. ఒకటి బాగా కోపాన్ని లోపల దాచుకొని నవ్వే చిరునవ్వు ఒకటి ఉంటుంది. ఎదుటి వాడిని బుట్టలో వేసి మళ్ళీ అడగదు కదా. ఏడుపు దాచుకొని వచ్చే చిరునవ్వు ఒకటి. మనం వారు బాగా బాధించాడు. వాడు మనకంటే భగవంతుడు వాడిని ఏం చేయలేం కయ్యాలం అంటాడు. ఏం చేయలేం మనం రా అని వాడు ఏం చేయలేం. వాడికి అర్థం అవుతుంది వీడు నవ్వలేదు ఏడవలే కదా నవ్వుతున్నాడు. అవగాహన ఎక్కడ అనుస్తాడు ఇప్పుడు ఇలా బాధను దాచుకొని, ఏడుపును దాచుకొని, కోపాన్ని దాచుకొని, దుఃఖాన్ని దాచుకొని, ప్రతీకారాన్ని దాచుకొని, కుట్రను దాచుకొని. పదహారు రకాల స్వరజం స్మితం ఇహప్రోత్తం. మనకు మొత్తం రోజులో రెండు రెండు లేక మూడు సార్లు మాత్రమే సుప్రసన్నమైన చిరునవ్వు వస్తుంది అన్నారు. ఉత్తములకు రెండు గంటలు వస్తుంది సామాన్యులకు రెండు నిమిషాలే అలాంటి నవ్వు కలిగిస్తుంది. ఆ నవ్వు వచ్చే లోపలే ఏదో వర్త వచ్చేస్తుంది మళ్ళీ మొహం మారిపోతుంది. మారిపోతుంది. కానీ స్వామి దివ్యం. హదయస్మితం. దయతో ఉన్నటువంటి చిరునవ్వు. కర చూపులతోటి తత్ర ప్రవేసోప్యాతం యువానః అతి బలౌదుతః వృద్ధులు ఉన్నారు యువకులు ఉన్నారు బలవంతులు ఉన్నారు ప్రతాపవంతులు ఉన్నారు పివంతః అక్షైహి ముకుందస్య ముఖాంబుజ సుఖాం ఆమె నేత్రముల దుప్పలతో పరమాత్మ యొక్క ముఖ పద్మ మకరందాన్ని మాటి మాటికి తాగుతూ అందరూ ఆనందాన్ని పొందారు. అదనందం సమాసాధ్య భగవాన్. దేవ పీసుతా నందులు వచ్చాడేమో ఎంబడి. మరి ఇక్కడే ఉన్నారు నందులు. ఇక్కడే ఉన్నారు ఉండొద్దా మరి లేకపోతే అన్ని చూపెట్టాలి నందులకి. అన్ని చూపెట్టి అయ్యా నేను జారియను అని చెప్పాడు కానీ ఆయన పోడు మరి. ఇప్పుడు ఎలా పోతాడు ఎక్కడో రాలేదండి. ఆ రాదులే. యశోద యశోద రాము ఇప్పుడే కాదు పాత రోజుల్లో ఆడవాళ్ళు వెంబడి రాకపోయేవాళ్ళు నీకు ఇంకో రహస్యం సీతారామ యయ అనేది కౌసల్య లేదు తెలుసా వెంబడి కౌసల్య మిత్ర కళ్యాణ లేదు ఇప్పుడు నాగరామి తీసుకొని పోయారు నా నాగ కళ్యాణ లేదు

రారు రారు రారు అందుకే అక్కడికి పోయిన తర్వాత ఎదుర్కొన్నారు సీతారామం అప్పుడే చూడాలి సీతారామం అలవాటు వేయలేదు ఏదో మనకు బహుశా చూపుతారు నాన్న కనుగొన చేస్తారు సినిమా చూస్తారు ఏడుపు వస్తుంది నవ్వు ఏడుపు కూడా రాదు ఏడుపు కూడా రాదు అవును నాన్న కూడా ఎంత గ్రూపే అదే అని చెప్పి ఎక్కడ ఎక్కడైనా చెప్పాడా వానిమికి భవతం చేయ ఆ సమయం ఒక వాడు చెప్పాడా అరే నేను చూస్తున్నా అప్పటి నుండి లేదు అప్పటి నుండి ఎక్స్పెక్ట్ చేశారు. ఎక్కడ లేదు చెప్పండి చెప్పండి. లేదు ఎవరు ఇచ్చినట్లు లేదు రాదు. ఊరి పేరు ఎవరికే ఊరి పేరు ఎవరికే పంపించి వెళ్లి ఇచ్చేసారు. నేను ఆ రోజు ఆ రోజు నేను వచ్చాను. వాళ్ళు చెప్పలేదు భర్త వచ్చారు భర్త వచ్చారు భర్త వచ్చారు భర్త వచ్చారు భరత్వాజుడు పరిచయం చేశాడు. భరత్వాజుడు వాల్మీకి ఎక్కడైనా అలాంటి ఉంటే వాల్మీకి స్పష్టంగా చెప్తాడు. వాళ్ళు మీకు చెప్పిన దాన్ని చెప్పినట్టు తీస్తే వేరే స్క్రీన్ పే అవుతది అని చెప్పారు. మనం తెలుగు వాళ్ళం అనుకోని కొత్తగా మనం స్వీతిలో ఇస్తాం దాన్ని ఎక్కడ అందరినీ తీసుకపోతారు ఎవరో అనిపిస్తుంది. పిల్లలు వచ్చిన కానీ తల్లి వాళ్ళనే పోవాలి. ఎవరికీ చీమ చీమ దోమ గడ్డి బగజా వచ్చేసాయి అంటాడు. గతే మొత్తం మెజారిటీ బలం చూపెట్టి మొత్తం చూపెట్టలే కానీ ఇది చూస్తే వస్తాడేమో అని ఆయన చూసినా అది ఈ ఆయన చూపించుకున్నాడు ఎవరు చూపించలేదు అంటే తన వైపు తప్పు లేకుండా ఇప్పుడు ఇప్పటి పాఠంలోనే బల ప్రదర్శనం అంటాం అప్పటి పాఠంలోనే ప్రారంభం స్వామి చేయు ఇవంతః అష్టై అదనందం సమాసాజ్య భగవాన్ దేవకీ సుతః సంకర్షలశ్చ రాజేంద్ర పరిత్వజ్య ఇదం ఉంచతుహు అప్పుడు బలరామకృష్ణుడు నందుడి దగ్గరికి వెళ్లి నందుడికి నమస్కారం చేసి నందుడిని ఆలింగనం చేసుకొని ఈ మాట చెప్తున్నారు. పితరు యువాభ్యాం సిద్ధాభ్యాం పోషితౌ లాలితౌ పులుచం మీరు గొప్ప స్నేహంతో ప్రేమతో ముహూర్తకాలం బాగా పోషించారు ప్రేమతో లాలించారు పిత్రోడప్యతికా ప్రీతిహి ఆత్మజేషు ఆత్మనూపిహి

లోకంలో తల్లిదండ్రుల కంటే మా యందు మీకు ఎక్కువ ప్రీతిని మీరు చూపారు ఆత్మనోపి అధిక. మీకంటే ప్రేమ మా మీదే మీకు ఎక్కువ. తల్లిదండ్రుల కంటే కూడా మా మీదే మీకు ఎక్కువ. అంటే ఏమర్థం మీరు తల్లిదండ్రులు కాదు అని. దరిదెనుల కంటే ఎక్కువ ఏమో చూశారు. దరిదెనులు ఏంటి నీ కంటే ఎక్కువ మమ్మల్ని ప్రేమించారు. అధిక ఆత్మనోపిహి సపితా సాతి జనని యవ పుష్ణీ తాంస పుత్రవతు తల్లి తండ్రి అంటే ఏంటి కన్నవాళ్ళేనా? తన్న కొడుకుల్లాగా పెంచిన వారందరూ తల్లిదండ్రులే. సపితా జనని ఆమె తల్లి అతనే తండ్రి ఎవరయ్యా అంటే ఎవ పుట్టిన సాంస పుత్రవతుడు. తన సంతానం వలె కొడుకు వలె పోషించిన వారందరూ తల్లి తండ్రి అవుతారు. శిశువును బంధువి ఉత్సృస్తాన్ అకల్పైహి పోషరక్షణే అందులో పోషించడానికి అవకాశం లేని పరిస్థితులలో కన్న తండ్రులు విడిచిపెట్టిన పిల్లలను తన పిల్లల్లాగా పోషించిన వారందరూ తన తండ్రులే. మీరు తినము స్కోతి మీ తల్లిదండ్రులు కాదు అనుకోకండి మీరు తల్లిదండ్రులే మాకు. యాత యుయం బ్రజం తాత భయంత్య స్నేహ దుఃఖితాను జ్ఞాతి నువో ద్రష్టు మేక్ష్యామః విధాయ సుహృతాం సుఖం. గారు మీరు మీ రేపల్లెకు మీ ఇంటికి మీరు వెళ్ళండి. మేము ఇంతకాలం మమ్ములను దూరంగా ఉంచినందువల్ల దుఃఖించిన మా బంధువురందరినీ. ఉచి ఉదార్చి వారికి సుఖ సంతోషాలను కలిగించి మళ్ళీ వస్తారు. చాలా జాగ్రత్తగా చెప్పాడు ఎప్పుడు వస్తామంటే ఇవన్నీ చేసి వస్తాం. అప్పటికి 125 ఏళ్ళు అవుతుంది అప్పుడు వస్తారు పోయే ముందు ఒకసారి వెళ్తారు పోయే ముందు అక్కడికి. అంటే వాళ్ళే కలుస్తారు, ఆయన అక్కడికి పోడు కానీ వాళ్ళు కలుస్తారు, ప్రభాస తీర్థంలో గ్రహణ కాలంలో కలుస్తారు, అదే అంటాడు గోపిక తోటి. శత్రు బాధ లేకుండా మా వాళ్ళను చేసేసరికి ఇంతకాలం ఏం చేయాలి? బంధువులందరినీ స్వస్థపరిచి సంతోషం వారికి కలిగించినాక వస్తాం. ఆ పాటికి ఇంత సమయం ఉంది.

బంధువులందరి జనాలు అందులో పాండవులు వస్తే వాళ్ళు గుణవాదాలు అన్నీ పోవాలంటే వాళ్ళందరూ పోవాలి అప్పుడు అడిగిద్దాం. ఆయన ప్రతిదీ సాభిప్రాయం తయ్యం మాట్లాడాలి. అయితే అతని మాట ఆయన యొక్క ఆంతరం అర్థం కావటం. బ్రహ్మాదులకే కాదు మనం ఇది ఇందులో ఏవం సాంత్వయ్య భగవాన్ నందం సౌరజమచ్చుతః వాసోలంకార కుప్యాద్య అర్హయామాత సాదరం ఇలా నందాదులను ఓదార్చి వారికి వాక అలంకార కుప్యాద్య ఈ బంగారము, వెండి ఆభరణాలు, వర్తాలు, రత్నాలు ఇలాంటివన్నీ కానుకలుగా ఇచ్చి వారిని వారి రేపెళ్ళకు వారిని పంపించారు. ఇత్యుక్త తౌ పరిష్వజ్య నందః ప్రణయ విఖ్వరః పూరయన్న సృధిర్నేత్రే సహ గోపైహి వ్రజం యయౌ ఏమంటారు మీరు ఇలా చెప్పిన తర్వాత నందుడు వారిని కౌగలించుకొని ప్రేమతో అళ్ళు మొత్తం నీళ్లతో నిండిపోయాయి. అశ్రుని నేత్రే సహగోపైహి వ్రజమ్యేయు పోలేక పోలేక వారిని విడిపెట్టలేక తన రేపళ్ళకు తాను వెళ్ళాడు. అత సూరసుతో రాజన్ పుత్రయోహో సమకారయత్ పురోధతా బ్రాహ్మణైచ్య యధావత్ విజ సంస్కృతిం మరి పెద్దవాళ్ళు అయ్యారు కదా. ఏకాదశే అహని క్షత్రియస్య ఉపనయనం కురియా అని శాస్త్రం కదా. అష్ట ఎనిమిదో ఎనిమిదో ఏట బ్రాహ్మణునికి ఒడుగు చేయాలి. క్షత్రియునికి 11వ ఏట చేయాలి. సరిగ్గా ఆ సమయం అంతే వచ్చాడు అన్ని గేటు చూసుకుంటారు కదా. మరి ఇదే అంటే మనం అంటున్నా అందుకే ఈ పనంతా పూర్తి అయిన తర్వాత దేవకి వసుదేవులు తమ గురు అభిశులతోటి దలరామ అంటే ద్వియ్య సముష్టానం అంటే ఉపనయనాలు అన్ని జరిపించారు. ద్వియ్య సముష్టు తేభ్యోదాత్ దక్షిణాం గావా రుక్మమాలాః స్వరంకృతాః స్వరంకృతేభ్యః సంపూజ్య సవత్సాహ క్షౌమమాలిని ఆ సమయంలో బ్రాహ్మణోత్తములకు బంగారు హారములతో, బంగారు బిడ్డలతో, బంగారు కొమ్ములతో, బంగారు మూత్రలతో పట్టు వస్త్రాలు పరిగరించేటువంటి ఆవులను. రామ మురలకి ఇచ్చాడు, ఎన్ని ఇచ్చాడు? కృష్ణ పరమాత్మ పుట్టినప్పుడు ఎన్ని ఇస్తానని సంకల్పించాడో అవన్నీ ఇచ్చాడు.

రాత్రి కే శ్రీ సకే జన్మర్థ దినే అంటే మనం చెప్పుకున్నాం అవును రెండు లక్షలు సంకర్పించాడు రెండు లక్షల గోవులను ఇవ్వాలి అని వసులు సంకర్పించుకున్నాడు మనకు నందుడేమో 2 కోట్లు ఇచ్చేశాడు, దానం చేశాడు చెప్పండి. 2 కోట్ల గోవులు నందుడు ఇచ్చాడు, పిల్లవాడు కుక్కాడు అని 2 లక్షలు ఇస్తానని ఒక దేవుడు. సంకల్పించాడు జైల్లో ఉన్నారు కాబట్టి వాటిని వీటిని ఇప్పుడు మొక్కు తీర్చుకున్నాడు బాకీ అంటాను కదా ఆ బాకీ తీర్చుకున్నాడు. స్వలంకృతేభ్యః సంపూజ్య సవత్సాహ క్షౌమమాలినీహి యాహ కృష్ణ రామ జన్మర్చే మనోదత్తాహ మహామతిహి తాస్య ఆదలు. రాముడి యొక్క పుట్టిన రోజునాడు పుట్టిన నాడు తన మనస్సుతో ఎన్ని ఇవ్వాలనుకున్నాడో అవన్నీ అనుస్మృత్య మళ్ళీ తలుచుకొని కౌంసేనా ధర్మతో హృతాః తదస్య లప్త సంజ్ఞా సంస్కారౌ ద్విజత్వం ప్రాప్తి సువ్రతౌ ఆనాడు కౌసుడు నిర్బంధంలో ఉండటం వలన కుమారులు కలిగిన దానము చేయలేని దుస్థితిలో ఉన్నందువల్ల మనస్సుతో మాత్రమే సంకల్పించుకున్నాడు. వాటిని ఈనాడు ఇచ్చాడు, మొక్కు తీర్చుకున్నాడు, బాధ్యం తీర్చుకున్నాడు. ఇలా ద్వియ సంస్కారముతో రామకృష్ణులు బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొంది గర్గాతేదుకులాచార్యాత్ గాయత్రం వ్రతం ఆర్కితౌ బ్రహ్మచర్యానికి ఇచ్చ తీసుకున్నారు. గర్భుడు కదా గురువుగారు ఇది కూడా ప్రోహితులు గర్భుడు అతని నుండి బ్రహ్మోపదేశాన్ని పొందాడు గాయత్రి మంత్రం తీసుకోవాలి కదా ఇలా బ్రహ్మోపదేశాన్ని పొంది ప్రభౌ సర్వ విద్యానాం సర్వజ్ఞౌ జగదీశ్వరౌ నాణ్య సిద్ధ అమంగళ జ్ఞానం నాణ్య సిద్ధామల జ్ఞానం గూహమానౌ నరేహితై యథః ఆయన వీళ్ళు మహానుభావులు. జగన్నాథులు ప్రభో సర్వ విద్యానాం. అన్ని విద్యలకు మూలమే వీరు కదా? ఇక్కడ చెప్పాయి. చేస్తే నిశ్వస్తం వేదః అంటుంది శాస్త్రం. వేదం అంటే పరమాత్ము యొక్క నిశ్వాసం.

కదా అలాంటి అన్ని విద్యలకు మూలమైన వారు సర్వజ్ఞులు సర్వ జగన్నాథులు నాణ్య సిద్ధామల జ్ఞానం ఇతరుల వల్ల పొందవలసిన అవసరం లేదు కదా అంటే సహజంగానే పరిశుద్ధమైన జ్ఞానము గల మహానుభావులని కూడా ఊహమానవు వాటిని దాచుకుంటున్నారు ఎందువల్ల అంటే నరేహిత ఇది మనసులో కదా మానవులుగా పుట్టినప్పుడు ఎలా ఉండాలి? మానవుల్లాగానే ఉండాలి. కాబట్టి ఉన్నవన్నీ వచ్చి ఉన్నవన్నీ సహజంగా ఉన్నవన్నీ లేని వారిలాగానే. దాచుకొని అదో గురుకులో గురుకులే వాసె నిశ్చంతౌ ఉపజగ్మతుహు చదువుకోవాలి కదా. గురువు గారి దగ్గరికి పోవాలి గురుకులంలో ఉండాలి అని వారు కోరుకొని ఉపజగ్మతుహు. కాస్యం శాంతీపనిం నామ అవంతీపురవాసినం కాసీ నగరం అంటున్నాం మనం అవంతీపురంలో ఉండేటువంటి శాంతీపురి మహానుభావుని దగ్గరికి గ్రాహయంతౌ ఉపేతౌ స్వపత్యా దేవమివ ఆదృతౌ. గురువృత్తిని అయ్యా మీరు మాకు గురువుగా ఉంటే ఉమ్మలను మీరు శిష్యులుగా స్వీకరించి మాకు అన్ని విద్యలను నేర్పవలసింది యజోపదాగ్యతౌ దాంతౌ గురౌ వృత్తిమనెంజితాం. పరమాత్మ భగవంతుడి ఎదురుగా ఉంటే మనకు తెలియకుండా ఎన్ని రకముల పరిపూర్ణమైనటువంటి భక్తి శ్రద్ధలతో స్వామిని మనం సేవిస్తాము. గురు బ్రహ్మ, గురు విష్ణు, గురు దేవో మహేశ్వర కదా. త్రిమూర్త్యాత్మకుడు గురువు కాబట్టి వారిని అదే రీతిలో వెళ్లి సేవించి తయో ద్విజవరస్తుస్తః శుద్ధ భావ అనువృత్తిభి. గురువు గారు కూడా తన దగ్గరికి వచ్చి నమస్కరించిన ప్రతి వారికి విద్య చెప్పడు. నా సంవత్సర వాసి నేత్ర బ్రూయాత్ అని శాస్త్రం ఒక సంవత్సరం వాడు ఎట్లా ఉంచుకుంటాడు ఆశ్రమంలో వ్యక్తిని. నిజంగా నిజంగా భక్తి ఉందా? చదువుకోవడానికే వచ్చాడా? ఇక్కడ ఏం చేయక వచ్చాడా? పరీక్షించి అంటే వచ్చి కాళ్ళు పట్టుకున్నప్పుడే మొహం చూస్తాడు.

భక్తితోటే పట్టుకున్నాడా? వ్యాప్తం చేస్తున్నాడా? అందుకే శుద్ధ భావ అంటున్నాడు చూడండి. శుద్ధ భావ అనువృత్తిభిహి. పరిశుద్ధమైనటువంటి మనస్సుతో గురువును అనుసరించారు వారు. కాళ్ళు పట్టుకోవడం, నమస్కారం చేయడం, వినయంగా వంగడం, మాట్లాడటం, అడగటం, నేను చదువుకుంటామండి చదువు చెప్పండని యాచించటం ఇవన్నీ నిష్కపటంగా ఉండాలి. పైపై ఈ మాటలు కాకూడదు. అది గురువు గారు పట్టేస్తారు. ఎందుకంటే కొన్ని వందల వేల లక్షల శిష్యులను చూసుంటారు కదా బోధిస్తూ ఉంటారు. అలాంటి వారి వృత్తి తోటి ఈ బ్రాహ్మణుడు సంతోషించి ప్రోవాచ వేదాన కిరాన్ తాంగోపనిషదః గురువు అని. విచ్ఛ వ్యాకరణం జంగః నిరుక్తం జ్యోతిశ్యం కలుగు అనేటువంటివి ఆరు వేదాంగములు అంటారు. ఈ ఆరు వేదాంగములు గురించినటువంటి వేదములను పరిశక్తులను వీటిని అన్నిటిని బోధించాడు. సరహస్య భదుర్వేదం ధర్మాన్ న్యాయపదాన్ క్షత్రియులు కదా. వీడికి ఏమి విద్య రావాలి? భదుర్విద్య రావాలి కదా. భదుర్విద్యను అలాగే న్యాయపదాన్ న్యాయమార్గం ఉన్నటువంటి వాటిని. సదా జాన్వీక్షకి విద్యాం రాజనీతించ సడ్విధావం ఇలాగే ఆన్వీక్షకి మనకు వేదాంత శాస్త్రం అలాగే తర్క విద్య. రాజనీతి సర్వం నరవర శ్రేష్టౌ సర్వ విద్యా ప్రవర్తకౌ అసలు వారే సకల విద్యలను ప్రవర్తింప చేసేటువంటి వారు అలాంటి వారు సపూర్ణిగద మాత్రేన తౌ తన్ ఒక్కసారి చెప్తే సర్వ చేసేది. ఏక సంతా గ్రాహి అంటాం కదా. గురువు గారి దగ్గర చదువుకోవాలి. చదువుకొని వచ్చారా చదువుకొని వచ్చాం. ఎవరు గురువు గారు ఫలానా ఎవరు గురువు గారు. గురువు గారి పేరు చెప్పుకోవద్దు మరి. అందుకు వెళ్ళారు వారి దగ్గర అన్ని విద్యలు అలా విని ఇలా అధిగమించి నేర్చుకొని సంజగు అహోరాత్వ చతుశ్శక్యాత్. సైం చేస్తావు తావతి కళా ఎన్ని మొత్తం విద్యలెన్ని ఎన్ని కళలు మొత్తం 64 కళలంట చతుష్షష్టి కళలు ఆలోచించాలి గురువుగారు ఎంత గొప్పోడు అవుతుందో కృష్ణుడు గారు 64 కళలను 64 రోజుల్లో చెప్పి

ఏ విన్నాడు వీళ్ళు చెప్పొద్దు మొదలు. ఒక విద్య రోజులో పూర్తి చేయాలంటే ఆ గురువు ఎలాంటి వాడు కావాలో ఆలోచించండి. అలాంటి వాడు చూసేది ఎప్పుడు బయటికి లేదు కదా. మీరు 64 కళలను 64 రోజులలో నేర్చుకున్నారు. అంటే అయిందంటే అయింది. వెళ్ళారా వెళ్ళాను చదువుకున్నా చదువుకున్నా ఎవరు పారాణాలు గురువు. ఇలా 64 రోజులలో విద్యలు నేర్చుకొని గురుదక్షిణాయ ఆచార్యం చందయామాసతు అయ్యా మహానుభావా ఇంత అమోహంగా నాకు మీరు గురు గురువుగా ఉండి విద్యలు నేర్పారు మరి మేము ఆకార్యాయ ప్రియం ధనమాహృత్య ప్రజాతంత్వం మావ్యవక్యై జీహి అని ఉంది వేదం. గురువు గారికి చదువుకొని వెళ్ళిపోవడం కాదు, గురువు గారికి వారికి ఇష్టమైన స్థానం ఇవ్వాలి. మన దగ్గర ఉన్నది కాదు, ఆచార్యాయ ప్రియంభనం వారికి ఇష్టమైన స్థానం ఇవ్వాలి. అది ఇచ్చి అంటే శక్తి ఉంటే కచ్చితంగా అని కాదు శక్తి లేకుంటే ఉన్నదే ఇవ్వవచ్చు అందరి వలె కూడా నమస్కారం చేసుకోమన్నారు కాబట్టి అయ్యా మరి మీరేం కోరుకుంటారో ఇంత విద్యం నేర్పారు కాబట్టి మీకు ఏదైనా మనసులో ఉంటే అభిప్రాయం చెప్పండి. మేము తీసుకొచ్చి ఇస్తాము అని గురు దక్షిణాయ ఆచార్యం చందయామాస్త్వయ అడిగండి అని అడిగారు. ద్విజస్తయోస్తం మహిమానమద్భుతం త్వము లక్ష్యరాజన్ అతిమానుషీం అతిం. గురువుగారు చూశారు. రోజుకో కానీ ఎవరికి వస్తుంది? 64 రోజుల్లో నేర్చుకున్నారంటే వీరికి ఉన్నటువంటి ఈ మతి అనేది ఉండే. ఇది అది మా. మానుషీం మతి మానవ అతీతమైనటువంటి బుద్ధి వైభవాన్ని చూసి సములక్ష్య రాజన్ అతి మానుషీం మతిం సమ్మల్త్య పత్నియాత మహార్ణవే మృతం బాలం ప్రభాతే వరయాంబభూవా ఎందుకైనా మంచిది ధర్మ శాస్త్రం ఏంటంటే ఏదైనా ఒక విషయం చెప్పాలి అంటే మొదలు భార్యతో సంప్రదించి ఇద్దరు కూడబడుకున్న తర్వాతనే చెప్పాలి.

నేను భర్తను కదా నా ఇష్టం. భారతం చెప్పలేదు. ప్రాచీన ఆచారం కూడా చెప్పలేదు. మనకు భారతంలో కూడా దూర్వాసుడు వచ్చినప్పుడు కరుణరాజు అయ్యా అయ్యా రండి భోజనం రండి సిద్ధం అన్నాడు మధ్యాహ్నం టైంలో. అదృష్ట బాగుండే వాళ్ళని స్నానం చేసేస్తా ఉన్నారు లేకుంటే పరుగు పోయేది. స్నానం చేస్తే వాళ్ళు వెళ్ళిపోయారు. పెండిపోగా లోపలికి పోయి బద్ద వొత్తి పెట్టి మరి ఇట్లా వచ్చారు. వాళ్ళు 12 రోజులు వచ్చి ఇక్కడ వచ్చారు దుర్వాసుడు. నేను భోజనానికి పిలిచాను అన్నీ ఉన్నాయి కదా. నవ్వుతూ ఈ మాట పిలిచే ముందు అడగాలి. మొగుడికి వచ్చి అన్నీ ఉన్నాయా పిలవాలా అని అడగాలి. లేదా వచ్చారో ఏర్పాటు చేయమని చెప్పాలి. నేను ఎప్పుడైనా పిలిచానంటే ఎవరు అంటున్నారు? ఇలాంటి భర్త ఏం మాట్లాడరు నువ్వు. ఎలా ఉండాలి? భార్య ఎలా అంత కొత్త రకాల మొత్తం మన వాటిలో లెసన్ ఉన్న క్లాస్ తీసుకుని క్లాస్ తీసుకుని ఎలా ఉంటది మన వాటిలో ఇన్ని. ఎలా ప్రతి శ్లోకం గురించి చెప్పండి. భర్త ఇలా ఉండాలి, భర్త ఇలా ఉండాలి, భర్త ఇలా ఉండాలి అని సంప్రదించాలి. ఒకవేళ 10 మంది 100 మంది ఉన్నారు. 100 మంది ఉన్నారు మాట్లాడుతున్నాం. చర్చ వచ్చేసి ఒక విషయం ప్రస్తావనకు వచ్చింది చర్చిస్తున్నారు. తన అభిప్రాయం చెప్పాలి. నేత్రైహి తాకూతైహి అనిమిష్టైహి ఆలోకైహి భార్యాం సంపృత్య ఉత్తవ్యం భక్తాస్యాత్ ఇది మేధావి అంటున్నారు. వేరే 10 మందిలో పిలిచి అడిగే ఛాన్స్ ఉంటే కనుసన్నలతో ఆ భావాన్ని కనుక్కొని చెప్పండి. నోయి పులు కళ్ళతోటి చెప్పి ఏమంటావా మరి మరి ఆమె కూడా ఆ బాగా ఇలా ఉండాలని సత్త ఇలా ఉండాలని చెప్పలేదు ఇది భర్త మాట అది మనం చెప్పుకో బయట వాళ్ళు ఎప్పుడు చెప్పరు కదా ఎవరు అంటున్నారు మా ఉభ నాయన రండి బిజ్ కూడా చెప్తారు నువ్వు ప్రాచీన భారత వాంగ్మయంలో భార్యకిచ్చినంత ఉన్నత స్థానం ప్రపంచంలో ఏ దేశం ఇవ్వలేదు, కానీ ఈ భారతదేశం పొందినంత అవమానం ఏ దేశం పొందినది. అతను శకుంతల దుష్యంతుని నది సభలో నిలబెట్టి చివాట్లు పెడుతుంది ఓడు నోరెత్తలేదు. మరి ఎందుకు? ఒకవేళ పురుషాదిత్యం ఉన్న రాజ్యమే అయ్యి పురుష బలం ఉండి పురుష నలగదుక్కే రాజ్యమైతే చక్రవర్తి సుమాదియులను కూర్చోబెట్టి భార్య సభలో కూర్చొని చక్రవర్తిని కలుగుతుందా?

తలకాయ పడి తస్తావు ఉన్నది. రాజు మాట్లాడలేదు. మంత్రులు మాట్లాడలేదు. ఏమనుకుంటున్నావు భార్య అంటే నీ మనస్సుతో? తెలుసా నీకు సా భార్యాయా గృహే దక్ష సా భార్యాయా పతివ్రత సా భార్యాయా పతిప్రాణ సా భార్యాయ పతి దరిశిని. భర్తకు దారి చూపేది భార్య ఆమె లేకుండా ఏం చేయలేదు కచ్చ కూడా అన్నాడు అది అది తోటి ఇది తోటి ఇది వచ్చేమో అని చెప్పాడు అవును భార్య మరి ఉన్నా అన్నాడు ఎంత వచ్చింది అవును భార్య చేసిన ఉపకారానికి ప్రత్యుపకారం 100 జన్మలతో కూడా భర్త చేయలేడు నీకేం కావాలి మీరు లేకపోతే మేము ఎక్కడ ఉన్నాం భగాయి మేము ఉన్నాం, గృహస్థాక్రమం పూర్తి కావాలంటే భార్య తోటి అవుతుంది. మన పురాణాల్లో మన ప్రాచీన భారతీయ వాంగ్మయంలో భార్య చెప్పినట్టు ఎక్కడ చెప్పలేదు. మన వాళ్ళు వీడు స్వార్థపరుడై దాన్ని కట్టించి రెండో పక్క మాత్రం చెప్పి భార్యని పతివ్రత అందులో అని చెప్పారు భర్త దుష్టుడైనా, భ్రష్టుడైనా, తాగుబోతుడైనా, ద్యుదుడైనా అనుసరించుకుంటూ ఉండాలి అని చెప్పారు. అలాంటి వాడిని కూడా దారి చేయగలది భార్య అని చెప్పారు. ఆ వాచ్యం వదిలిపెట్టి ఈ వాచ్యాన్ని బాగా ఫోకస్ చేసి ఏమైనా సరే భర్త ఇలా నేను భర్తనే చేయించాలి. భార్య మాదించకుండా భర్త లేడు. ధర్మాన్ని బట్టి ధర్మాలు మారడం అంటే భార్య అనే రంగంలో పోని ఏం చెప్పలేదు ఎక్కడా లేదు. వీళ్ళు చేసుకున్నారు. వైర్యమా కాదు వాడిలో కోరికలు తర్వాత విధానాలు కొన్ని లేనిపోని ఆశలు పెరిగి ఎప్పుడు ఒకటే గుర్తు ఎప్పుడు భార్యను చిన్న చూపు చూస్తారు. భయంగా ఆలోచించండి. ఇప్పుడు చూడు మనసులో మరొక స్త్రీ మీద కోరిక పుట్టింది. కదా? ఆలోచించండి. అందాకా భార్యను జాగ్రత్తగా చూసుకున్నాడు. అది లేకపోయినా కూడా అహంకారం కూడా. ఎప్పుడు అహంకారం అంటే ఎప్పుడమ్మా? ఎప్పుడు అహంకారం? నేను నిన్నే ఏంటి నలుగురిని పోషించగలను అంటున్నావ్.

ఇంకో పని కూడా నేను పోషించగలను. నాకు ఆ శక్తి రావాల్సి ఉంది. కానీ నీకు ఆ శక్తి న్యాయంగా ఎక్కడి నుంచి వస్తున్నది? ఇది బాగా పెరిగి కోరికలు బాగా పెరిగి పక్కగారి పట్టినప్పుడు భార్య వచ్చిన దుర్గ వస్తుంది, పది రోజుల్లో ఒక మంది కౌంతుడు ఇంత పెద్ద కౌంతుడు భార్య జరిగినట్టే ఉన్నాడు. వారికి తారా చెప్పింది కదా అది. సరే వినకపోవడం అనేది వేరే కదా తారా ఉద్దేశం వేరు అనుకోండి. దానివల్ల దాంట్లో అభిత్రయం వేరు. తారా న్యాయంగా వారిని యుద్ధం నుంచి మానిపించాలి అని చెప్పలేదు యుద్ధాన్ని కొమ్మని లేదు. ఓ కళ్యాణం కావాలి కదా. తమ్ముడు పొగిడితే అన్నం ముందు అడుగుతుంటాడు. నీకంటే వాడు దుద్దువంతుడు, నీకంటే వాడు బలవంతుడు, నీకంటే వాడు చిక్కు ఉంచుడు. పంచోడు సాయం చూస్తున్నారు, పోతే ఎప్పుడు సాయం చూస్తారు, నీ చెప్పి ఉంచుతారా అని. సరికట్టి అన్న గందు. వారి ఇష్టానికి పోవాలి, వాళ్ళు మన నిత్యంగా శివుడు రాజు అయితే కానీ రాముడికి సీతమ్మ దొరకదు, రావణుడు అది వేరు, అంత విధానం వేరు. అంటే అలా కూడా ఆ విధానం లేదా బుద్ధి ఎవరికి ఉంది? పురుషుని కంటే స్త్రీకి కోరిక ఎనిమిది నాకు ఎనిమిది పాళ్ళు ఎక్కువ. ఆకలి పదహారు పాళ్ళు ఎక్కువ. బుద్ధి ముప్పై రెండు పాళ్ళు ఎక్కువ. అందుకే ఐదు నుంచి తన తనలో ఒక వంతు తక్కువ వయస్సు ఉన్న వాళ్ళని తీసుకోమన్నాడు పెళ్లి చేసుకోమన్నాడు. ఏక గుణాన్యునా అంటే 16 ఏళ్ళు భర్తకైతే పిల్లవాడికైతే ఎనిమిది ఏళ్ళు అమ్మాయిలు చేసుకోవాలి. ఒక వంతు తగ్గాయి, చివరికి దాన్ని 6 ఏళ్లకు రిస్ట్రిక్యుయేట్ చేశారు. తనకంటే స్త్రీ 6 సంవత్సరాల వయసు తక్కువది కావచ్చు అయితే కానీ. 16 ఏళ్ల అమ్మాయికి 23 ఏళ్ల అబ్బాయికి ఉండే బుద్ధిబలం ఉంది. ఒకవేళ పెద్దవాళ్ళు చేసుకున్నారు అనుకోండి వీడిని గుడ్డలో ముంచేసి వెళ్ళిపోతుంది. అలా పోయే ప్రాణం ప్రాణం ఉన్నాయి, అందుకే వయసు తక్కువ కారణం ఏంటి? సేవ చేయాలని కాదు, బ్యాలెన్స్ కావాలి, ఈ బుద్ధి ఆ బుద్ధి రెండు ప్రమాణం కావాలి.

16 ఏళ్ల అమ్మాయిని చేసుకుంటే ఆ అమ్మాయి యొక్క బుద్ధి బలం 23 ఏళ్ల ప్రమాణంగా ఉంటుంది. ఇప్పుడు పొరపాటున 22, 21 ఏళ్ల ఉందనుకోండి వీడికి అప్పటికి ఇంకో రెండేళ్ల ముందే ఉంటుంది. ఎందుకు అది ఇది 16 ఏళ్ళ అమ్మాయి కాపురానికి వస్తుంది పెళ్లి చేసుకొని, మొత్తం కుటుంబాన్ని ఇంటిని భర్తను వగైరా అందరినీ తమ అది 16 ఏళ్ళ అప్ప చేయలేక అని ఎవరు చేస్తున్నారా? 16 ఏళ్ళ పిల్లవాడికి ఒక కొత్త కుటుంబ వాసన ఇవ్వండి నిర్వహిస్తారా? లేదు అమ్మాయి కాపురానికి పోతుంది మొత్తం నిర్వహిస్తుంది. కొడుకు బల ఎక్కువ జరిగే జరిగే ఇవాళ ఒప్పుకోను సరే ఆ బాబు ని చెప్పండి వియో హం వంచే పత్ని అక మహార్ణవే మృతం భార్యతో కూడబడుక్కొని ఆలోచించి ఇంత గొప్పవాళ్ళు కదా మనం వీళ్ళని ఎలాంటి దర్శనం అడుగుదాము. అని భార్యతో కూడా ఆలోచించి ఇద్దరు అనుభవి నిర్ణయానికి వచ్చారు ఏమని మృతం బాలం ప్రభాతే ప్రభాల తీర్థంలో సముద్రంలో పడి మరణించే తన పుత్రుడిని శక్తి ఇవ్వమని అడుగుదాం వీళ్ళు సమర్పులు అలాంటి వాళ్ళే. ఇగో గారు కూడా అనుకొని గురుదక్షిణగా అడిగారు. కథేతి అధారుత్య మహారథౌ రథం ప్రభాత మాసాచ్య దురంత విక్రమౌ వేదాముపవ్రజ్య నిశీలదుక్షణం సింధు విధిత్వ అరహణ మహారథయోహో అలాగేనండి. ఇది అడిగారు కదా కృష్ణ. అది ఎందుకు బయలుదేరారు? సభాస్తానికి వెళ్ళారు, సముద్రం దగ్గరికి వెళ్ళారు. సముద్రాన్ని దాటిపోవాలా, అందులో దిగాలా, మరి సమస్య ఏమిటి? అనుకుంటూ ఉండగానే సముద్రుడు ఎదురుగా వచ్చి స్వాగతాలు చెప్పి వారికి. దేనికి అన్ని మర్యాదలు అర్హనమా అన్ని పూజలు చేశారు తమా భగవానాత్ గురుపుత్ర ప్రదీయతాం అడిగారు కృష్ణుడు నాయనా సముద్ర మా గురువు గారి అబ్బాయిని తీసుకున్నావట మా శిష్య చేయి. యోతావిరతయా గ్రస్తః బాలకః మహతా ఊమిణః ఇక్కడ స్నానం చేస్తుంటే సడన్ గా ఉంచి మా అబ్బాయిని ముందు గీసేవాడిని మా బుద్ధి వాళ్ళ పైన చెక్కి ఇవ్వాలని అడిగారు. నైవా అహమార్థం అహం దేవ దైత్య పంచజనో అయ్యో స్వామి నేను అపచారం చేయలేదు నేను అపహరించలేదు ఇందులో మునిగితే ఇందులో రాఘుడు దాక్కున్నాడు వాడి పేరు పంచజనుడు.

వాడు హరించాడు. అంతర్జన జనః కృష్ణ శంఖ రూపధరః. వాడు ఎలా ఉంటాడు? శంఖాకారంలో ఉంటాడు. ఇతని నుండి వచ్చిన శంఖాన్ని ఏమంటాడు? పంచజనుని వల్ల పుట్టినది పాంచజన్యం అదనమాట. ఇలా శంక రూపంతో ఉన్నాడు వాడు ఆస్తి తేనావృతో నూనం తత్కృత్వా సత్పరం ప్రభు జలమావిష్చుత మహత్వా వెంటనే స్వామి మెలులో ప్రవేశించి ఆ రాక్షసుడిని సంభరించి అతని గర్భంలో పిల్లవాడు లేకపోవటాన్ని చూశాడు. ఎంత అమాయకుడండీ ఉంటానా ఆయన? నిజంగా తిన్నా వాడు తినేశాడు అనుకుందాం. ఈ ఏడ రోజు తర్వాత వాళ్ళు ఉంటారా ఆ తర్వాత ఆయన మన కాస్త ఏదో నాటకం ఆడాలి కదా పోయి వచ్చామంటే పోయి వచ్చాము పంపించాము పోయి వచ్చామంటే లేదు దొరకలేదు. పిల్లలు ఉంటారు అక్కడ కూడా దొర్లు కొట్టాలి. ఆ పని చేసి కోరకుండా తదంగ ప్రభావం శంఖం ఆదాయ అతన్ని చంపేశాడు పొట్ట తీసి చూశాడు పిల్లలు దొరకలేదు కానీ ఒక పచ్చని శంఖం దొరికింది. అమ్మ బానే ఉంది కదా గురువు గారి సేవ చేస్తే లాభం ఎలా ఉంటుంది అనుకోని శాస్త్రం అదే. గురువు గారి సేవ చేస్తే ప్రతిఫలం ఎంత జరుగుతుంది. ఉదాహరణ పుత్రులు శంకం గురించి. ఇలా శంకాన్ని తీసుకుని అతని మీదకి తద సంయమని నామ యమస్త దగితాం ఇప్పుడు వచ్చాడు. మళ్ళీ ఇటు రావద్దు కదా. అవును. ఎక్కడ ఉండాలి ఎక్కడ ఉండాలి యమలోకానికి పోకుండా సముద్రం దగ్గరికి పోయి వాడిని చంపి సంక్షన్ తీసుకొని అబ్బాయి నిర్ణయించుకొని యమలోకానికి వచ్చాడు. ఇప్పుడు వచ్చి గత్వా జనార్ధనః శంఖం ప్రదద్మౌసః సహలాయుసః తెచ్చుకున్న శంఖానికి ఓపెన్ చేయాలి ప్రారంభం చేయాలి కదా మొదలు యమలోకంలో ప్రారంభం చేయకండి. అంటే ఈ శంకర్ ధ్వని వింటే అక్కడి వారు కూడా ఇక్కడికి వస్తారు. జమలోకం పోయిన వారు కూడా నా దగ్గరికి వస్తారు. పాంచజన్య ధ్వనిం సుత్వా నర నరకమపి విజత్ శ్రీ వైకుంఠం సమాయాతి సద్యః సమ్ముక్త బంధనః అంటాడు కృష్ణపురాణం. ఒక్కసారి శంఖధ్వని వింటే చాలు నరకాన్ని పొందిన వారు కూడా నరకం నుంచి విడువడి శ్రీ వైకుంఠాన్ని తేరుతారు.

మనం ఎలా వింటామండి అంటే ధ్వనిర్నామ నామ అన్నాడు ఇటువైపు. ఆ ధ్వనిలో లేకుండా ఆ పేరు వింటే చాలు. పాత్యజన్యం పాత్యజన్యం పరిసారం అనుకున్నాం అనుకోండి మనకు వైకుంఠం వచ్చినా రాకున్నా యమలోకం అంటాం రా. చాలు కదా. అలా ఒక రాకు కూడా అదే వచ్చింది. ఇలా శంఖ ధ్వని చేసి శంఖ ఆ ధ్వని విన్నటువంటి యముడు తయోపు సపర్యం ఎదురొచ్చి వారికి అగ్ని పూజ సక్రమంగా చేసి పద్మతి తోటి కువాచ వరత కృష్ణం. సర్వభూత ఆశయ ఆలయం లీలా మనుష్య హే విష్ణో ఇవయోహో కరవామ కిం మహానుభావాత్ ఏం ఆజ్ఞ ఏం చేయాలి ఏం ఆశ్రయం మీరు చూస్తున్నారు అంటే గురుపుత్ర వినానీతం విజ కర్మ నిబంధనం వాడు చేసుకున్న కర్మకు అనుగుణముగా నీవు మా గురుపుత్రుని ఇక్కడికి తీసుకొచ్చినట్టు తెలుసు మాకు తమాన యస్వా అతన్ని తీసుకొని రా నాయ మహారాజా మత్స్యాసన పురస్కృతః నో రిక్వెస్ట్ ఆర్డర్ మత్స్యాసన పురస్కృతః నా ఆజ్ఞను అవలంబించి పిలవాని తీసుకోండిరా ఇది మత్స్యాసనపురం రా అంతే ఆయన రిక్వెస్ట్ చేస్తారు సర్వ జగన్నాథుడు తతేది తేనోపదీతం గురుపుత్రం ఇంకేముంటాడు ఎవడయ్యా అబ్బాయి అండి తీసుకోండి తెచ్చి ఇస్తే దత్వాస గురవే పూయః కృణేషువేతి తమూల్య రావా పిలవనిచ్చి అయ్యా గురువుగారు ఇంకేమన్నా అడిగాను ఇంకేమన్నా కావాలా అని అడిగాను. సమ్యత్ సంపాదితో వత్త భవజ్ఞాం గురు నిష్క్రయా నాయనా. గురువు గారికి ప్రతిప్రకారం నీవు చాలా చక్కగా చేశావు. ఇలాంటి గురు దక్షిణ ప్రపంచంలో ఏ కృష్ణుడు ఏ గురువుకు ఎప్పుడు ఇవ్వడు. కామానాం అవశిత్యతే. కోళయుత్పద్విధ గురుహో కామానాం అవతిస్తతి మీలాంటి శిష్యుడు ఉన్నటువంటి గురువుకు ఇంకా తీరని కోరికలు అంటూ ఉంటాయా? గురువు మీరైన తర్వాత ఆ గురువుకు పీరలు కొనుక్కుంటున్నారు. ఏమీ మిగలదు గచ్చతం సౌధం వీరౌ కీర్తిరువామస్తు పావని మీరు మీ ఇంటికి వెళ్ళండి మీకు పరిశుద్ధమైన కీర్తి కలుగుగాక. చందాంశి అయాతయామాని భవంతు ఇది అతల ఆశీర్వచనం. గురువారు ఎలా చదివిస్తారే ధన ధాన్య పుత్ర విత్ర అవన్నీ అట మీదకు వస్తాయి.

ఏం కావాలి? చందాంశి అయాతయామాని మీరు చదువుకున్న చదువులు పాతబడిపోకుండా ఉండాలి. ఇది ఆశీర్వాదం. అంటే గురువుగా చదువుకున్న విద్య ఏ ఒక్కనాడు చదవబడకుండా ఉండకూడదు. రోజు ఆవృత్తి అవుతూనే ఉండాలి. ఏం చదువు అని రెండు రోజులు అయాత యామం అంటారు. యామ అంటే ధాము. ఒక ధాము దాటిపోకూడదు. మనం ఇంట్లో అన్నాదులు వండుతాం కదా. ఎంతే పో తినాలి ఎంతే పో తినాలి 3 గంటల లోపు తినాలి. మూడు గంటలు దాటిందంటే అది ఆ అదే కదా అది పనికిరాదు అవతల పడేయాలి. మనం ఏం చేస్తున్నాం ఫ్రిడ్జ్ లు ఉన్నాయి కదా అందులో పెట్టేసి ఇవాళ రేపు రేపటి చెద్దు ఉంటే ఈ భూమి రావాలి అని భోజనంగా తింటున్నాం. అంటే చెడిపోకుండా చెడిపోకుండా ఈ చెడిపోతున్నది. చెడిపోయినట్టు తెడవదు. ఫ్రిజ్జిలో ఉంచితే ఏమవుతుందంటే చెడిపోతుంది కానీ చెడిపోయినట్టు తెడవదు అందుకే వాళ్ళు అన్నారు తెడిచారు. ఫ్రిజ్జిలో పెట్టే ముందు తెడిచి పెట్టి పెట్టండి. పీసీ నా దగ్గర ఎడ్జ్ బి ఎన్ విటమిన్ ఉన్నాయో చెప్పండి, అది ఎడ్జ్ బి ఉంటాయి కదా చాలా అప్పుడు కొలవండి ఇప్పుడు కొలవండి ఎన్ని తగ్గుతాయి మీకు ప్రభావం ఉంటుంది, వాసన పోతుంది కానీ వాసన పోయినట్టు మనకు తెలియదు. గుదం ఒక తాము దాచిన తర్వాత పనికిరాదు ఆహారాలు. విద్య కూడా అంతే. చదువుకున్న విద్య ఒక్క రోజు ఆవతి చేయకున్నా వ్యర్థం. అనభ్యాసే విషం శాస్త్రం అభ్యాసే విషం శస్త్రం శాస్త్రము చదవకుంటే అభ్యాసం చేయకుంటే అది విషం అవుతుంది శస్త్రం అభ్యాసం చేస్తే విషం అవుతుంది చేతిలో ఆయన ఉందనుకోండి, ప్రాక్టీస్ చేస్తుంటే ఎవరో ఒకడిని నరికేయాలని అనిపిస్తుంది. ఉత్తగా ఉంటది ఆయన ప్రాక్టీస్ కావాలి. ఇద్దరు ముగ్గురు నరికేస్తే ఆయనకి బలం ఉంది. అందుకే శాస్త్రం అభ్యాసం చేస్తే విషం, శాస్త్రం అభ్యాసం చేయకుంటే విషం. అనభ్యాసే విషం శాస్త్రం అంటారు. ఇలా సంవ్యక్ సంపాదితః గచ్ఛతాం ని ఛందాంశ అయాతయామాని భవంతు మీకు.

అయాతయామాని సంగాంసి పాతబడని విద్యలు అవుగాక అని వారిని అది ఇహపరత్రజ రెండు లోకాల్లో ఇహలోకంలో పరలోకంలో పరలోకంలో కూడా వేద వేదాంగములను అధ్యయనము చేయగల స్థితే ఉండాలన్నాడు. ఇక్కడ ఉంటుంది వైకుంఠ అని ఉంటుంది. ఇలా గురునేవాను జ్ఞాతౌ రధేన అనిలలమ్మత ఆయతౌ తపురం తాత పర్జన్య ఇలా మహర్భావులు గురువు గారి ఆజ్ఞను పొంది తమ నగరానికి మేఘ గంభీర ధ్వని తోటి అలా అనంత తోటి వచ్చారు, ఇలా వచ్చినటువంటి వారిని చూసి రామకృష్ణుడిని చూసి తమనందరి ప్రజా సర్వా. అందరూ పరమానందాన్ని పొంది అభినందించారు. అపస్యంతః భక్తుకాని నష్టలబ్ధ ధనాయువా. 64 రోజులు చూడలేదు వారిని కదా. అందువల్ల పోయిన ధనం తిరిగి వస్తే ఎంత సంతోషిస్తారో అలా ఇద్దరిని చూసి అంత ఆనందాన్ని పొందారు. కృష్ణీనాం ప్రవరో మంత్రి కృష్ణ దైతత్పత శిష్యః బృహత్పతే సాక్షాత్ ఉద్ధవః బుద్ధి సప్తమః కొంచెం కొంచెం కృష్ణుడు పెద్దవాళ్ళు అవుతున్నాడు కదా మరి. ఇప్పుడు భయం అయిపోయింది. పదువు కూడా అయిపోయింది. కదా? ఇక వివాహం చేసుకోవాలి. దానికన్నా ముందు కష్ట రాజ్యంలో కొన్ని పన్నులు ఉన్నాయి అని చెప్పాడు కదా? అవన్నీ సవరించాలి. ఇన్ని చేయాలంటే ఏం కావాలి? మంత్రి కావాలి. కదా మంచి మంత్రిని తీసుకుంటేనే రాజ్యం బాగుంటుంది. రాజు ఎంత సమర్ధుడైనా కానీ సమర్ధుడైన మంత్రిని సఖిం సఖ రాజు నచాస్తి యోధిపం. కితానయ సంసునిచే సఖిం ప్రభువు అంటాడు భారత విశ్వాస రాజు. తకిం తకా సాధు నచాస్తి యోకిపం రాజును మంచి దారిలో పెట్టని మంత్రి మంత్రి కాదు కుచ్చిత మంత్రి. అలాగే మంచి మాట చెబుతూ ఉంటే వినని రాజు ఉద్ధవ తకించక సాదు న చాస్తి యోజిపు హితాన్నే సాదును చేత కిం ప్రభు వారు కిం ప్రభు పుస్త ప్రభు కాబట్టి ఉత్తముడైన మంత్రి ఉండాలి కాబట్టి ఈ వృష్ణి వంశానికి ఉత్తముడైన మంత్రి ఉద్ధవుడు అతను ఎంత గొప్పవాడయ్యా అంటే శిష్యః బృహస్పతి. చాలు కదా? మన విలువలన్నీ ఎలా తెలుస్తాయి? మన గురువుగారి పేరు చెప్పుకుంటే చాలు. ఫలానా వారి శిష్యుడిని అంటే.

వేరే యోగ్యత అవసరం లేదు. ఇప్పటికి ఉంది నాది మన ఆంధ్రప్రదేశ్లో సీతారాం బాదులు కూడా పాఠశాల చదువుకున్నాడు అంటే చాలు. నీకేం వద్దు ఏమీ కాదు. లేదు అయ్యా రండి ఇప్పుడు ఏం చేయను అని. అక్కడి విద్య నాకు. ఆ గురువు గారు అని మహానగ గారు. సుధ బ్రహ్మాంజల స్వామి గారు అంటే ఐ ఫాక్ట్ వేరే ఎవర్నా ఉన్నాడు. అలాగే ఈ ఉద్ధవ గురువు గారు ఎవరు? సాక్షాత్తు బృహస్పతి. శిష్యః బృహస్పతి సాక్షాత్తు ఉద్ధవః బుద్ధి సత్తమ ఆయన చెప్పి కదా సత్తమ ఉంటుంది అంత ఉత్తమ బుద్ధిమంతుడు కృష్ణీనాం ప్రవరో మంత్రి యాదవులకు చాలా ప్రధానమైనటువంటి ప్రేక్షమైన మంత్రి తమాహ భగవాన్ ప్రేక్షం భక్తం ఏకాంతినం. కేవలం బుద్ధిమంతుడే కాదు కృష్ణ పరమాత్మకు ఏకాంత భక్తుడు. అంటే కుష్ణుడికి మాత్రమే భక్తుడు. కుష్ణుడిని తప్ప మరొకరిని తలలో కూడా తల చనిపోవాలి అనన్య భక్తి అంటాం కదా. అందులో ఆంతరంగికుడు అన్నమాట. అతనితో అన్ని రకముల ఆంతరంగిక వ్యవహారాలను అతనితో కలిసి చర్చిస్తాడు. ఎంత గొప్పవాడంటే చూడండి. ఇలా ఏకాంచనం పెట్టు గృహీత్వా పాణినా ప్రాణిం ప్రపన్నాతి హరః హరిహి. ఆశ్రయించిన వారి ఆర్తిని పోగొట్టే కృష్ణుడు అంటున్నారు. ఇక్కడ ఎందుకు ఈ మాట అనాలి అంటే ఈ మహానుభావుడు మధురా నగరంలో ప్రవేశించిన వెంటనే ఓ చక్కని అమ్మాయి ఇతన్ని చూసి మా ఇంటికి రావయ్యా అని పిలిచింది. కదా ఆ జ్ఞాపకం ఉంది కదా, మరి అప్పటినుంచి ఆ అమ్మాయి అప్పటినుంచి మరి ఆ అమ్మాయి అబ్బాయి కోసం విరహంతో వీగిపోతున్నది కదా, మరి ఆమె ఆర్తిని తీరుస్తానా వద్దా? ఆమె ఆర్తి తీర్చడానికి పోతున్నాడని విషయాన్ని మనకు అర్థం కావటం కోసం వ్యాసుడు ప్రపన్నార్తి హరః హరి. తనను ఆశ్రయించిన వారి ఆస్తిని హరించే కృష్ణుడు కృష్ణి వంశముల తల శ్రేష్టమైన మంత్రి.

ఒక శిష్యుడు బుద్ధివంతుడైనటువంటి ఉద్ధవుడిని చేతితో చేయి తీసుకొని గచ్చోద్ధో వ్రజం సౌమ్య పిత్రోహనౌ ప్రీతిమావః గోపీనాం మద్వియోగాదిం మత్సందేచత్ మత్తం దే సేహి విమోచయా ఆ పని చేయాలి ఆ పని చేయబోయే ముందు అంటే పుబ్జ దగ్గరికి వెళ్ళబోయే ముందు తనతో తాలాకాలం ప్రాణానికి ప్రాణంగా ఉండి తిరిగినటువంటి గోపికలు ఉన్నారు కదా వారి ఆస్తిని కూడా తీర్చాలి కదా కదా అందుకోసం ఇప్పుడు నేనైతే వెళ్లలేను కానీ నాకు చాలా రాజకీయం పనిలు ఉన్నాయి విజి అన్నమాట నా ప్రతినిధిగా నువ్వు వెళ్ళు నీవు రేపల్లెకు వెళ్లి వ్రజం సౌమ్య పిత్రోహనౌ ప్రీతిమావః మా తల్లిదండ్రులకు అంటే నంద ఇంద్రోలకు ప్రీతిని కలిగించు గోపీనాం మద్వియోగాదిం మత్తం విలిసైహి విమోచయా. నా ఎడబాటు తెలియనటువంటి మానసిక బాధ ఉండే దాన్ని నా సందేశంతోటి వారికి తొలగించు. తా మన్మనస్క మత్ప్రాణ మదర్ధే చెత్తదేహినా దైశికా ఎలాంటి వారు గొప్ప అంటే మన్మనస్క. నా యందే మనస్సు ఉన్నవాళ్ళు మత్ ప్రాణా నా యందే ప్రాణలని ఉంచారు మదర్భే త్యక్త దైహితా నా కోసమే వారు నా కోసం తమ దేహమునకు కావలసిన సౌకర్యమును కూడా కరిపించుకోవడం మానేశారు. దేహ కృత్యాలు కూడా మానేశారు నా కోసం. అంటే శరీరం అన్నిటికన్నా ఇష్టమైనది ఏది మనిషికి? శరీరం కదా దాన్ని కూడా చెందుతూ పుట్టించారు నాకోసం. అంటే ఎంత గొప్ప వాళ్ళు వాళ్ళు. అలాంటి వారు మామేవ దైతం ప్రేష్టం ఆత్మానం మనసాగతాః నన్నే ప్రియుడిగా. తమ్ముడిగా ఆత్మగా వారు నన్నే చేరిన వారు ఏ చెత్తలోక ధర్మాస్య మదర్ధేతాన్ విభర్ణ్యహం మళ్ళీ మధ్యన స్వామి స్టేట్మెంట్. అన్నీ వదిలి పెడితే ఎలాగయ్యా? వాళ్ళు ఎందుకు వచ్చారు భూలోకానికి? వాళ్ళు డ్యూటీ వాళ్ళు చేయలేదు చేయాలి కదా? అంటే నా కోసం తమ డ్యూటీ మాని వేసిన వారిని నేను భరిస్తాను.

అవన్నీ ఏం చేస్తారు? నా కోసం వాళ్ళు ఏవేవి మానేశారో వాళ్ళ పనులు అవి మేము చేస్తాం. వారి కోసం వారు మానేస్తే మాత్రం రెండు మట్టుకాయలు పడతారు. నరకానికి బంధిస్తాం. అహరహ సంధ్యాముపాసిత ప్రతి పూట సంధ్యాముపాసిత చేయము. మరి సంధ్యావందన ఉద్దోడు చేశాడా? బంద్ బంద్. చేయిస్తారా ఇప్పుడు మొదలు చేయండి పక్కనే ఉండు. వాడు ఉన్నాడు ఆయన ఎవరు? లీలాసుకుడు. ఆయన ఏం చెప్పాడు సంధ్యావందన భద్రమస్తు భవతే భోస్నాన శుభ్యం నమః. సంజా ఉంది నీకు క్షేమము కదా నానమా నీకు నమస్కారం భో దేవాః పితరస్య తర్పణ విశౌ నాహం క్షమా క్షమీతాము దేవతారులారా పితృ దేవతారులారా నేను తర్పణం ఇవ్వలేను క్షమీంచు మానము లేదు, సంజ్ఞ మానము లేదు, తర్పణము లేదు. మరి ఏం చేస్తావు అని అనుభవించేయకుండా అంటే యత్ర స్వాధి నిధిత్య యాదవ కులు సంసస్య కౌసద్బిఠ స్మారం స్మారం అగంభరాని. ఈ మనిషి ఏ రాని నా ప్రతినివాసంతో ఏదో మూల కూర్చోని ఆ పుట్టి పుట్టి యొక్క పేరు తెచ్చుకుంటూ మరి వారి నీ వారిని ఏమయ్యాయి పని అవ్వన వాడే చెప్తాడు మాతో ఇప్పుడే చెప్తాడు అవును ఇది రోజు పదం ఆచారం నీకు ఉంటాది కదా పాపం వస్తే నువ్వు చూసుకో. కానీ పాపం రాదు ఇయ్య రాదు అని ఆ పని నేను చేస్తాను. నువ్వు మానే తర్వాత నేను చేస్తాను. అయితే ఆయన పని మానను. మదర్ దే చిత్ర ధర్మాన్ తాన్ విభర్మి అహం ఎవరు నా కోసం వారి ధర్మాన్ను మానుతారో అలాంటి వారిని నేను భరిస్తాను నేను పోషిస్తాను. మా ఏత్యత్త లోక ధర్మాస్య పదర్భే తాన్ విభర్ణ్యహం మైతా ప్రేయసాం ప్రేస్తే దూరస్తే గోకుల శ్రియః మీరు ప్రీతిపాత్రులందరికంటే ఎక్కువ ప్రీతిపాత్రునిగా భావించి నాకోసం వారు బాధపడుతున్నటువంటి వ్యక్తి ఉన్నారో స్మరంతియో అంగవిముఖ్యంతి విరహ ఉత్కంత్య వివ్వలాయడబాటుతో ఇప్పల్లు అయిపోయి రోజు రోజుకు ఎన్నిసార్లు మూర్ఛపోతారో ధారయించ చితుచ్చేన ప్రాయప్రాణ నేను వస్తానని చెప్పాను కాబట్టి ఇవాళ కాకుంటే రేపు ఎల్లుండే స్వామి వస్తాడు స్వామి వస్తాడు స్వామి వస్తాదని కొన ప్రాణాలు విడువకుండా నాకోసం నిలుపుకుంటున్నారు వాళ్ళు

ప్రత్యాగమన సంధి చైహి వల్లవ్యః మేమదాత్ అలాంటి వారికి నేను మళ్ళీ వస్తానని చెప్పాను. మనసంతా వాళ్ళది నా దగ్గరే ఉంది. నా మనస్సు వారి మీద ఉంది. నీవు వెళ్లి నేను ఎప్పుడు వస్తానో ఎందుకు రాలేదో. మరి నేను రానంత కాలం వారు ఎలా ఉండాలో అవన్నీ నా మాటలుగా చెప్పి వారిని ఓదార్చి వారి దుఃఖాన్ని కాస్త తగ్గించి రావయ్యా ఇట్యుక్త ఉద్ధవః రాజన్ సంతేకం భర్తురాత్. కృతః ఆదాయ రసమారుత్య పేయౌ నందగోకులం ఇలా కృష్ణ పరమాత్మ యొక్క సందేశాన్ని తీసుకొని ఉద్ధవుడు నందగోకులానికి వెళ్ళాడు. ఎప్పుడు వెళ్ళాడు? ఆచార్యం ఏంటంటే సూర్యాస్త్రం అయ్యే ముందు ఊరికి చేరాలి అని శాస్త్రం. మనం అప్పుడు వెళ్ళేద్దాం. ఇదంతా మనం పెట్టాలి. వాస్తవంగా ఊరు చేరాలంటే సూర్యాస్తమయం కాకముందు అయ్యే ముందు చేరాలి. అంటే ఆ రోజుల్లో ఇబ్బంది చాలా లేవు ఏదో ఏదో అంటే సౌకర్యం అయితే మనం ఇప్పుడు మనం అయ్యాం రాత్రి చేరలో. వాళ్ళు పడుకుంటున్నారు ఇప్పుడు. అందరూ ఆ రోజులు పడుకుంటున్నారు మనం మనం తిరుగుతున్నాం ఇప్పుడు. సాయంకల సమయానికి ఈ మహానుభావుడు చేరాడు అక్కడ. చెన్నయానః ప్రవిత్యతాం పశువునాం కురరేణుభిహి. సాయంకల సమయానికి వచ్చాడు అంటే గోధువుడి వేళ అందులో రేపల్లి అని అవే ఉంటాయి కదా. ఆవులు నడుస్తుంటే లేచిన దుమ్ముతో ఉద్ధవుని రథం కనబడకుండా కట్టిపోయింది. చెన్నయానం చెప్తున్నారు. వాతితార్ధి అభియుత్యద్విహి నాతితం సుక్ష్మవిరువృషైహి ధావంతీభిత్య. వాత్రాభిహి ఊధో పారైహి స్వవత్స గాలితస్తతః విలింగద్వి గోవత్సైహి మండితం స్థితైహి సాయంకాలం పూట ఆవులు దూడలు ఎలా ప్రవర్తిస్తాయో వాటి చర్య అంతా వర్ణించారు అందులో మనకు యుద్భద్విని నాదితం సూక్ష్మభిహి వృషై అరుస్తున్నాయి పోరాడుతున్నాయి కొట్లాడుతున్నాయి దుమ్మును కాస్త రేపుతున్నాయి పత్రగాన్ని పొడుస్తూ ఉన్నాయి. ఇలాంటివన్నీ అటు ఇటు గంతులు వేస్తున్నాయి. ఇలాంటి వాటితో నిండి ఉన్నటువంటి రేపల్లెను గోదోహ శబ్దాభిరీవం.

వేణువునాం నిస్వనేనశ ఆవు పాలు పితికే తప్పుడు పిల్లన గ్రోవి తప్పుడు పాడుతున్నటువంటి ఏం పాడుతున్నారు బలరామకృష్ణుల లీలలను గానం చేస్తున్నటువంటి గోపికా బీతములతోటి స్వరంకృతాభిహి గోపీభిహి గోపైత్య విరాజితం తతవి అలంకరించుకొని పుచ్చ పరమాత్మ బలరాములా చరిత్రములు జ్ఞానము తీసుకుంటూ పాల్గొనుచున్నారు. వారి చేతాన్ని గానం చేసుకుంటూ మధ్యలో చేస్తున్నారు. ఇలా అన్నీ చెప్తూ ఇలా అగ్ని అర్కాతితి గోవి పితృ దేవాశ్చనాన్రితైహి. వాళ్ళు వైశ్యులు కాబట్టి అగ్నిని, సూర్యుణ్ణి, అతిథిని, గోవులను, గ్రామములను, పితృ దేవతలను, దేవతలను ఆరాధించేటువంటి ధూప, దీప, మాల్య. గోబ వార్త ఇది మనోరమం, ఇలాంటి వాటితో అందమైనటువంటి ఆ అందపురజాన్ని సర్వతః పుష్పిత వనం ద్విజారిపులనాదితం. తా చుట్టూ చక్కగా పూలు పూసినటువంటి తోటలు వెలది. పూలు ఎప్పుడైతే ఉన్నాయో ఏముంటాయి? తిమ్మిజలు ఉంటాయి కదా? తిమ్మిజల యొక్క ధ్వని తోటి నాలితం హౌసకాలండవాకిర్ణైహి పద్మసండైత్య మండితం సమాగతం సమాగమ్య కృష్ణం. ఇలా వచ్చినటువంటి ఉద్ధవుణ్ణి నందుడు నంద ప్రీతః పరిత్వజ్య వాసుదేవ దియా అర్జయత్. నందుడు పౌగలించుకొని ఆదిత్యము ఇచ్చి పూజించాడు ఏమని? ఉద్ధవ అని కాదు కృష్ణుడే వచ్చాడని గుర్తు ఇచ్చాడు, వాసుదేవ దియా కృష్ణ పరమాత్మ బుద్ధితో శాస్త్రం కదా అతిథి దేవోభవ అంటాం. దేవ భోజనం అతని పరమాత్మే అందులో ఆయన పంపితే వచ్చాడు. అతని మిత్రుడు అతని మంత్రి కాబట్టి కృష్ణుడే వచ్చినంతగా సంభావన తోటి అతన్ని ఆరాధించాడు భోజితం పరమాన్నేన సంబిష్టం కష్వవు సుఖం. అది చక్కగా మంచిగా పరమాన్నం భోజనం పెట్టాడు. తర్వాత పాద మీద కూర్చోబెట్టి గత త్రమం పర్య పుచ్ఛతు పాద సంవాహనాది పాద సేవ చేస్తూ.

అసలు పోయిన తర్వాత అడిగాడు కొద్ది దినంగా మహాభాగ సతాన సూరనందనః ఆస్తి మా వసుదేవుడు నా మిత్రుడు సూరసేనుని పుత్రుడు క్షేమంగా ఉన్నాడా మిత్రులందరూ కలిసి బాగున్నారా నిత్యా కంసో హతః పాపః తాను గస్విన పాపన అదృష్టం బాగుండి కంసుడు తన పరివారంతో కలిసి అతని పాపంతో కంసుడిని జరిగాడు ఎవరిని అంటారు కంసుడిని? పాపమే చంపింది అంటే మా వాళ్ళకి చేయలేదు పిల్లవాళ్ళకి నా అందుకని స్వేన పాపమన హతః తన పాపం తోటి తాను మరణించాడు సాధువునాం ధర్మశీలానాం యదూనాం ద్వేష్టియత్సదా నిత్యము ఎందుకయ్యా పాపం వాడు ఏం చేశాడంటే వాడి గుణం ఏమిటి? ధర్మశీలులైనటువంటి సాధువులందరినీ నిత్యం వేడుకుంటాడు. ధర్మమే ధర్మమును ఆచరించే స్వభావము గల సాధువులను ఎప్పుడు వాడు ద్వేషిస్తూ ఉండేవాడు. అదే వాడి పద్ధతి. ఆ పద్ధతి వాడి పద్ధతి. ఇలా ఆ విష్ వర్జన కృష్ణ మాతరం సూర్య సగిన్ నాయనా కృష్ణుడు మమ్మల్ని అసలు తలుస్తున్నాడా తన తల్లి యశోదను నన్ను జ్ఞాపకం చేసుకుంటున్నాడా తాతూనాం గోపాన్ వజం చాత్మనాదం గావో బృందావనం గిరిం గోపాల్లను రేపల్లెను అలాగే గోవులను బృందావనాన్ని గోవర్ధన పర్వతాన్ని అలుచుకుంటున్నాడా? వస్తాడా కృష్ణుడు ఇక్కడికి మళ్ళీ అపి ఆయాస్యతి గోవిందాః స్వజనాన్ సకృతు ఒక్కసారి చూడటానికి కృష్ణుడు మళ్ళీ ఇక్కడికి వస్తాడా తరిగి దర్శ్యామ తద్వక్త్రం సునసం సుష్మి చక్షణం గో ఈ కథ మేము అసలు చక్కని అందమైన ముఖాన్ని చూడగలిగేది. దాభాగ్నే వాతవరసాచ్ వృణసర్పాచ్ రక్షితాః సురక్షయేభ్యః మృత్యుభ్యః కుష్ణేన సుమహాత్మా. తను ముమ్మలను దావాగి నుంచి కాపాడాడు. అలాగే పాత వర్షం రాఢవా ఉంది కదా దాని నుంచి కాపాడాడు. వృష సర్పాష్ఠ వృషభాసురుని నుండి కాళీయుని నుండి కాపాడలేడు. దురచ్చయేభ్య మృత్యుభ్య ఇతరులు ఎవరు?

దాటలేనటువంటి గొప్ప ఆపల నుండి కష్టాల నుండి కాపాడాడు. స్మరతాం కృష్ణవీర్యాని లీలాపాంగ నిరీక్షితం పరమాత్మ యొక్క పరాక్రమాన్ని ఇలా సంతోపు చేయుటువంటి తిరిగి చూపులను నవ్వు మాట సర్వానస్తిధిలాక్రియాః అక్కడ ఉంటున్నాము, పనులు చేసుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాను కానీ అతని మొఖం జ్ఞాపకం వస్తే, నవ్వు జ్ఞాపకం వస్తే, మాటలు జ్ఞాపకం వస్తే, అతని చేపలు జ్ఞాపకం వస్తే మీ పనులు. తీసుకోలేకపోతున్నాం. మా పనులన్నీ శిధిలం అయిపోతున్నాయి. శిధిలాన క్రియాః సరిక్షైరవనోద్దేశాన్ ముకుంద పద భూషితాన్ ఆ క్రీడానిక్ష్మమానాం మనోయాతి తదాత్మతాం. పోనీ మర్చిపోదామంటే అయ్యే పని ఏంది? పల్లెలో ఉంటే వానవులే కనబడుతున్నాయి, అడవికి పోతే అంతా వాయి తిరిగి లేవు కదండీ. చెట్లు కానీ, గుట్టలు కానీ, నదులు కానీ, తీరములు కానీ అక్కడ నెములు మేమేమిటి? అది చెప్తాడు మనకు. హరివంశంలో అలాగే బ్రహ్మవైవర్గంలో. పరమాత్మ ఏ కొండ మీద పాదాలు పెట్టాడో అవి వరుసగా ఈనాటికి అలాగే ఉన్నాయి. వాటిని చూస్తూ ఉంటే స్వామి ఆ ఎక్కడ పోయి కూర్చున్నాడో అనిపిస్తుంది. ప్రతి గుట్ట, ప్రతి చెట్టు, ప్రతి తీరము, ప్రతి నదీ ప్రాంతము, ప్రతి అరణ్యము అన్నీ మరి ప్రతి ఉచ్చారే సరే ఉండాలి అనిపిస్తుంది. ఇవన్నీ చూస్తుంటే మన్యే కృష్ణంచ రామంచ ప్రాప్తావిహ సురోత్తమౌ. వారు సామాన్య మానవుడు కాదు దేవతోత్తములే ఇక్కడికి అవతరించి వచ్చినట్టు ఉన్నది సురానాం మహదర్ధాయ గర్గస్య వచనం యథా దేవతారా ప్రయోజనాన్ని నెరవేర్చటానికి వచ్చినట్టు ఉన్నది వారు ఆనవుడు కాదు. ఇందులో ప్రమాణం ఏమిటంటే గర్భత్య వచనం గర్భుడు చెప్పాడు కదా నామకరణం వచ్చినప్పుడు చెప్పాడు. అతను ఈ ప్రమాణం చెప్తున్నారు కంసము నాగాజిత పురాణం. మల్లవు గజపతిం తదా అవధిస్తాము దీరయైవ పశునివ మృగాధిప ఎందుకు అనుకుంటున్నారయ్యా అంటే హంసున్ని చంపడమే తెలుపుతున్నాడు.

ఎలాంటి వర్షం అవసరం నాగాయుత ప్రాణం 10,000 ఏనుగుల బలం అవసరం ఎందుకంటే ఇంద్రుడిని పిమింద్రేణ అల్పవీర్యేణ అన్నారు. వాడు కాదు వాడు బడులు అన్నారు. కౌసుని సైన్యము ఆ ఇంద్రుడితో మాకేం పని వాళ్ళంతా అరుపు గుడ్డు. కౌసుని సైన్యానికి ఇంద్రుడు మగిరాలేదు. కౌసుడు ఏమని కొస్తాడు? అలాంటి పదివేల ఏనుగుల బలం కౌసునిది. ఇంచుమించు అంతే బలం కోలయా పీడ. అందులో పది రెండు తక్కువ అనుకోండి అంటే వెయ్యి ఏనుగుల బలం తగులు ముక్కుడు అవుతుంది. ఇలాంటి వారందరినీ లీల యావరీలగా చదివినాడు అండి. చూసాం కదా అవంతా దూకాడు పుట్టుపట్టి లాగాడు కింద తిప్పాడు మీద దూకాడు అంతే. యుద్ధం లేదు, కత్తి లేదు, బాణం లేదు, ధనుస్సు లేదు, ఆవిడాలు లేవు. ఏమీ లేవు. బొమ్మలు గుంజుకున్న వాళ్ళు సరే అలా గుంజాలు కింద పడేశారు, పిలబడ్డారు అట్లా యుద్ధం. బల అయి ఉంటాడు, ఇప్పుడు వాడు చిన్నోడా, బలం లేనివాడా, పెద్దగానివాడా? అంటే నాగాయుధ ప్రాణుడు, 10,000 ఏనుగుల బలం ఉన్న పుంశుడు. ఇలా లాగిపెట్టిన వారు ఎవరు ఎంత అనుకోవాలి? కానీ ఎవరు అనుకోరు? అందుకే ఈయనే ఏదో మా అబ్బాయి మీ అబ్బాయి అనుకుంటున్నారు కానీ అసలు వీరు దేవతా ఉత్తమురే. తారత్రయం మహాసారం ధనుర్యష్టిమివే పరాట్ భవంజేన ఏకేన హస్తేన సప్తాహం అదదాతు గిరిం. ధనువును భంగం చేశారు ధనువును. ధనుర్యాగం అన్నాను కదా మధుర వెళ్ళాడు ధనువు విరించారు ఆ ధనువు ఎంత చిన్నది? తాళత్రయం కదా తాళత్రయం అంట. మూడు తాడు చెట్టు ఎత్తు ఉంది తను. దాన్ని అవలీలగా ఇచ్చాడు. ఎలా ఇచ్చు ఇచ్చుదంట చెరుగ్గడ లాగా. ఏనుగు చెరుగ్గడను చూపుతుంది అలా విడిచింది. తాలత్రయం మహాకారం ధనుహు యక్తిమివ ఇభరాట్ బభంజ అది కూడా ఏకే రహస్యేనా. ఒక చేతితోటి రెండు చేతి అవసరం లేదు. అలాగే గోవర్ణ దవతాన్ని ఏడు రోజులు ధరించాడు. ప్రలంబః ధేనుకః అరిష్టః తృణావత్తః పకాదయః దైత్యాః సురాసురజితః హతోయేని హలీలయా దేవతలను దానవులను అందరినీ ఓడించినటువంటి పెలంబాసురుడు, చేనుకాసురుడు, హరిష్టాసురుడు, తృణావర్తుడు, బకాసురుడు ఇలాంటి ఎందరో రాక్షసులు.

స్వామి నీలగా విలాసంగా చంపేశాడు, అలాంటి స్వామి వారు వస్తలే మీరు అతన్ని చూడగలమా? అడుగుతున్నాడు అది విని ఇది సంస్మృతి సంస్మృతి నందః కృష్ణానురక్షతి మనస్సులో భావాలు కలుస్తున్నాయి స్వామి మనస్సు ఉంది కాబట్టి స్మరించి తలుచుకొని తలుచుకొని అత్యుత్కంఠ భవత్భూత్ని ప్రేమ ప్రసర విత్ఫల మాట్లాడి మాట్లాడి ఆ ఉత్కంఠం పెరిగి గొంతులో నీరు నిండి మాట రగలకుండా అయిపోయి యశోదా వర్ణీయమానాని పుత్రస్య చరితానిత శృణువంతి అశృణ్యధాస్వ స్నేహ శ్రుత ప్రయోధర భవం నందుడికి మాత్రం మాటలే వచ్చాయి కానీ ఇతోదమ్మకు అడుగుతున్నవన్నీ వింటున్నది కన్నెంబడి నీళ్ళు కారుస్తూ ఉంది. ఎలా స్నేహ కృత ప్రయోధర తయోరిద్ధం భగవతి కృష్ణే నంద ఈశ్వరయోహు వీక్షానురాగం పరమం నంద మాహ ఉద్ధవ వాయుద్యని చూశాడు ఉద్ధవుడు అబ్బా ఈ జన్మ వీల జన్మ సాక్షాత్తు పరమాత్మ యందు ఇంతటి ప్రేమ ఇంతటి భక్తి పరమాత్మ యందు ఎన్ని కోట్ల జపత్ చేస్తే వస్తున్నారు. అలాంటి వాళ్ళ ప్రేమను చూసి యుద్ధవుడు అంటున్నాడు యువాం శ్లాగ్యతమౌ నూనం దేహినామిహ మానదా ప్రాణులందరిలో మీరే ఉత్తముడు కొనియాడదగిన వారు నారాయణే అఖిల గురౌ వ్యత్కృతామతిరి కృతి ఎవరండీ నేపయ్య నారాయణ శ్రీమన్నారాయణుని మీద ఇంత ప్రేమ చూపారంటే మీకు ఎన్ని కోట్ల జన్మల తపస్సు పుణ్యమో చేసుకొని ఉంటారు. మతి రీద్రుచి ఏతయిధి విశ్వసచ బీజయోని వీరే సకల జన జగత్తుకు బీజము వీరే కారణము. రామో ముకుందా పురుష ప్రధానం బరరాముడు రాముడు వీరే ప్రధాన పురుషులు ప్రకృతి పురుషులు అన్వీయ భూతే విలక్షణస్య జ్ఞానస్య జేషాక ఇమౌ పురాణౌ తత్సృష్ట్వా పదను ప్రవిష్య అంటాం కదా అది అన్వీయ భూతేషు విలక్షణ ప్రపంచాన్ని సృష్టించి అందులో తాను ప్రవేశించి అనుసరించి జ్ఞానస్యచ ఈశాతః అన్ని జ్ఞానములను

ప్రబోధింపజేస్తారు ఎవరు ఇమౌ పురాణౌ ఈ పురాణ పురుషులు యస్మిన్ జనః ప్రాణ వియోగ కాలే క్షణం సమావేశ్య మనః విశుద్ధం నిర్హృత్య కర్మాశయమాసుయాతి పరాంగతిం బ్రహ్మమయః అర్కవర్ణ ఎంత గొప్పవాడు స్వామి అంటే ఏ మహానుభావుని యందు ఒక్క కణం ఇప్పుడు అంత్యకాలంలో ఒక్క క్షణం ఏ పరమాత్మ యందు తమ పరిశుద్ధమైనటువంటి మనస్సును లగ్నం చేసి సకల కర్మ గ్రంథిని తొలగించుకొని పరమ పదానికి వెళ్తారో అట్టి పరమాత్మను మీరు ప్రతిక్షణం ప్రతిదినం పరిశుద్ధ భావంతో స్మరిస్తున్నారంటే మీరు ఇంత అదృష్టవంతులు మీకు కలిగేటువంటి ఉత్తమ గతి గురించి ఇంకా మాట్లాడవలసింది ఏం చెప్తాం ఏం రావాలి తస్మిన్ భవంతౌ అఖిలాత్మహేతౌ నారాయణే కారణమత్యమూర్తౌ ఒక కారణం కోసం ఒక పని సాధించే దాని కోసం మానవ దేహాన్ని ధరించి వచ్చినటువంటి శ్రీమన్నారాయణుని యందు భావం విధత్తాం నితరాం ఎల్లప్పుడూ మీ భావాన్ని ఉంచారు మహాత్మన్ కింవా అవచిత్తం యువయోహో సుకృత్యం ఇంకా నీకు ఇంకేం పుణ్యం కావాలి మీకు ఇప్పుడే నారాయణ మీదే మనస్సు ఎల్లప్పుడూ అన్నం చేస్తున్నారు ఇంతకంటే పుణ్యం అంటూ ఏది ఉండదు ఆగమిష్యతి అదీర్ధ్యేన కాలేన వ్రజమచ్యుతః చాలా ఎక్కువ కాలం కాకముందే ఇక్కడికి కృష్ణ బలరాములు వస్తారు. చాలా ఎక్కువ కాలం కాకముందే అంటే కాలాకాలం వస్తున్నారు ఎక్కువ కాలం కాదు. ఇలా అదీర్ఘేన కాలేన వజామ్య వజెత్ ప్రజమచ్యుతః ప్రియం విధాస్యతే పిత్రోహో భగవాన్ సాత్వతాం పతిహి నీ ఇద్దరికీ తల్లిదండ్రులకు ప్రీతిని కలిగిస్తాడు కృత్వా.

హత్వా కౌసం రంగమధ్యే ప్రతీపం సర్వశాశ్వతాం యదాహ వక్తమాగత్య కృష్ణః సత్యం కరోతి తత్ రంగమధ్యంలో కౌసుడిని చంపిన తరువాత మీ దగ్గరికి వచ్చి ముందలను ఓదార్చి ఏమన్నాడో ఆ మాటలు కృష్ణుడు నిజం చేస్తాడు. కృష్ణుడు ఎప్పుడు అబద్ధం ఆడడు, ఆడిన మాట తప్పడు. మాకిజ్జతం మహాభాగౌ ద్రక్ష్యదః కృష్ణం అంతికే. త్వరలోనే కృష్ణుడిని చూస్తారు మీరు. బాధపడకండి. అంతర్హృది సభూతానామాస్తే జ్యోతిరివ ఏతసి అయినా ఇచ్చేయ్ కానీ ఆయన ఏం చెప్తున్నాడు? సకర ప్రాణుల హృదయంలో అంతర్యామిగా ఉన్నాడు ఒక్కసారి కళ్ళు మూసుకోండి కనబడుతుంది. మీ హృదయంలో ఉన్నాడు నా హృదయంలో ఉన్నాడు అంతర్లో ఉన్నాడు. ప్రతి వారి హృదయాంతర భాగంలో జ్యోతి లాగా ఉన్నాడు నస్యస్యాస్తి ప్రియస్తశ్చిత్ నా ప్రియ వాస్తి అమానినః అహంకారంలో గరువు లేని పరమాత్మకు ప్రియుడు లేడు, అప్రియుడు లేడు. దాని మీద ద్వేషి వస్తే నా ప్రియ అని చెప్తాం కదా అలా లేడు. నా మాత, నా పిత, తత్య, నా భార్య, నా సుతాదయః, నోత్తమః, నాధమో నాపి, సమానస్య అస్తమోపివా తల్లి, తండ్రి, గురువు, మిత్రుడు, బంధువు ఇవన్నీ మనకు ఆయనకి ఉన్నాయి. ఇవి ఏవి అనకు లేవో అమానినః నాచ్మీయః నపరస్యాపి నదేహః జన్మయేవచ తనవాడు లేడు శత్రువు లేడు మిత్రువు లేడు బంధువు లేడు. అలాగే శరీరము లేదు, నా దేహ పుట్టుక లేదు. నచాత్య కర్మ వాలూకి అతను ప్రత్యేకించి చేయవచ్చు పని అంటూ ఏం లేదు కదా. అసలు అనుకూలం చేయాలి తప్ప. పరమాత్మ ఏం చేయలేదు అని అనుకుంటే వచ్చాడు శిక్ష చేయాలి జరుపు చేయాలి అనుకున్నాడు. సంకల్పం అంత మరేమీ లేదు కీడార్ధ సొల్ రాధునాం పరిత్రాణాయ కల్పతే పరమాత్మ ఆట కోసం. సాధువులను రక్షించడం కోసం తన దేహాన్ని తీసుకొని వస్తాడు. అతని దేహము సత్వం రజస్తమైతి భంజతే నిర్గుణః గుణాన్. అతను ఎలాంటి సాత్వికాది గుణములు లేనివాడైనా మన కోసం.

మన రక్షణ కోసం దుష్ట శిక్షణ కోసం ఆయాస పరమ గుణాలను స్వీకరిస్తాడు.

Opening mangalacharanam: Repeated invocation of sacred verses - "Ashcharya parima param, sharo hi name, sharo param, puri puri jnano hata savitaya, hasta sharo, bhagavat sharo" - salutations to the divine arrow-like word of God that destroys the darkness of ignorance, repeatedly invoked in reverence at the commencement of the discourse.

"Shri Rangadi guru putram, jagopam aham bhaje, asmat gurubhyo namo" - Akrura went to Repalle and yesterday we discussed the "Samhridaya vadana" (the meeting of kindred hearts). Having dispatched Samhridaya, he freed the parents who were in chains and bondage -

The Lord spread His divine Vishnu maya upon all of them, and with it He conversed with them normally - calling them "mother, grandfather, mother, father" - as if in an ordinary family relationship. "Na atmatvam iva yo istas tata, nityotkantitayorapi, balya pouganda kaikora, putrabhhyam" - though they are in constant longing for Him, He appeared before them as their beloved child across all stages of childhood, boyhood, and youth.

In all of creation - among all moving and unmoving beings - there is no one greater, no one elder, no one more worthy of service than one's own parents. Why? Because from the moment a living being draws its first breath until the moment it departs from this world, the parents are responsible for everything in every dimension of the child's existence.

Having the capacity to nurture - "kalpah, vyaktayo ratmajah, kalpa, samardhudu undi" - being capable and competent - "atmana cha dhanena cha, shariram tototi, alaga dhana mana, vrittim nadadyat" - with one's own body and with wealth - if one fails to serve and support them - "tam pritya, svamamsam khadam" - such a person is equivalent to one who consumes his own flesh.

Every word here is meaningful and purposeful. God's word never has a superfluous syllable - every syllable is complete with meaning, as if crafted for perfect meter in verse. Now speaking to remove any remaining doubt in the listener's mind -

"Tat snava kalpayoho, kamsaat nityam bhumin javato" - we who were living in constant fear of Kamsa every moment - now what has happened to us? We have become "akalpaya" - incapable, incompetent - unable to provide the happiness that parents deserve from their children. We became powerless due to that fear.

Moreover, do not lose that feeling. With that feeling - how one should be when one comes close - like buying a child, holding them - when coming near, the natural way parents should be with children - that innate loving impulse was restored to them.

"Sneha pashena avritou" - bound by the cord of affection - "na kinchit, uddhatu rajan, bashpa kanthou, vimotitou" - overcome with emotion, with voices choked and tears flowing, they could not speak a word. "Punnare na" - it seems it has been eleven years - from birth this one was taken away -

What happens in a kingdom without a king? No one has anything they can call their own, it was said. All objects belong to everyone - and to those above. "E svagam bhavati kasyam na" - nothing belongs to anyone as their own. But in such a situation -

Duryodhana and others came like Balaramas (invoking power) saying: Ugrasena commands you - our son loves this girl - send both of them with us. O kings, if you ignore us - [this illustrates how demands were made under Kamsa's oppressive rule and the fear that pervaded the kingdom].

For their sake - supporting them - those who had fled in suffering, those who had abandoned their homes, livelihoods, and properties - all those families were made to hear once more. This is an excellent act - restoring the scattered families to their rightful places before they depart.

The advantage of being in Mathura - every day one can see Krishna's dear face. The beautiful face of Krishna Paramatma - seeing it to one's heart's content every day with joy - "nityam samuditam shrimatu, sadaya smita vikshanam" - the ever-rising, ever-gracious face with its compassionate smile -

"Sadaya smita vikshanam" - whether the other person has troubles or not, whenever anyone comes near - one must show compassion, show a smile. "Sadaya smitam" - even a smile is something the helpless need. The mark of a gentle smile. His physical -

They will not come, they will not come - that is why when one goes to that place and encounters them - Sitaramam - one should see Sitaram right then. If the habit is not formed - perhaps our Father will show, perhaps He will reveal - watching a movie, tears come - [the speaker encourages regular darshan to develop devotional feeling].

In this world, you have shown more love for us than even our parents. "Atmano api adhika" - more than even your own selves, you love us. More than parents even - us you love more. What is the meaning? You are parents who love us more than parents ordinarily do -

When all the relatives - and the Pandavas - come, all those virtuous discussions must be had with them - they must all be present - then we can ask. Every word He says has a specific deeper intention. His words carry hidden meaning - His inner -

"Ratri keshriyasakesh janmartha dine" - we spoke of this - yes, he sanctioned two lakh cows - he vowed to give two lakh cows. Nanda gave two crores! That much - [the speaker describes the generous gifts and vows made at the auspicious occasion of celebration].

The ones who are the root and source of all learning - the omniscient, the masters of all the world - "nannya siddha mala jnanam, itarula valla pondavalasina avasaram ledu" - there is no need to obtain knowledge from others - naturally, those who possess perfectly pure knowledge are like that - and one can see that too -

Did he hold on through devotion? Was he spreading it? That is why - look - he says "shuddha bhava" - with a purified heart - "shuddha bhava anuvritibhihi" - they followed the guru with a completely pure mind. Holding the feet - is not the purpose - the purpose is the purity of devotion in following -

Once heard - they should not be told first. Think about what kind of teacher is needed to complete one full subject in one day. Such a one - what he sees never remains outside - within himself. You learned 64 arts in 64 days - [the speaker describes the miraculous learning speed of Krishna and Balarama under their Guru Sandipani].

I am the husband, aren't I? My wish. The Bharatam does not say it. Ancient custom also does not say it. In the Bharatam too - when Durvasa came - the gracious king said: "Come, please come, lunch is ready" - at noon time - [this story illustrates proper hospitality and the duties of a householder].

The head falls - there it is. The king did not speak. The ministers did not speak. What do you think about your wife? Do you know - "sa bharyaya grihe daksha, sa bharyaya pativrata, sa bharyaya patipranas" - she is a wife who is skilled in household management, devoted to her husband, whose very life is her husband -

Another task also I can perform. I should have that power. But where does that power rightfully come to you? This has grown a lot - desires have grown greatly - when it grasps at the neighbor's side - the wife comes - [illustrating how unchecked desires and improper attachment bring ruin and family discord].

If one marries a 16-year-old girl, her mental and intellectual maturity is equivalent to that of a 23-year-old. Now if she happens to be 22 or 21 - for this person that is already two years ahead. Why is that - [the speaker discusses the traditional understanding of the relative maturity of husbands and wives and the wisdom of proper marital balance].

He swallowed it. "Antarjana janah, Krishna, shankha rupa dharah" - what is the form of that being? He is in the form of a conch. The conch that came from him - what is it called? That which originated from Panchajana is called Panchajanya. In this conch form he existed -

How do we listen, they ask - "dhvanir nama nama" - said on this side. Without that sound being present - just hearing that name is sufficient. If one recites "Panchajanyam, Panchajanyam" - whether Vaikuntha comes or does not come - whether the realm of Yama comes -

What is needed? "Chandamshi ayatayamani" - may your studies never become stale and outdated. This is the blessing. Meaning - the learning studied under the guru should never be left unrecited even for a single day. It must be continuously revised and practiced - renewed daily.

"Ayatayamani sangamsi" - may the learning never become stale - so may it be. This is for both this world and the next - "iha paratraja" - in this life and in the life beyond, the ability to study the Vedas and Vedangas should remain. He said that state should persist - Vaikuntha too -

No other qualification is required. For now there is this in our Andhra Pradesh - even saying "Seetaram Badulu went to school" is sufficient. You need nothing else, nothing at all. "No sir, come - what should I do now?" - At that place - [the speaker humorously illustrates how basic devotion is sufficient qualification for divine grace].

One disciple - the intelligent Uddhava - taking him by the hand: "Gachchoddhava, vraja, saumya, pitrohnau, priti mavah, gopinam, mad viyogadim, matsan desha tad tema de sehi, vimochaya" - O gentle Uddhava, go to Vraja, give joy to my parents, relieve the Gopis of their pain of separation from Me - carry My message and bring them release.

What will they do with all those things? The duties they gave up for My sake - those very duties we shall perform for them. But if they abandon duties for her sake alone - two blows will fall. They will be bound to hell. "Ahara samsandhyam upasitah, prati" - daily worship must be maintained -

"Pratyagamana sandhi chaihi, vallavya, memadata" - I told such ones that I will return again. Their entire mind rests with Me. My mind is upon them. You go and tell them - when I will return, why I am coming - [Uddhava is sent as the Lord's personal messenger to the Gopis of Vrindavana].

"Venuvanam nisvanen" - while playing the flute the wrong way - what are they singing? They are singing the lilas of Balarama and Krishna. With the voices of the Gopi-bees - "svara mkritabhihi, gopibhihi" - the Gopis whose voices are like melodic singing - [the bee-messenger (Bhramara) episode where Uddhava arrives at Vrindavana is being described].

After he went there, he asked a while later - "Maha bhaga, sata na, sura nandanah" - is my friend Vasudeva, the son of Shurasena, in good health? Are all my friends well together? "Nitya kamsoh hatah papah" - truly that sinful Kamsa has been slain -

He saved them from impossible great calamities and hardships. "Smaratam Krishna viryani, lila panga nirikshitam" - the prowess of Krishna, the playful sidelong glances - His smile, His words - remembering all these - all of them -

What kind of rain is needed - "naga ayuta pranam" - the strength of ten thousand elephants is needed - because Indra - "pimindrenal alpa viryena" - Indra was said to be of little valor. He was not the one - he was called weak. Kamsa's army - what do we need Indra for? [The speaker describes the great power of the forces that were arrayed against Krishna].

The Lord playfully, sportively slew him - such a Lord - they are coming - can we see Him? He asks. Hearing that - this "samshriti samshriti" - Nanda, "Krishna anurakshati" - deeply devoted to Krishna in mind - emotions arise - the Lord -

Who enlightens them - "imau purannau" - these two ancient Primordial Persons - "yasmin janah, prana viyoga kale, kshanam samavetya manah vishuddhim, nirhritya karma ashayam, asu yati, param gatim, brahma mayah, arka varna" - how great is the Lord: at the moment of death, if the mind attains purity for even an instant in the presence of these two - all karmic impressions are cleared and the soul attains the Supreme State.

"Hatva Kausam, ranga madhye pratipam, sarva shashvatam, yad aha, vaktum agatya, Krishnah, satyam karoti tat" - having slain the wicked Kamsa in the arena, having come to comfort the parents, Krishna fulfills whatever He had promised. Every word spoken by the Lord comes true.

For our protection, for the chastisement of the wicked - He accepts the supreme qualities of His divine nature and descends again and again. Every avatara of the Lord is for the upliftment of the devoted and the destruction of the wicked, such is the eternal divine purpose.